Кіріспе
Қазіргі Англия мен Англияның тарихи Корольдігінің сәулет стилі – Англияның қазіргі және тарихи Корольдігінің сәулет өнері. Ол көбінесе ағылшын ықпалымен салынған немесе ағылшын сәулетшілерінің әлемнің басқа бөліктерінде, әсіресе бұрынғы ағылшын және кейін британдық отарлары мен империясында, сондай-ақ Ұлттар Достастығында құрылған ғимараттарды қамтиды. Англо-саксондық сәулеттен басқа, 1900 жылға дейін Англияда қолданылған негізгі архитектуралық стильдер Батыс Еуропадан, негізінен Франция мен Италиядан келген, ал 20 ғасырдың модернистік сәулеті еуропалық және американдық ықпалдардың нәтижесі болды. Бұл шетелдік стильдердің әрқайсысы ағылшын сәулет мәдениетіне сіңіріліп, жергілікті өзгерістерге және жаңаруларға мүмкіндік берді, соның нәтижесінде ерекше ұлттық формалар пайда болды. Англияда пайда болған ең ерекше стильдердің қатарында кеш орта ғасырлық перпендикуляр готика, жоғары викториандық готика және королева Анна стилі бар.
The architecture of England is the architecture of modern England and in the historic Kingdom of England. It often includes buildings created under English influence or by English architects in other parts of the world, particularly in the English and later British colonies and Empire, which developed into the Commonwealth of Nations. Apart from Anglo Saxon architecture, the major forms of non vernacular architecture employed in England before 1900 originated elsewhere in western Europe, chiefly in France and Italy, while 20th century Modernist architecture derived from both European and American influences. Each of these foreign modes became assimilated within English architectural culture and gave rise to local variation and innovation, producing distinctive national forms. Among the most characteristic styles originating in England are the Perpendicular Gothic of the late Middle Ages, High Victorian Gothic and the Queen Anne style.
Тарихқа дейінгі сәулет
Англиядағы ең ертедегі сәулет үлгілері неолит дәуірінің мегалитикалық қабірлері, мысалы, Уэйленд Смитти және Вест Кеннет Лонг Барроу. Бұл құрылыстар Атлантикалық Еуропаның көптеген аймақтарында кездеседі: бүгінгі Испания, Бретань, Ұлыбритания және Ирландия. Радиокөміртектік талдау көрсеткендей, тарихшы Джон Дэвис айтқандай, бұл "адамның алғашқы маңызды, тұрақты құрылыстары және олардың ең көнелері Мысыр пирамидаларынан шамамен 1500 жыл бұрын салынған". Авебери және Стоунхендж неолиттік хендждері әлемдегі ең ірі және танымал мегалитикалық ескерткіштердің қатарында. Бұл құрылыс жылдық күнтізбе ретінде қарастырылады, бірақ оның зор көлемінің нақты себебі белгісіз. Ұсыныстардың ішінде – егіншілік, салтанатты мақсаттар және космосты түсіндіру бар. Сильбери Хилл, Бекгемптон авенюі және Батыс Кеннет авенюі сияқты жақын орналасқан нысандармен бірге, олар ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген "Стоунхендж, Авебери және байланысты нысандар" деп аталады. Англияда қола және темір дәуірінің архитектурасының көптеген мысалдарына тап болуға болады. Мегалитикалық жерлеу ескерткіштері, жекелеген обалар (қазіргі британдық ордонс карталарында "Тумули" деп белгіленеді) немесе кейде қалың тастармен жабылған қоршаулар – олардың бірі. Екіншісі – Майдена қамалы және Кадбери қамалы сияқты қорғаныс мүретіктері, яғни төбелік бекіністер. Археологиялық дәлелдер британдық темір дәуірінің тұрғын үйлерінде дөңгелек үйлердің басым болғанын көрсетеді.
Римдік сәулет
Рим дәуірі Британияда алғашқы ірі ғимараттардың салынуына әкелді, бірақ бекіністерден басқа жер бетінде қалғандары өте аз. Оларға Адриан қабырғасының бөліктері, Честер қала қабырғалары және Портчестер, Певенси және Бург қамалдары сияқты жағалаудағы бекіністер кіреді, олар кейінгі қамалдар құрамына енгендіктен сақталған. Сонымен қатар, Довер қаласындағы маяк, қазір шіркеудің бөлігі болып табылады. Көбінесе бұрынғы ғимараттардың құрылысын іргетастар, едендер және қабырғалардың негіздері ғана көрсетеді. Олардың кейбіреулері, мысалы, Фишборндағы сарай және Бат қаласындағы термальды ванналар, зәулім болған. Рим дәуіріндегі едәуір ғимараттар басқа жерлердегі римдік құрылыстар стиліне ұқсас болды, алайда қарапайым тұрғын үйлер, әсіресе ауылдық жерлерде, дәстүрлі темір ғасырындағы құрылыс әдістері кеңінен қолданылды.
Англосаксондық сәулет
Англосаксон дәуірінің сәулет өнері тек шіркеулер түрінде сақталған, олар бекіністерден басқа, тастан тұрғызылған жалғыз құрылымдар еді. Ең ерте мысалдар 7 ғасырға жатады, атап айтқанда Брэдвелл-он-Си және Эскомбта, бірақ көпшілігі 10 және 11 ғасырларда салынған. Нормандардың ағылшын соборлары мен монастырларын жүйелі түрде қиратып, жаңаларымен алмастыруының нәтижесінде, ірі англосаксон шіркеулерінің бірі де сақталмады; ең үлкені Бриксвортта. Негізгі құрылыс материалы – шелбестен жасалған тас, кейде қайта пайдаланған рим кірпіштерімен бірге қолданылған. Англосаксон шіркеулері әдетте биік және тар болып келеді, және нефтен және тар ғибадатханадан тұрады; көбінесе оларға батыс мұнарасы қоса беріледі. Кейбір шіркеулерде батысқа немесе солтүстік және оңтүстік жақтарға қарай портиктер (қосымша бөлмелер) орналасқан, бұл айқыш пішінді жоспар құрады. Ерекше белгілеріне "ұзын және қысқа қатармен тізілген" (көлемді тік және көлденең тас блоктары) және дөңгелек немесе үшбұрышты жоғары жағы бар, терең ойылып жасалған немесе екі немесе үш топқа бөлінген, кішірек терезелер жатады. Сыртқы әрлеудің ең көп таралған түрі – лезендік жолақтар (сыртқа шығып тұратын жұқа тік немесе көлденең тас жолақтары), көбінесе соқыр аркадамен үйлесімде. Мұндай мысалдар Эрлз Бартон, Брэдфорд-он-Эвон және Бартон-апон-Хамберде кездеседі.
Норман сәулет өнері
11 ғасырда норманндар Еуропаның романдық сәулет өнерінің жетекші өкілдерінің бірі болды. Бұл стиль 1066 жылға дейін ағылшын шіркеулерінің құрылысына әсер ете бастады, бірақ Нормандық жаулап алудан кейін Англияда басым стильге айналды, оған орасан зор құрылыс толқыны себеп болды. Норманндар Англияның көптеген шіркеулерін қиратты және олардың орнына романдық стильде жаңа шіркеулер салды, бұл процесс Англияның барлық кафедралық соборларын қамтыды. Кейінірек олардың көпшілігі готикалық стильде ішінара немесе толығымен қайта салынды. Көптеген соборларда романдық стильдегі маңызды бөліктері сақталғанымен, Дурхам соборы ғана негізінен романдық құрылым болып қала береді (сондай-ақ ортағасырлық аббат шіркеулері – Сент-Албан және Саутвелл). Тіпті Дурхамда да готикалық стильге көшуді көрсететін маңызды белгілер бар. Романдық шіркеулер дөңгелек аркалармен, массивті цилиндрлі тіреулермен, жамбас күмбездермен және төмен рельефтегі мүсіндік безендірумен сипатталады. Нормандық стильдің ерекшелігі – декоративті шеврон өрнектері. Жарғызудан кейін I Уильям және оның феодалдары жергілікті халыққа бақылау орнату үшін көптеген ағаштан салынған мотт пен бейлилер салды. Кейіннен олардың көпшілігі тастан қайта салынды, бастапқысы – Лондон мұнарасы. Қазірге дейін сақталған тұрғын үйлердің өте аз ғана саны бар, мысалы, Линкольндегі еврей үйі, Солтфорд пен Бутби Пагналдағы хандық үйлер, сондай-ақ Оукхэм қамалы сияқты бекінілген хандық үйлер.
Готика сәулеті
Орта ғасырдың соңы мен Жаңа заманның алғашқы ғасырларындағы маңызды ғимараттар негізінен ортағасырлық еуропалық готика стилінде салынған. Өнер тарихындағы кезеңдер: ерте ағылшын немесе бірінші нүктелі (12 ғасырдың соңы – 13 ғасырдың соңы), безенді готика немесе екінші нүктелі (13 ғасырдың соңы – 14 ғасырдың соңы) және перпендикуляр готика немесе үшінші нүктелі (14–17 ғасырлар). Архитектор және өнер тарихшысы Томас Рикманның 1812 жылы жарық көрген «Англиядағы сәулет стилін ажыратуға талпыныс» атты еңбегі Британ аралдарындағы готикалық сәулетті үш стильдік кезеңге бөлді. Рикман Вильгельм Жеңімпаз бен Генрих II аралығындағы сәулет кезеңін нормандық деп атады; Ричард Арыстанжүрек пен Эдуард I аралығын – ерте ағылшын; Эдуард II мен Эдуард III билік кезеңін – безенді, ал Ричард II мен Генрих VIII аралығын – перпендикуляр деп белгіледі. Рикман Генрих VIII билікке келгеннен кейінгі көптеген жаңа ғимараттарды өз схемасынан шығарды, 16-шы ғасырдың соңы мен 17-шы ғасырдың басындағы «қосымшалар мен қайта құру» стилін «көбінесе нашарлаған» деп сипаттады. Терезелерге назар аударған Шарп Рикманның бірінші готикалық стилін Ланцет кезеңі (1190–1245) деп атады; екіншісін геометриялық (1245–1315) және одан кейін қисық сызықты (1315–1360) деп бөліп, үшінші стильді тура сызықты (1360–1550) деп атады. Перпендикуляр стиль 14-шы ғасырдан 17-шы ғасырға дейін Англиядағы соңғы готикалық сәулеттің басым стилі болды. Әлеуметтік жағдайы жоғары адамдардың үйлері де қазіргі стандарттар бойынша кішкентай болды, тек ең байлардың үйлері ғана үлкен болды. Осы кезеңнен сақталған ғимараттардың қатарында Ightham Mote сияқты мұнаралы сарайлар, олар ортағасырлық үлгінің көрнекті мысалы, және Alfriston Clergy House сияқты Wealden залы бар. Тинтегел ескі почта кеңсесі – елдің бір бөлігіндегі 14-шы ғасырға жататын әулеттік үй, онда тас жақсы үйлерді салу үшін қолданылатын стандартты материал болған. Кішкентай Моретон залы – 1504–08 жылдары салынған және кейін кеңейтілген үлкен әулеттік үй, декоративтік жартылай ағаштан жасалған құрылыс үлгісінің танымал мысалы. Шотландияның қауіпті шекарасына жақын жерде қабырғалы мұнаралар мұнара үйлерінің немесе кішкентай қамалдардың бір түрі болды; Шотландияда олар тіпті көптеп кездесетін. Бастл үйі екі қабатты нұсқасы болып табылады, ол соңғы англосаксондық және нормандық кезеңдерде елдегі жақсы жағдайдағы үйлердің кең таралған түрі болды.
Тюдор дәуірі
Тюдор дәуірі – ортағасырлық дәуірдің органикалық сабақтастығы мен техникалық жаңаруларының, сәулет өнерінде бұрынғы стильдерді жаңартуға бағытталған бірнеше әрекеттерге ұластырған кезеңді құрайды. Перпендикулярлы готика стилі Генрих VII билік құрған жылдары мен Генрих VIII билігінің алғашқы кезеңінде Кембридж Корольдік колледжі мен Вестминстер аббаттығындағы Генрих VII капелласының салынуымен толыққанды жетістікке жетті. Алайда, Реформация Англиядағы шіркеулер салуды тоқтатты, бұл елдің көп бөлігінде 19 ғасырға дейін жалғасты. Генрих VII таққа отырған кезде Англияда қамалдар салу тоқтады, ал Тюдорлар тұсында тас немесе кірпіштен салынған, әсемдікке бой алдырмаған ел үйлері мен сарайлар кеңінен таралды, кірпіш осы кезеңде Англияда жиі қолданылатын құрылыс материалы болды. Тюдор стилінің ертедегі ерекшеліктеріне қақпа үйлері (қамалдың қалдығы), перпендикулярлы готика стиліндегі жалпақ тік аркалар, шаршы терезелер, әсем пішінді габариттер және үлкен әшекейлі мұржалар кіреді. Тюдор сарай сәулетінің сақталған көрнекті мысалдары – Хэмптон Корт сарайы мен Лейер Марни мұнарасы. 16 ғасырдың ағынында Италия Ренессансының сәулетінен алынған классикалық элементтер, бастапқыда ғимараттардың бетін безендіруге, бірақ уақыт өте келе олардың жалпы дизайнын қалыптастыруға ықпал етті, ал ортағасырлық элементтердің қолданылуы азайды. Осының нәтижесінде Хардвик Холл және Монтакью Хаус сияқты сарайлық тас үйлер немесе керемет үйлер пайда болды.
Стюарт сәулет өнері
17 ғасырда классикалық формалардың үздіксіз дамуы ағылшын Ренессанс сәулетінің эклектизмін жойды, оның орнына негізінен Италиядан алынған континенттік үлгілерге негіделген біркелкі стиль келді. Бұл готикалық сәулеттің құрылымдық күрделілігінен классикалық ежелгі заманның қарапайым құрылыс әдістерінен туындаған формаларға шегініс жасауды білдірді. Бұл стиль шаршы немесе дөңгелек бас жағы бар терезелер мен есіктермен, жалпақ төбелермен, колоннадалармен, пилястралармен, фронтондармен және күмбездермен сипатталды. Англиядағы классикалық сәулет, ең алдымен Италияның палладиан стилінің ықпалымен, континенттің сол кездегі барокко сәулетімен салыстырғанда салыстырмалы түрде қарапайым және әдемі болды. Бұл стильді алғаш рет Англияға Иниго Джонс енгізді және оның Гринвичтегі Королева үйімен бейнеленді. 1666 жылғы Лондонның Ұлы өрті қаланың көп бөлігін қайта құруға мәжбүр етті, бұл Реформация мен 19 ғасыр аралығында елдің шіркеу салудың маңызды көлемін көрген жалғыз бөлігі болды. Кристофер Рен мырза қираған шіркеулердің көпшілігін қайта құруға тағайындалды, бірақ Лондонды толығымен қайта құру жөніндегі оның жоспары қабылданбады. Реннің шіркеулері классикалық үлгіде шіркеу салуға ерекше ағылшын тәсіліне мысал болады, ол континенттік барокконы сипаттайтын күмбездерді көбінесе қабылдамады және готикалық шпильдің орнын ауыстыруға бағытталған тәжірибелік ізденістерде әртүрлі түрдегі мұнараларды кеңінен қолданды. Дегенмен, күмбез Реннің ең ұлы құрылысында, Санкт-Пол соборында, классикалық дәстүрдің кез келген түріндегі жалғыз ағылшын соборында ерекше көзге түсті. 17 ғасырдың соңында Англияда барокко сәулеті – ауыр масса және әсем әшекеймен сипатталатын классицизмнің бір түрі – кеңінен таралды. Англияда 1690 жылдары шағын барокко стиліндегі ел үйлері пайда бола бастады, мысалы Чатсворт үйі мен Говард қамалы. Реннен кейінгі ең маңызды ағылшын барокко сәулетшілері сэр Джон Ванбру және Николас Хоксмур болды, олар барокко стилін Бленхейм сарайы, Ситон Делавал залы және Истон Нестон сияқты үйлерде ағылшын талғамына бейімдеді.
Грузиндік сәулет
18 ғасырда барокконың әшекейлеуінен бас тартылып, классицизмге көбірек қатаңдықпен қарауға көшті. Бұл өзгеріс бастапқыда Англиядағы классикалық архитектураның ең алғашқы үлгілерін сипаттаған итальяндық палладиандық стильге қайта оралумен басталды. Кейін неоклассикалық архитектура көбінесе ежелгі грек формаларын идеалдады, олар классицизмнің бастапқы "тазалығын" бейнелейтініне сенді, ал римдік формалар екінші орында тұрды. Осы стильдегі шатыр үйлердің мысалдары – Вобурн аббаттығы және Кедлстон залы. Осы кезеңде қалалық кеңейтуге жоспарлы көзқарас қалыптасты, сондай-ақ бүтін көшелер, алаңдар немесе тіпті аудандардың жүйелі және бір уақытта салынуы жаңа тұрғын үйлердің – террасалар мен жарты ай пішіндес үйлердің пайда болуына әкелді, мысалы, Бат қаласында және Лондонның Блумсбери мен Мейфэр аудандарында. Роберт Адам, сэр Уильям Чемберс, Джон Вуд және Джеймс Уайт осы дәуірдегі белгілі сәулетшілердің қатарында болды.
Виктория дәуірінің сәулет өнері
19 ғасырда ағылшын сәулетінің фрагментациясы орын алды, себебі классикалық формалар кеңінен қолданыла берді, бірақ готика, Ренессанс және жергілікті дәстүрлерге негізделген, сондай-ақ басқа элементтерді де қамтитын, өзге стильдердің ерекше ағылшындық қайта жаңғырулары оларға қарсы шықты. Бұл үзділіссіз тарихилік даму өнеркәсіптік революциядан алынған жаңа материалдар мен техникалар, әсіресе темір және болат каркастардың қолданылуы және жаңа типтегі ғимараттарға қажеттілік тудырған техникалық инновациялардың қайта жандануымен қатар жүрді. Халықтың жылдам өсуі мен қалалануы көптеген жаңа тұрғын және коммерциялық құрылыстарды қажет етті, ал осы процестер діни жаңғырумен бірігіп, шіркеулер салуды қайта жандандырды. Механикаландырылған өндіріс, теміржол және коммуналдық қызметтер жаңа типтегі ғимараттарды қажет етті, ал жаңа өнеркәсіптік қалалар әсем азаматтық ғимараттарға көп инвестиция жасады, сондай-ақ білім беру, мәдени және ойын-сауық салаларының кеңеюі сәулетке жаңа талаптар қойды. Готикалық қайта жаңғыру Англияда пайда болған және шіркеулерді құрылыстан басқа, әсері негізінен ағылшын тілді елдермен шектелген құбылыс болды. Ол 18 ғасырда Романтизмнің ықпалымен, Хорас Уолполдың Строубери Хилл үйінен бастау алған үрдіспен басталды. Алайда, кең ауқымды готикалық құрылыс тек 19 ғасырда ғана басталды, шіркеулерді жаңартуға бастама беріліп, кейіннен зайырлы құрылысқа тарады. Ертедегі готикалық қайта жаңғыру архитектурасы еркін және жүйелі емес болды, бірақ Виктория дәуірінде қайта жаңғыру абстрактілі қатаңдыққа ие болды және готикалық стильді және ортағасырлық өмір салтын қоғамның рухани жаңаруына жол ретінде қарастырған мәдени, діни және әлеуметтік мәселелерге байланысты қозғалысқа айналды. Бұл қозғалыстың алғашқы идеологы Август Уэлби Нортмор Пугин болды, ол Чарльз Барримен бірге жаңа Парламент үйлерін жобалады, бұл Виктория готикасының ең керемет жұмысы. Парламент ғимаратының перпендикуляр стилі Виктория дәуірінің басында ағылшын готикасының кейінгі формаларының басымдығын көрсетеді, бірақ кейіннен қарапайым ерте ағылшын немесе француз готикасына, ал ең бастысы ортағасырлық Италия мен Төменгі елдер сәулетінен алынған стильге жол берді. Бұл жоғары Виктория готикасы негізінен Джон Раскиннің Венеция ғимараттарын бақылау негізінде жазылған еңбектерімен, ал оның архетиптік өкілі шіркеу архитекторы Уильям Баттерфилд болды. Ол ауыр массамен, трасерияны немесе мүсіндік безендіруді аз қолданумен және кірпіш пен тас түрлерінің әртүрлі түстерін қолдану арқылы жасалған полихромды үлгілерге баса назар аударды. Готикалық қайта жаңғыру ортағасырлық шіркеулердің нашарлауын қалпына келтіруге бағытталған кең ауқымды күш-жігерді тудырды, бұл практика көбінесе қалпына келтіруден тыс, кең ауқымды қайта құруды қамтиды. Бұл іс-әрекеттің ең белсенді өкілі және жаңа готикалық ғимараттардың ең өнімді дизайнының авторы Джордж Гилберт Скотт болды, оның жұмысы Сент-Панкрас станциясында көрініс тапты. Виктория готикасының басқа да жетекші сәулетшілері Г. Э. Стрит, Дж. Ф. Пирсон және Г. Ф. Бодли болды. Виктория дәуірінде ағылшын тіліндегі жергілікті құрылыс дәстүрлеріне қызығушылық жанданды, ол негізінен тұрғын үй сәулетіне назар аударды және жартылай ағаштан жасалған және плиткамен жабылған сияқты ерекшеліктерді қолданды, оның жетекші өкілі Ричард Норман Шоу болды. Бұл дамуға Уильям Моррис пен Өнер және қолөнер қозғалысының күшті ықпалымен қалыптасқан кең идеологиялық ойлар да әсер етті. Оның этикасы готикалық қайта жаңғырумен көп ортақ нәрселерге ие болса да, оның алаңдаушылығы діни сипатта болмады және романтикалық социализммен және индустрияландыру мен қалалық өмірге деген жеккөрушілікпен байланысты болды. Екінші жағынан, британдық өнеркәсіптік архитектура ескі стильдерді жаңартып, жаңаларын жасады. 19 ғасырдың соңында жергілікті элементтер Англия мен Төменгі елдердегі Ренессанс сәулетінен алынған нысандармен араласып, Анн патшайым стилі деп аталатын синтезді жасады, бірақ ол шын мәнінде сол билік кезеңінің сәулетіне өте аз ұқсады. Кейбір архитекторлар идеологиялық тұрғыдан белгілі бір стильге, Пуджин тұлғалаған үрдіске берілсе, басқалары стильдер арасында еркін жүрді. Бұл тәсілдің үлгісі Альфред Уотерхаус болды, оның жұмыстарына роман, готика және Ренессанс стильдері, сондай-ақ олардың эклектикалық қосындылары кірді. Темір және болат каркасты құрылыстың жаңа технологиясы көптеген құрылыс түрлеріне әсер етті, бірақ оның қолданылуы көбінесе дәстүрлі формалармен жасырылды. Ол Виктория сәулетін сипаттайтын екі жаңа құрылыс түрінде, теміржол станцияларының шатырларында және әйнек үйлерде ерекше көзге түсті. Соңғысының ең көрнекті өкілі Джозеф Пакстон, Кристалл сарайдың архитекторы болды. 18 ғасырда ағылшын архитекторларының бірнешесі колонияларға эмиграциялаған, бірақ 19 ғасырда Британ империясы бекіген кезде көптеген архитекторлар мансаптарының басында эмиграциялауды шешті, олардың кейбіреуі АҚШ-ты таңдады, бірақ көпшілігі Канадаға, Австралияға немесе Жаңа Зеландияға кетті, олардың елдеріндегі ғимараттарға өте үлкен сұранысты қанағаттандыруға мүмкіндік болды. Әдетте олар Англиядан кеткен кездегі сәулет стилін қабылдады, бірақ ғасырдың соңына қарай көліктің және байланыстың жақсаруы империяның тіпті ең шалқары аймақтарына да "The Builder" сияқты көптеген басылымдарға қол жеткізуге мүмкіндік берді. Бұл колониялық архитекторларға қазіргі сәулет тенденцияларымен қадамдас болуға мүмкіндік берді. Осылайша ағылшын сәулетінің ықпалы бүкіл әлемге тарады. 19 ғасырдың бірнеше көрнекті архитекторлары колониялардағы архитекторлармен орындалған жобаларды жасады. Мысалы, сэр Джордж Гилберт Скотт Бомбей университетін, ал Уильям Баттерфилд Аделаида қаласындағы Сент-Питер соборын жобалады.
ХХ ғасырдағы тарихи стильдер
Викториялық дәуірдің соңғы кезеңіндегі еркін Ренессанс эклектизмінің көрнекті өкілі Эдвин Лютенс болды, ал 1900 жылдан кейін Классикалық стильге өтуі 19-ғасырдың стильдік дау-дамасынан жалпыға ортақ шегініс символы болды. Бұл Грузия үлгілеріне негізделген қарапайым және біртекті классицизм, және 20-ғасырдың басындағы Герберт Бейкер және Реджинальд Бломфилд сияқты көптеген архитекторлар осылай жұмыс істеді. Бұл нео-грузиндік стиль, кейінгі онжылдықтарда архитекторлар мен сәулет сыншылары тарапынан кең қолдау алмаса да, клиенттер мен консервативті сарапшылардың арасында, әсіресе Уэльс принці Чарльзтың арасында танымал болды. 20-ғасырдың және одан кейінгі жылдардағы тұрғын үй сәулеті Викториялық дәуірдің жергілікті стильдерінің біркелкі нұсқасымен күшті ықпалда болды. Кейбір архитекторлар модернизм мен экономикалық жағдайларға жауап ретінде дәстүрлі стильдердің қарапайым нұсқаларын жасады; Джайлс Гилберт Скоттың еңбектері осыны жақсы көрсетеді.
Халықаралық стиль
Халықаралық стиль (сондай-ақ Модернизм деп те аталады) Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі әлемге, соның ішінде тарихи сәулет стиліне қарсы реакция ретінде пайда болды. Стильдік тұрғыдан алғанда, ол функционалды болды, мысалы, мұхиттық лайнерлер сияқты нақты бір мақсат үшін жасалған нығыштарға сүйенді. Бұл идея континенттік Еуропада туды, бірақ кейбір ағылшын сәулетшілерін қызықтырды. Дегенмен, Англиядағы қазіргі заманғы сәулеттің позициясын нығайтқан Мендельсон және Любеткин сияқты эмигрант сәулетшілердің келуі болды. Соғыстан кейінгі жылдары Англия қалаларын бомбалау тұрғын үй тапшылығын тудырды. Бұл тапшылықты жою үшін мыңдаған (немесе жүздеген мың) кеңес үйлері салынды, олар жергілікті стильде болды және жұмысшы табының алғаш рет жеке бау-бақша мен ішкі санитарлық жағдайға ие болуына мүмкіндік берді. Сұраныстың бір бөлігі зауыттарда ғимараттарды алдын ала құрастыру арқылы қанағаттандырылды, осылайша "префаб" пайда болды.
Бруталистік сәулет
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі қайта құру ағылшын архитектурасына зор әсер етті. Соғыстан кейінгі шектеулер көптеген жобалау шешімдерін бағамен анықтады, бірақ осының ішінде маңызды архитектуралық бағыттар пайда болды. Олардың бірі – брутализмнің жергілікті дамуы. Оның ерекшелігі ғимараттардың құрылыс жолын көрсету ниетінен туды, мысалы, ашық бетонды қолдану арқылы. "Жаңа брутализм" стиліндегі маңызды ғимараттарға Экономист ғимараты, Хейвард галереясы, Барбикан өнер орталығы және Корольдік ұлттық театры жатады.
Жоғары технологиялық архитектура
Жоғары технологиялық архитектура модернизмнің тілін жаңарту әрекеті ретінде пайда болды, ол жаңа архитектуралық өрнек құру үшін технологиядан шабыттанды. Архиграмның теориялық еңбектері жоғары технологиялық қозғалысқа маңызды түрткіс берді. Жоғары технологиялық архитектура көбінесе тұрғын емес ғимараттармен байланысты, бұл мүмкін технологиялық бейнелерімен байланысты болуы мүмкін. Бұл бағыттың ең көрнекті өкілдері Ричард Роджерс және Норман Фостер болды. Роджерстің ең танымал ағылшын ғимараты – Ллойд ғимараты, ал оның жанында Фостердің ең әйгілі 30 St Mary Axe ғимараты («The Gherkin» деген лақап атымен белгілі) орналасқан. Олардың әсері қазіргі ғасырға дейін сезіліп келеді.
Постмодерн сәулет
Постмодерндік сәулет те заманауи сәулетті байытуға жасалған тыраштандыру болды. Ол әсіресе 1980-ші жылдары танымал болды, осы кезде модернизмнің беделі төмендеп, әлеуметтік мемлекетпен байланыстырылды. Мысалы, Бродгейт сияқты көптеген сауда орталықтары мен кеңсе кешендері осы стильді пайдаланды. Джеймс Стирлинг және Терри Фаррелл белгілі өкілдері болды, алайда Фаррелл 1990-шы жылдары модернизмге қайта оралды. Роберт Вентуридің Ұлттық галереяның Сайнсбери қанаты – постмодернизмнің маңызды мысалы.
Қазіргі заманғы сәулет
Соңғы жылдары салынған маңызды ғимараттар, түрлі стильдерде: Уилл Алсоп: Пекхэм кітапханасы, Солтүстік Гринвич метро бекеті; Дэвид Чипперфилд: Өзен және ескек есу мұражайы, Хепворт Уэйкфилд; Future Systems: Лорд медиа орталығы, Selfridges ғимараты, Бирмингем; Заха Хадид: Лондон су спорты орталығы; Иан Симпсон: Бетхэм мұнарасы, Манчестер, Бетхэм мұнарасы, Бирмингем.