Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Көздің түсті бөлігі
көздің бір бөлігі
Colored part of an eye
the part of the eye
Радужка – көптеген сүтқоректілер мен құстардың көзіндегі жұқа, сақина тәрізді құрылым, ол көздің қарашығының диаметрін және мөлшерін, сонымен қатар торшаға жететін жарық мөлшерін реттейді. Оптикалық тұрғыдан алғанда, қарашық – көздің апертурасы, ал радужка – диафрагма. Көздің түсі радужкамен анықталады.
The iris (: irides or irises) is a thin, annular structure in the eye in most mammals and birds, responsible for controlling the diameter and size of the pupil, and thus the amount of light reaching the retina. In optical terms, the pupil is the eye's aperture, while the iris is the diaphragm. Eye color is defined by the iris.
Этимология
"Ирис" сөзі грек тіліндегі "көкайыс" сөзінен шыққан, сондай-ақ грек мифологиясындағы көкайыс құдайы және Илиададағы құдайлардың хабаршысы болған, себебі бұл көздің бөлігінде көптеген түстер кездеседі.
The word "iris" is derived from the Greek word for "rainbow", also its goddess plus messenger of the gods in the Iliad, because of the many colours of this eye part.
Алдыңғы
Фукс крипталары – жағаның екі жағында орналасқан, строма мен терең ирис тіндерін сулы юморға (көз сұйығына) толуға мүмкіндік беретін бірнеше ашылулар. Крипталардың шекарасын қоршап тұрған коллаген трабекулаларын көк иристе көруге болады. Жаға мен ирис тамырының басталуы арасындағы орталық бөлік: Бұл бүктелулер ирис кеңейген кезде оның бетіндегі өзгерістердің нәтижесінде пайда болады. Ирис тамырының негізіндегі криптер – ирис цилиарлық бөлігінің ең сыртқы жағына жақын жерде байқалатын қосымша ашылулар. Ирис сонымен қатар, бейімделу басталғанда көздің қарамағын қысқарақтырып, көру тереңдігін арттырады. Адамдардың өте аз ғана бөлігі ирис бұлшықтарын тікелей ерікті түрде басқару қабілетіне ие, бұл оларға қарамақты команда бойынша кеңейтуге және қысқартуға мүмкіндік береді. Дегенмен, мұның нақты мақсаты немесе артықшылығы жоқ.
The crypts of Fuchs are a series of openings located on either side of the collarette that allow the stroma and deeper iris tissues to be bathed in aqueous humor. Collagen trabeculae that surround the border of the crypts can be seen in blue irises. The midway between the collarette and the origin of the iris: These folds result from changes in the surface of the iris as it dilates. Crypts on the base of the iris are additional openings that can be observed close to the outermost part of the ciliary portion of the iris. The irises also contract the pupils when accommodation is initiated, to increase the depth of field. Very few humans possess the ability to exert direct voluntary control over their iris muscles, which grants them the ability to dilate and constrict their pupils on command. However, there is no clear purpose or advantage to this.
Көздің түсі
Ирис әдетте күшті пигменттелген, түсі көбінесе қоңыр, қарағай, жасыл, сұр және көк аралығында болады. Кейде ирис түсі пигменттің жетіспеуінен туындайды, мысалы, окулокутанды альбинизмдегі қызғылт ақ түс сияқты.
The iris is usually strongly pigmented, with the color typically ranging between brown, hazel, green, gray, and blue. Occasionally, the color of the iris is due to a lack of pigmentation, as in the pinkish white of oculocutaneous albinism,
Көз түсіне және оның өзгеруіне әсер ететін барлық факторлар толыққанды түсініксіз. Ирис түсіндегі аутосомалық рецессивті/доминантты қасиеттер басқа түрлерге тән, бірақ түстеу өзгеше үлгіде болуы мүмкін.
All the contributing factors towards eye color and its variation are not fully understood. Autosomal recessive/dominant traits in iris color are inherent in other species, but coloration can follow a different pattern.
Екі көздің түсі әр түрлі
Гетерохромия (сонымен қатар гетерохромия иридис немесе гетерохромия иридумы деп те аталады) – бір радужканың екінші радужкадан өзгеше түспен болуы (толық гетерохромия), немесе бір радужканың бөлігінің қалған бөлігінен өзгеше түспен болуы (жартылай гетерохромия немесе секторлық гетерохромия) жағдайы. Адамдарда сирек кездеседі, көбінесе созылмалы ирит немесе ирис меланомасы сияқты көз ауруының белгісі болып табылады, бірақ қалыпты түр ретінде де кездесуі мүмкін. Бір радужкадағы жарқын түрлі түсті секторлар немесе дақтар одан да сирек кездеседі. Анастасий I-ге "дикорос" (екі радужкасы бар) деген лақап ат қойылған, себебі оның оң радужкасы сол радужкасынан қараңғырақ болғандықтан, гетерохромиясы айқын байқалған. Керісінше, гетерохромия және түрлі-түсті радужка үлгілері ветеринариялық тәжірибеде жиі кездеседі. Сибирь хаскилерінде гетерохромия кездеседі, бұл генетикалық тұрғыдан анықталған Ваарденбург синдромымен салыстыруға болады. Кейбір ақ мысықтар (мысалы, ақ түрік ангорасы немесе ақ түрік ван мысықтары) айқын гетерохромияны көрсетуі мүмкін, ең көп таралған үлгісі – біреуі біркелкі көк, екіншісі мыс, қызғылт сары, сары немесе жасыл түсті болады.
Heterochromia (also known as a heterochromia iridis or heterochromia iridum) is an ocular condition in which one iris is a different color from the other iris (complete heterochromia), or where the part of one iris is a different color from the remainder (partial heterochromia or sectoral heterochromia). Uncommon in humans, it is often an indicator of ocular disease, such as chronic iritis or diffuse iris melanoma, but may also occur as a normal variant. Sectors or patches of strikingly different colors in the same iris are less common. Anastasius the First was dubbed dikoros (having two irises) for his patent heterochromia since his right iris had a darker color than the left one. In contrast, heterochromia and variegated iris patterns are common in veterinary practice. Siberian Husky dogs show heterochromia, possibly analogous to the genetically determined Waardenburg syndrome of humans. Some white cat fancies (e. g., white Turkish Angora or white Turkish van cats) may show striking heterochromia, with the most common pattern being one uniformly blue, the other copper, orange, yellow, or green.
Иридология
Иридология (сондай-ақ иридодиагностика деп те аталады) – жүйелік денсаулық туралы пациенттің ақпаратын анықтау үшін иристің пішіндері, түстері және басқа да ерекшеліктерін қарастыратын балама медицина тәсілі. Осы тәсілді қолдайтындар иристің белгілі бір ағзалар мен жүйелерге сәйкес келетін аймақтарға бөлінген "иридология карталарымен" салыстырады. Иридологтар көзді организмнің денсаулық жағдайына "терезе" ретінде қарастырады. Иридология сапалы ғылыми зерттеулермен дәлелденбеген және псевдоғылым санатына жатады.
Iridology (also known as iridodiagnosis) is an alternative medicine technique whose proponents believe that patterns, colors, and other characteristics of the iris can be examined to determine information about a patient's systemic health. Practitioners match their observations to "iris charts", which divide the iris into zones corresponding to specific parts of the human body. Iridologists see the eyes as "windows" into the body's state of health. Iridology is not supported by quality research studies, and is considered pseudoscience.