Кіріспе

Канадалық Виктория Кресінің иегері (1894–1915)
Фредерик Фишер (3 тамыз 1894 – 23 сәуір 1915) – британдық және Достас елдерінің әскерлеріне жаудың қарсы тұрғандағы батылдығы үшін берілетін ең жоғары және беделді награда – Виктория Кресінің (VC) канадалық иегері. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Канада экспедициялық корпусының (CEF) әскери қызметкері болған ол 1915 жылғы 22 сәуірде Екінші Ипр шайқасындағы ерлігі үшін қаза болғаннан кейін VC орденімен марапатталды. Оның VC ордені CEF құрамында қызмет еткен канадалықтың алғашқысы болды.

Ерте өмір

1894 жылы 3 тамызда Онтарио штатының Сент-Катаринес қаласында дүниеге келген Фредерик Фишер банк директоры мен оның әйелінің төрт баласының бірі болды. Әкесі жұмыс істеу үшін көшіп жүргендіктен, ол Ниагара, Данневилл және Монреаль қалаларындағы мектептерде оқыды. 1912 жылы Монреальдегі Макгилл университетіне инженерлік мамандық бойынша түсті. Макгиллде оқып жүргенде ол Zeta Psi студенттік бауырластығына қосылды. Ол оқуда жақсы нәтижелер көрсетті, сонымен қатар белсенді спортшы болды; ол университеттің жеңіл атлетика командасының мүшесі еді.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Фишер Корольдік таулы жаяу әскерінің 5-ші полкіне қабылданып, қызметке кірді. Ол Канада экспедициялық корпусының (КЭК) басқа бөлімдерімен бірге «Алауния» кемесімен Англияға аттанды және 1914 жылғы 15 қазанда жетті. Осы кезде ол полктің 13-ші батальонына бекітілген болатын. Келесі бірнеше ай бойы батальон Солсбери жазығында оқу-жаттығулармен айналысты, осы уақытта Фишер капрал шеніне көтерілді. 1915 жылғы наурыз айында батальон Батыс майданға жол тартты. 1-ші канадалық дивизияның 3-ші бригадасы құрамында Фишердің батальоны Ипр тұсындағы Сент-Жулиенге жақын жерге орналасты, оның сол жағында марокколық әскерлерден құралған француздың 45-ші дивизиясы болды. Екінші Ипр шайқасын бастау үшін 1915 жылғы 22 сәуірдің кешінде Бельгияның Сент-Жулиен маңында немістер алғаш рет химиялық қару қолданып, уытты газ шығарды. Канадалықтардың сол жағындағы марокколықтар күтпеген шабуылға ұшырап, кері шегінді. Газ таралуын күтіп, қысқа үзіліс жасағаннан кейін, немістер ол жерге шабуылдады, ал британдық және канадалық әскерлер жаңа қорғаныс шебін құруға тырысты. 18 фунттық артиллериялық батарея неміс траншеяларын атқылап жатқанда, командирі неміс әскерінің өз позициясына қарай ашық жермен жылжып келе жатқанын байқап, жаяу әскердің көмегін сұрады. Фишер басқаратын пулеметшілер тобымен бірге 14-ші және 15-ші батальондардың сарбаздары алға жіберілді. Ол қатты атыс кезінде батареяның шегінуін қамтамасыз етіп, төрт сарбазын жоғалтты. Оның іс-қимылы батареяға немістердің тікелей қауіпті жоюға және оқ атуды жалғастыруға, ал кешке қаруларын қауіпсіз жерге көшіруге мүмкіндік берді. Келесі күні, 23 сәуірде, Фишер 14-ші батальоннан тағы төрт сарбаз алғаннан кейін, Сент-Жулиенге қайта оралып, немістерге атыс ашты. Осы уақытта Канада дивизиясының сол жағында орналасқан 13-ші батальонға қарсы күшті шабуыл жасалды. Фишер өзінің пулеметін қарсы келе жатқан немістерге шабуыл жасау үшін басқа позицияға орналастырды, содан кейін ол қатты атыс астында пулеметін қолдану кезінде қаза тапты. Фишер 1915 жылғы 22 сәуірде көрсеткен батылдығы үшін Виктория кресімен (ВК) марапатталды. 1856 жылы тағайындалған ВК – Ұлыбритания империясының әскери қызметкеріне көрсетілген батырлықтың ең жоғары наградасы болды және Фишер КЭК-тен бұл награданы алған алғашқы канадалық болды. Оның ВК-ға арналған цитаты Лондон газетінде жарияланды:

Цитатада 1915 жылғы 23 сәуір көрсетілген; бұл қате болуы мүмкін, өйткені артиллериялық батареяның шығарылуын қамтамасыз ету бойынша оның іс-қимылдары 22 сәуірде орындалды. Екінші Ипр шайқасының алғашқы үш күнінде қаза тапқан көптеген канадалық сарбаздар сияқты Фишердің денесі де табылмады. Оның есімі Ипрдегі Менин қақпасының соғыс ескерткішіне жазылған, онда Ипр тұсында қаза тапқан және қабірі белгісіз Ұлыбритания, Австралия, Канада және Үндістанның 56 000 әскерінің есімдері бар.

Викторияның айқасы

1915 жылдың тамызында Соғыс министрлігі Фишердің Виктория шарпысын (VC) Вестмондта тұратын ата-анасына жіберді, оған король Георг V-нің қолмен жазылған хаты қоса берілді. Келесі жылы олар Макгилл университетінде Фишердің портретінің ашылу салтанатына қатысты. Фишердің анасы 1946 жылы қайтыс болғаннан кейін, Виктория шарпысы оның әпкесіне өтті, ол оны Канада Корольдік таулы полкіне (қазір Black Watch деп аталады) сыйға берді. Шарпы қазір банк сақтау жасушасында қауіпсіз сақталады, ал оның көшірмесі Монреальдегі штаб-пәтерінде қойылған. Фишерді еске алу үшін екі тақта орнатылған: біріншісі 1917 жылы Монреальдегі Канада Корольдік таулы әскерлерінің қару-жарақ қоймасында, ал екіншісі 1970 жылы Корольдік Канада легионымен оның туған қаласы Сент-Катариндегі Естелік саябақта орнатылды.