Кіріспе

Виктория Кресінің иегері Сидни Фрэнк Годли (14 тамыз 1889 – 29 маусым 1957) – британ және Достастық әскерлеріне жаудың қарсы тұрғандағы батылдығы үшін берілетін ең жоғары және ең беделді награда – Виктория Кресінің иегері болған ағылшын сарбазы. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыста Виктория Кресімен марапатталған алғашқы қарапайым сарбаз болды.

Ерте өмір

Годли 1889 жылғы 14 тамызда Батыс Суссекс қаласындағы Ист-Гринстедте Авис (құрметті әкесі Ньютон) мен Фрэнк Годлидің ұлы ретінде дүниеге келді. 1896 жылы анасы қайтыс болғаннан кейін, ол Лондонның Уилсден қаласындағы әпкесі мен ағасының отбасында тәрбиеленді. Ол Генри-стрит мектебінде, Сент-Джонс-Вудта және Сидкупқа көшкеннен кейін Сидкуп мемлекеттік мектебінде білім алды. Он төрт жасынан жиырмаға дейін темір сату дүкенінде жұмыс істеді. 1909 жылғы 13 желтоқсанда ол британ армиясының Корольдік фюзилер полкіне (Лондон қаласы полкі) 13814 нөмірімен қатарлы сарбаз ретінде қосылды. Г.С. О'Нилл Годлидің Корольдік фюзилер полкіндегі Ұлы соғыстағы ерліктері туралы былай деп жазды: "Жаралылардың саны үнемі артып тұрды. Олардың орналасқан жері соншалықты тар болғандықтан, бір адам жарақаттанса, оның орнын басқа біреуі баса алмас бұрын, оны алып шығару қажет еді. Оқтан қоршалған траншеядан шығу қиын болды, және қару тоқтаған сайын лейтенант Морис Диз не болғанын білу үшін көтеріліп кететін. Мұндай ерлік көрсету үшін біреудің батылдығы жеткілікті болды. Бірақ оны бірнеше рет қайталау үшін шынайы батырлық қажет еді. Диз осы сапарларда ауыр жарақат алды, бірақ экипажының бірі атуға қабілетті болғанша лауазымында қалуын талап етті. Үшінші жарақаты өлімге алып келді, және оған өлімнен кейін лайықты түрде Виктория кресі табысталды. Осы уақытқа дейін екі қару да үнсіз қалды, ал барлық экипаж жарақаттанды. Қаруды пайдалануды білетін басқа адам бар ма деген сұраққа жеке Годли жауап берді. Ол қатты атыс астында қару орналасқан жерді тазалап, оны қайтадан іске қосты. Бірақ ол көп уақыт атып үлкермей, қару зақымданып, толығымен істен шықты. Екі қарудың да су муфталары оқтан тесіктелген, сондықтан олар енді пайдасыз болды. Годли өзі де ауыр жарақат алды және кейін неміс әскеріне тұтқынға түсті. Годли екі сағат бойы көпірді қорғады, бірақ оқ-дәрісі бітіп қалды. Оның соңғы әрекеті - қаруды бөлшектеп, бөліктерін каналға лақтыру болды. Ол қауіпсіз жерге сұғынуға тырысты, бірақ алға жылжыған неміс сарбаздары оны ұстап алып, әскери тұтқын лагеріне жеткізді. Оның жараларына ем жасалды, бірақ ол 1918 жылдың қарашасында Германиямен келісімге келгенге дейін лагерде қалды. Бастапқыда ол қаза тапқан деп есептелді, бірақ кейінірек ол Даллгоу-Дёберицтегі Делоц лагерінде тұтқын болып отырғаны анықталды. Лагерде ол Виктория кресімен марапатталғанын білді. 1918 жылы күзетшілер өздерінің бекеттерінен қашқаннан кейін Годли лагерден шықты. Ол нақты медальді 1919 жылғы 15 ақпанда Букингем сарайында король Георг V-тен алды.

Соғыстан кейінгі өмір

1919 жылы 2 тамызда Годли Эллен Элиза Норманға үйленді. 2014 жылы Қоғамдар мен жергілікті басқару департаменті Бірінші дүниежүзілік соғысында Виктория кресіне ие болған әрбір туған қалаға олардың ерлігін еске алу үшін ескерткіш тас берді. Шығыс Гринстедтегі ескерткіш тас қала әкімі және Қоғамдар хатшысы Эрик Пиклс депутатының қатысуымен 2014 жылдың 23 тамызында сағат 11:00-де ашылды. Бұл – ашылу салтанаттарының бірінші күні болды. Ескерткіш тас Шығыс Гринстед қаласының Бас көшесіндегі соғыс ескерткішінің іргесіне орнатылды, себебі оның бұрынғы үйінің алдындағы тротуарға орнатуға болмады, өйткені үйінің нақты мекенжайы белгісіз. Бельгияның Монс қаласына жақын Сент-Симфориендегі Виктория кресі көшесінде ("Виктория кресі көшесі") шағын тұрғын үй ауданы "Сидни Годли жабық алаңы" ("Clos Sidney Godley") деп аталады.