Кіріспе

Ф.М.Корнфордтың 1908 жылғы «Микрокосмография Академика» («Кішкентай академиялық әлемді зерттеу» латын тілінде) – Ф.М.Корнфордтың университет саясаты туралы қысқаша памфлет, ол 1908 жылы жарық көрді. Ол академиялық саясатқа деген пессимистік көзқарас ретінде оқылымды және жанды стильде ұсынылған, шағын жанкүйерлікке ие болды және «Клиннің (тілдің) жұқа ұшы» және «Қауіпті прецедент» сияқты қағидаларды талқылауымен танымал: Клиннің қағидасы – болашақта сіз одан да әділ әрекет ете аласыз деген үміттерді тудырмау үшін қазір әділ әрекет етуіңіз керек, себебі сіз оларды қанағаттандыруға батылыңыз жетпейді деп қорқасыз. Сәл ойланып қарасаңыз, Клиннің аргументі оны қолданушылардың әрекеттің әділ еместігін дәлелдей алмайтындығын мойындайтыны анық болады. Егер олар дәлелдей алса, онда оны жасамаудың жалғыз және жеткілікті себебі осы болар еді, ал бұл аргумент артық болар еді. Қауіпті прецедент қағидасы – сіз қазір дұрыс әрекет жасамауыңыз керек, себебі сіз немесе сіздің тең дәрежедегі қорқақ мұрагерлеріңіз болашақтағы кейбір жағдайларда дұрыс әрекет етуге батылыңыз жетпеуі мүмкін, бұл жағдай, гипотеза бойынша, мәні жағынан өзгеше, бірақ сырттай қазіргі жағдайға ұқсас. Әдеттегіден өзгеше әрбір қоғамдық іс-әрекет не дұрыс емес, не болмаса, егер дұрыс болса, қауіпті прецедент болып табылады. Осыдан келіп, ешбір жаңалықты бірінші рет жасауға болмайды. Кітап Корнфордтың кейінгі басылымның алғы сөзіндегі пропаганданы былай анықтағанымен де танымал: «жалғанды айту өнерінің сол саласы, ол достарыңызды толығымен алдамай, жауларыңызды дерлік алдаудан тұрады». ХХ ғасырдың басында Кембридж университетінің тәртібімен таныс аудиторияға арналған болса да, ол кез келген саяси жүйеге қатысты болуы мүмкін және британдық теледидарлық комедия «Иә, министр» сияқты. «Құрмет көрсету» эпизодындағы кейбір диалогтар оның мәтінін тығыз ұстанады. Кристофер Хиченс өзінің «Жас қарсыласына хаттар» атты кітабында осы эссе туралы бірнеше бөлімдерді келтіріп, оған ой жүгіртеді, ал оқырмандарға Клиннің және Қауіпті прецеденттің жоғарыда айтылған қағидаларын цитаталап таныстырады. «Ф.М.Корнфорд [болды] Эдвард дәуірінің тапқыр кембридждік академигі, ол жоғары үстелдің барлық мүмкін эвфемизмдеріне және аға ортақ бөлменің бұрмалауына үйренген. Ол олардың барлығын 1908 жылғы «Микрокосмография Академика» еңбегінде жан-жақты талдады. 7-тараудан алынған үзінді: «Аргументтер»: Бір нәрсені істеуге бір ғана аргумент бар, ал қалғаны – ештеңе істемеуге аргументтер. Тас балқырауы неолит дәуірінің соңында қолданыстан шыққаннан бері, адамзаттың тапқырлығы риторикалық қару-жараққа әмбебап қолданылатын тағы екі аргумент қосты. [ ]» Гордон Джонсон оны 2008 жылғы «University Politics: F. M. Cornford's Cambridge and his Advice to the Young Academic Politician» кітабына енгізді, бұл кітап Ф.М.Корнфордтың Кембридж университетінің саясаты туралы кеңестері мен оның жазған аясының сипаттамасынан өзгеше.