Ежелгі Ғаллия және Британияда құлсарылған кельт құдайы Эсу туралы ақпарат. Эсу – ағаш кесушілердің құдайы, күш-қуат пен денсаулық символы. Тарихы мен этимологиясы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Галлияның ағаш кесу құдайы
Gaulish logging god
Эсус, Эсос, Хесус – ежелгі Галлия мен Британияда негізінен табынылған келт құдайы. Ол екі монументальді мүсін және Луканның "Bellum civile" еңбегіндегі бір жол арқылы белгілі.
Esus, Esos, Hesus, was a Celtic god who was worshipped primarily in ancient Gaul and Britain. He is known from two monumental statues and a line in Lucan's Bellum civile.
Атауы
Т. Ф. О'Рахилли Эсус теонимін, сондай-ақ Аойбхелл, Эйблеанн, Аойф және басқа да есімдерді прото-үнді-еуропалық түбір *eis-тен шығарады, оны ол «әл-ауқат, энергия, құштарлық» деп түсіндіреді. Жеке есім Esunertus ('Эсус күші') бірнеше галло-римдік жазбаларда кездеседі, оның ішінде Меркурийге арналған қасиетті жазу да бар, ал басқа теофориялық есімдер, мысалы Esugenus ('Эсустан туған') да куәландырылған. Қазіргі Нормандия аймағындағы Галлияның эсувий тайпасы осы құдайдың атымен аталуы мүмкін. Бұл есім сонымен қатар шамамен б.з.д. 50 жылға дейінгі кельт алтын монетасында да кездеседі.
T. F. O'Rahilly derives the theonym Esus, as well as Aoibheall, Éibhleann, Aoife, and other names, from the Proto Indo European root *eis , which he glosses as 'well being, energy, passion'. The personal name Esunertus ('strength of Esus') occurs in a number of Gallo Roman inscriptions, including one votive inscription dedicated to Mercury, while other theophoric given names such as Esugenus ('born from Esus') are also attested. It is possible that the Esuvii of Gaul, in the area of present day Normandy, took their name from this deity. The name also occurs on a Celtic gold coin dated c. 50 BC.
Суреттер
Есустың бейнеленген екі мүсіні бар: Паризи тайпасының қайықшыларының бағанасы, онда Есустың аты айтылады. Луканның қолжазбаларында Есус есімінің нұсқалары әртүрлі жазылған, мысалы, Хесус, Ээсус және Хаэсус. Галлиялық дәрігер Марцелл Бордоның "De medicamentis" еңбегінде Есустың тағы бір мәтіндік айғағы болуы мүмкін. Бұл 5-ші ғасырдың басында латын тілінде жазылған фармакологиялық препараттар жинағы және бірнеше кельт сөздерінің жалғыз көзі. Бұл еңбекте галл тілінде түсіндірілген, жұқпалы ауруды емдеу үшін Эзустың (Aisus деп жазылған) көмегін шақыратын сиқырлы-дәрілік дұға бар.
The two sculptures where Esus appears are the Pillar of the Boatmen from among the Parisii, on which Esus is identified by name, In both of these, Esus is portrayed cutting branches from trees with his axe. Variant spellings, or readings, of the name Esus in the manuscripts of Lucan include Hesus, Aesus, and Haesus. The Gallic medical writer Marcellus of Bordeaux may offer another textual reference to Esus in his De medicamentis, a compendium of pharmacological preparations written in Latin in the early 5th century and the sole source for several Celtic words. The work contains a magico medical charm decipherable as Gaulish which appears to invoke the aid of Esus (spelled Aisus) in curing throat trouble.