Абандин: Жекелеген Британия құдайының этимологиясы мен мағынасы
Abandinus
Абандин – б.з.д. Британиядағы жергілікті құдай. Римдік кезеңде Годманчестерде табынылған, су көздерімен байланысты болған. Археологиялық жазбалар сақталған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Абандинус – римдік-кельт кезеңінде Кембриджширдегі Годманчестерде құдайға табынушылық етілген кельт құдайы немесе еркек рухын атау үшін қолданылған теоним.
Abandinus was a theonym used to refer to a Celtic god or male spirit worshipped in Godmanchester in Cambridgeshire during the Romano Celtic period.
Эпиграфикалық дәлелдер
Абандин Ұлыбританияда бір ғибадатхана тасында бейнеленген. Ол Рим империясының қалған бөлігінде белгісіз болғандықтан, Кембриджширдегі Годманчестердегі римдік бекінісінің жергілікті құдайы болған деп есептеледі, мүмкін, жақын маңдағы табиғи бұлақпен немесе өзенмен байланысты. Годманчестердегі римдік бекінісі, Ұлы Уз өзенінің қиылысындағы Эрмин көшесіндегі стратегиялық маңызға ие орын, Дюровигутум деп аталған. Құдай тек оған арналған жазуы бар бронза қауырсын арқылы белгілі, бұл оған арналған сыйлық зат болғанға ұқсайды. + немесе *bʰend ‘ән салу, қуану’ немесе *bʰendʰ ‘байлау’. Осыған сәйкес, атау "(бір нәрсеге/біреуге) ән салатын құдай" немесе "(бір нәрсеге/біреуге) байлайтын құдай" деген мағынаны білдіруі мүмкін.
Abandinus is represented in Britain on a single altarstone. He is unknown throughout the rest of the Roman Empire and is therefore thought to have been a local god of the Roman fort at Godmanchester in Cambridgeshire, possibly associated with either a natural spring or a stream in the neighbourhood. The Roman fort at Godmanchester, a strategic site on Ermine Street at the crossing of the River Great Ouse, is thought to have been called Durovigutum. The god is known only from an inscribed bronze feather, very likely some sort of votive object, dedicated to him. + either *bʰend ‘sing, rejoice’ or *bʰendʰ ‘bind’. Along these lines, the name would mean ‘(the god) who sings to (something/someone)’ or ‘(the god) who binds (something/someone) to (something/someone).’
Дегенмен, атауды прото-кельт *abon ‘өзен’ сөзінің, прото-индоевропалық *ab, *h₂eb ‘су, өзен’ сөздерінің бір түрінің кеңейтілген нұсқасы ретінде қарастыру да мүмкін. *abo қысқа элементі прото-кельт гидронимикасында ‘өзен’ немесе ‘су’ сөзі ретінде болған болуы ықтимал. Ол романо-кельт тілінде Хумберге құятын өзендердің белгісіз атауы ретінде, Abus түрінде кездеседі. Бұл элемент қазіргі Уэльс тілінде aber түрінде дамыды, яғни ‘өзен сағасы’ деген мағынаны білдіреді. Осы *abo элементі Abandinus теониміндегі Ab элементінің бастауы болуы мүмкін. Сондықтан атауды *Аб Андинус ‘Өзен Андинусы’ деп талдауға болады, Андинус – ежелгі Рим империясының басқа жерлерінде де кездесетін теоним.
However, it is also possible to see the name as an extended form of a variant form of the Proto Celtic word *abon ‘river,’ derived from the Proto Indo European root *ab , *h₂eb ‘water, river’. The shorter element *abo likely existed in the Proto Celtic hydronomy as a word for ‘river’ or ‘water.’ It is evident in Romano Celtic as an unspecific variant name for the rivers flowing into the Humber, documented as Abus. This element developed in Modern Welsh as aber meaning ‘river estuary’. This *abo element could have been the source of the Ab element in the theonym Abandinus. So the name can also be analysed as *Ab Andinus ‘Andinus of the River,’ Andinus being a theonym attested elsewhere in the ancient Roman Empire.