Кіріспе

Химиялық қосылыс

Папаверин (лат. papaver, "мақ") – опиум алкалоиді, спазмды басатын дәрі, негізінен ішкі органдардың және қан тамырларының спазмдарын (әсіресе ішек, жүрек немесе мидың спазмдарын) емдеу үшін қолданылады, сондай-ақ кейде эректильді дисфункцияны және жедел мезентериялық ишемияны емдеуге пайдаланылады. Опиум мағында табылатын папаверин, құрылымы және фармакологиялық әсері жағынан анальгетикалық морфин мен оның туындыларынан (мысалы, кодеин) өзгеше. Опиумнан басқа, папаверин жұлдызша тәтті жемісінде де жоғары концентрацияда кездеседі деп есептеледі.

Тарих

Папаверин 1848 жылы Георг Мерк (1825–1873) ашқан. Мерк неміс химиктері Юстус фон Либиг және Август Хофманның шәкірті болған, сондай-ақ ол Мерк корпорациясын құрған Эммануэль Мерктің (1794–1855) ұлы еді, бұл ірі неміс химия және фармацевтика компаниясы.

Қолданылуы

Папаверин асқазан-ішек жолының, өт жолдарының және зәр жолдарының спазмдарын емдеуге, сондай-ақ субарахноидтық қан кету (балондармен ангиопластикамен бірге) және коронарлық артерияларды айналып өту операциясы кезінде ми және коронарлық тамырларды кеңейтуші ретінде қолдануға бекітілген. Папаверин микрохирургияда тегіс бұлшық еттерді босаңсытатын құрал ретінде де қолданылуы мүмкін, онда ол тікелей қан тамырларына жағылады. Папаверин эректильді дисфункцияны емдеу үшін жеке немесе кейде басқа препараттармен бірге қолданылады. Папаверин пенис тініне инъекцияланғанда тегіс бұлшық еттерінің тікелей босаңсуына және нәтижесінде каверноздық денелердің қанмен толуына, соның салдарынан эрекцияға әкеледі. Эректильді дисфункцияны емдеу үшін қолданылатын жергілікті гель де бар. Ол қан тамырларын криоконсервациялауда басқа гликозаминогликандармен және белок суспензияларымен бірге жиі қолданылады. Верапамил, фентоламин, нифедипин, толазолин немесе нитропруссидпен бірге қолданғанда криоконсервация кезінде тамыр кеңейткіш ретінде әрекет етеді. Папаверин сонымен қатар тінді кеңейту кезінде жергілікті өсу факторы ретінде зерттелді және белгілі бір нәтижелерге қол жеткізілді. Папаверин мигрень бас ауруының алдын алу үшін (профилактикалық) қолданылады. Бұл бета-блокаторлар, кальций арналарын блокадалайтын препараттар, трициклді антидепрессанттар және дивальпроэкс сияқты кейбір құрысуға қарсы препараттар сияқты бірінші қатардағы препарат емес, бірінші және екінші қатардағы препараттар (мысалы, ССРИ, ангиотензин II рецепторларының антагонисттері) мигреньді алдын алуда тиімсіз болғанда, шыдамсыз жағымсыз әсерлер тудырғанда немесе қарсы көрсетілгенде қолданылады. Папаверин сондай-ақ папаверет (Омнопон, Пантопон) және басқалар сияқты опиум алкалоидты тұздарының құрамына кіреді, морфин, кодеин және кейбір жағдайларда носкапинмен және басқаларымен бірге, опиумдағыға ұқсас немесе белгілі бір қолдануға сәйкес өзгертілген пайыздық мөлшерде болады. Папаверин кейбір героиннің қоспасында кездеседі және оның көзін анықтау үшін сот-медициналық зертханалар героиннің профилін жасау үшін пайдалана алады. Героин қолданушылардың зәр талдауында метаболиттерді табуға болады, бұл көшедегі героин мен фармацевтикалық диацетилморфинді ажыратуға мүмкіндік береді.

Механизм

In vivo әсер ету механизмі толыққанды түсініксіз, бірақ циклдік АМФ және циклдік ГМФ деңгейлерін жоғарылатуға себеп болатын фосфодиэстераза ферментінің тежелуі маңызды. Бұл митохондриялық тыныс алуды да өзгерте алады. Папаверин мидың жолақты денесінде негізгі орында кездесетін PDE10A субтипіне қатысты таңдамалы фосфодиэстераза ингибиторы екені дәлелденген. Оны егеуқұйрықтарға ұзақ мерзімді қолданғанда, моторлық және когнитивтік жетіспеушіліктер, сондай-ақ үрейленудің күшеюі байқалды, алайда, кейбір жағдайларда антипсихотикалық әсер ете алуы мүмкін, бірақ барлық зерттеулер осы тұжырымды қолдамайды.

Жанама әсерлер

Папаверинмен емдеудің жиі кездесетін жанама әсерлері: полиморфты қарыншалық тахикардиясы, іш қату, сульфобромфталеин тоқтату тестісімен (бауыр функциясын анықтау үшін қолданылады) араласу, трансаминаза деңгейінің жоғарылауы, сілтілік фосфатаза деңгейінің жоғарылауы, ұйқышылдық және бас қызылу. Сирек кездесетін жанама әсерлерге беттің қызаруы, гипергидроз (артық терлеу), тері бөртпесі, артериялық гипотензия, тахикардия, тәбеттің жоғалуы, сарғау, эозинофилия, тромбоцитопения, аралас гепатит, бас ауруы, аллергиялық реакция, созылмалы активті гепатит және ми тамырларының спазмының күшеюі жатады. Sauropus androgynus өсімдігіндегі папаверин бронхиолит облитеранымен байланысты.

Құралымдар мен саудалық атаулар

Папаверин тұз түрінде гидрохлорид, кодекарбоксилат, аденолат және тепросилат нысандарында қолжетімді. Бұрын ол гидробромид, камсилат, кромезилат, никотинат және фенилгликолат тұздары түрінде де қолжетімді болған. Гидрохлорид тұзы интрамускулярлық, интравендік, ректальді және ауыз арқылы қолдануға болады. Тепросилат интравендік, интрамускулярлық және ауызға қабылдау үшін дайындалған препараттарда қолжетімді. Кодекарбоксилат пен аденолат тек ауызға қабылдауға арналған түрінде ғана қолжетімді. Кодекарбоксилат Albatran деген атпен, аденолат Dicertan деген атпен, ал гидрохлорид тұзы Artegodan (Германия), Cardioverina (Еуропа мен АҚШ-тан басқа елдерде), Dispamil (Еуропа мен АҚШ-тан басқа елдерде), Opdensit (Германия), Panergon (Германия), Paverina Houde (Италия, Бельгия), Pavacap (АҚШ), Pavadyl (АҚШ), Papaverine (Израиль), Papaverin Hamelin (Германия), Paveron (Германия), Spasmo Nit (Германия), Cardiospan, Papaversan, Cepaverin, Cerespan, Drapavel, Forpaven, Papalease, Pavatest, Paverolan, Therapav (Канада), Vasospan, Cerebid, Delapav, Dilaves, Durapav, Dynovas, Optenyl, Pameion, Papacon, Pavabid, Pavacen, Pavakey, Pavased, Pavnell, Alapav, Myobid, Vasal, Pamelon, Pavadel, Pavagen, Ro Papav, Vaso Pav, Papanerin hcl, Qua bid, Papital T. R., Paptial T. R., Pap Kaps 150 аттарымен сатылады. Венгрияда папаверин мен гоматропин метилбромиді өт шығаруға көмектесетін жеңіл дәрілерде қолданылады.