Кіріспе

Британдық наразылықшы және бейбітшілік жолында күрескен (1949–2011)

Брайан Уильям Хоу (7 қаңтар 1949 – 18 маусым 2011) – британдық наразылықшы және бейбітшілік жолында күрескен адам. Ол 2001 жылдан бастап Лондонның Парламент алаңындағы бейбітшілік лагерінде он жылға жуық өмір сүрді, Ұлыбритания мен АҚШ-тың сыртқы саясатына қарсы наразылық білдіре отырып. Ол 11 қыркүйекке дейін Парламент алаңындағы бейбітшілік науқанын бастады және Ауғанстан мен кейіннен Ирактағы Ұлыбритания мен АҚШ саясатына қарсы соғысқа қарсы қозғалыстың символына айналды. 2007 жылғы Channel 4 саяси сыйлықтарында ол «Ең шабыттандыратын саяси тұлға» деп танылды. Хо Берлинде медициналық көмек алып жатқанда қатерлі ісіктен қайтыс болды.

Ерте және жеке өмір

Хоу 1949 жылғы 7 қаңтарда Эссекстің Вудфорд Гриндегі Уанстед ауруханасында дүниеге келді, егіз болып туған және алты баланың үлкені. Оның әкесі Роберт Уильям Хоу (1925–1964) Екінші дүниежүзілік соғыста барлау корпусында мерген болып қызмет еткен, сондай-ақ Берген-Бельзен концлагеріне алғаш кірген британдық сарбаздардың бірі болған. Кейін теміржол кызметкері болып жұмыс істеді. Ол кеңінен саяхаттағаннан кейін Ноттингемдегі евангелистік колледжде алты ай оқып, сосын әлемдік бейбітшілік туралы уағыздады. Хоу 1970 жылы Солтүстік Ирландияға, ал 1989 жылы Камбоджаның қырғын алаңдарына барды. Бұл оқиғалар Кунның «Мақтанды ата-аналар» туындысымен бірге Марк Уоллинджердің 2007 жылы Тейт галереясындағы көрмесінде көрсетілді. Үкімет 2005 жылғы Ауыр қылмыс және полиция туралы заңда (132-138-тармақтар) барлық лицензиясыз, тұрақты немесе уақытша наразылық акцияларын тыйымдайтын ереже қабылдады. Алайда, Хоудың наразылық акциясы заң күшіне енгенге дейін Парламент алаңында болғандықтан, бұл заң оған қолданыла ма, жоқ па, белгісіз болды. 2005 жылғы жалпы сайлауда Хоу өзінің науқанын жалғастыру және әлі күшіне енбеген заңға қарсы шығу үшін Лондон және Вестминстер қалаларында кандидат ретінде тіркелді. Ол 298 дауыс (0,8 пайыз) жинап, сайлау қорытындысы жарияланғанда Ұлыбритания әскерлерінің Иракта болуына қарсы сөз сөйледі.

Құқықтық іс-қимыл

Жаңа ауыр қылмыс және полиция туралы 2005 жылғы заңды қолдануға дайындық жұмыстары басталған кезде, Хоу 2005 жылғы 28 шілдеде сотқа шағымдану туралы өтінішін қанағаттандырып, заңдағы техникалық кемшілік оның жағдайына қатысты емес екенін сәтті дәлелдеді. Заңда демонстрациялар полициядан "демонстрация басталған кезде" рұқсат алуы тиіс делінген, ал Хоу өзінің демонстрациясы заң қабылданатынға дейін басталғанын, және ол кері күшінде емес екенін мәлімдеді. Заң күшіне енуі үшін қабылданған бұйрықта заң күшіне енгенге дейін басталған демонстрацияларға сілтеме жасалғанмен, заңның қолданылу аумағын кеңейтуге құқық болмады. Үкімет сот шешіміне шағымданып, 2006 жылғы 8 мамырда Апелляциялық сот шағымын қабылдап, заң оған қатысты деп жариялады. Сот парламенттің ниеті парламент алаңындағы барлық демонстрацияларға, олардың қашан басталғанына қарамастан, қатысты болуы керек екенін анықтады, былай деді: "Осы жағдайдағы жалғыз логикалық қорытынды – Парламент заңның осы бөлімдері белгіленген аумақтағы демонстрацияға, ол күшіне енгенге дейін немесе кейін басталған болса да, қолданылуы керек деп ойлаған. Басқаша қорытынды мүлдем ақылға сыймас және айқын абсурдты деп сипаттауға болады". Осы уақытта Хоу демонстрациясын жалғастыруға рұқсат сұрап өтініш берді және оны плакаттарды белгілі бір өлшемде көрсету шартымен (басқа да талаптармен қатар) алды. Хоу бұл талапқа келіспеді, сондықтан полиция оның ісін Бас прокуратураға жіберді; оны ұстау әрекеттерін болдырмау үшін бірнеше жақтастары онымен бірге тұрақтап қалды. 2006 жылдың 23 мамырында таңертең 78 полиция қызметкері келді және Хоудың барлық плакаттарын, біреуін қалдырып алып қойды, себебі ол Ауыр қылмыс және полиция туралы 2005 жылғы заңның талаптарын үнемі бұзған. Иан Блэр (сол кездегі Метрополитен полициясының басшысы) кейіннен Хоудың плакаттарын алып тастау операциясы 27 000 фунт стерлинг тұрғанын айтты. Полицияның әрекеттерін Метрополитен полициясының мүшелері 2006 жылғы 25 мамырдағы ай сайынғы отырысында сынады. 30 мамырда Хоу Боу-стрит магистратура сотына келді, онда ол өтініш беруден бас тартты. Сот оның атынан кінәсін жоқ деп жазды, және ол 2006 жылдың 11 шілдесінде сотқа қайта оралуға міндеттелді. 2006 жылдың 30 маусымында Вестминстер қалалық кеңесінде өткен лицензиялық тыңдауда Хоуға оған бөлінген кеңістікте дыбыс күшейткішті пайдалануға шектеулі рұқсат берілді. 2007 жылдың 22 қаңтарында Хоу оның бұзды деген айып тағылған талаптар жеткілікті түрде нақты емес болғандықтан және оларды жоғары дәрежелі полиция қызметкері бекітуі керек болғандықтан ақталды. Аудандық судья Пурди былай деп шешті: "Мен талаптарды, олар қалай жасалған болса, түсініксіз және қазіргі күйінде жұмыс істемейді деп табамын". 2007 жылғы Channel 4 саяси сыйлықтарында Хоу ең шабыттандыратын саяси тұлға деп танылды.

Деректі фильм

Хоу бірнеше деректі фильмдерде, соның ішінде 2003 жылғы "As Long As It Takes" (Радж Ягник) фильмінде көрсетілді. Хоу 2007 жылғы "Тони Блэрдің соты" драмасында шамалы бейнеленген. 2003 жылы соғысқа дайындық кезінде тәуелсіз деректі фильм жасаушы Сенара Уилсон Хоуды көптеген айлар бойы түсірді. Оның "Брайанның өмірі" (Мэтью Платс Миллс түсіріп, монтаждаған) фильмі Комонвелл кинофестиваліне іріктелді. Осы деректі фильмнің қысқаша нұсқасы осы жерде қолжетімді. "A Man Called Brian" – 2005 жылы Махмуд Шолизаде түсірген, Хоудың Парламент алаңындағы он жылдық, тәулік бойғы соғысқа қарсы наразылық акциясы туралы деректі фильм. Хоу британдық тәуелсіз RINF жаңалықтар агенттігінің деректі фильмінде белсенді Мик Минимен бірге болды, онда ол алғаш рет бұқаралық ақпарат құралдарында "9/11 – ішкі жұмыс болды" деген сенімін білдірді.

2008 жылғы Лондон мэрі сайлауы

2007 жылдың желтоқсанында баспасөз хабарламаларында Хаудың 2008 жылдың мамыр айында Лондон мэрі сайлауына қатысатынын жариялағаны, бірақ соңында қатыспағаны айтылды. 2008 жылдың 17 сәуірінде ол Christian Choice үміткері Алан Крейгті қолдады.

2010 жылғы 25 мамырдағы тұтқындау

2010 жылғы 25 мамырда, жаңа консервативті-либералды демократтық коалициялық үкіметтің Парламенттің ресми ашылу күнінде, Хо таңғы сағат 8:30-да қамауға алынды.

Ауру және өлім

2010 жылдың қыркүйегінде Хоға өкпе қатерлі ісігі диагнозы қойылды. 2011 жылдың 1 қаңтарында ол Берлинде ем алу үшін Англиядан кетті. Хо, темекінің соқпалы шебушісі ретінде сипатталған, өмірінің соңына дейін темекі шегуді тоқтатпады. Хо 2011 жылдың 18 маусымында таңғы сағаттарда Германияда өкпе қатерлі ісігінен қайтыс болды. Ходың қайтысы туралы жаңалыққа жауап ретінде Тони Бенн: «Брайан Хо – принциптеріне берілген адам еді. Оның өлімі – өз сенімдерін қолдау үшін бар күшін салған адамның тарихи еңбегінің аяқталуы» деді. Ал-Жазира телеарнасы оны «атағы жоқ батыр» деп сипаттады. Марк Валлинджер: «Мен [Ходың] бір мақсатқа ұмтылған табандылығына қатты риза болдым. Оның турашылдығы – қарсы тұрған ғимараттағы адамдар көтере алмайтын айна болды. Енді ол кеткен соң, бізге тағы кім бар?» деді. Британдық парламент депутаты Джон МакДоннелл бейбітшілікті құрметтеу үшін Хоның ескерткішін орнатуға шақырды. Банкси бұрын «Қабырға және бейбітшілік» кітабының бір данасында Ходы «Лондонның ең жақсы шабыт көзі» деп жазған болатын. Лондон Ассамблеясының мүшесі Дженни Джонс Вестминстер кеңесінен Брайан Хоға арналған еске алу тақтасын дереу орнатуды талап етті, сондай-ақ Англия мұрасының екі онжылдық өткен немесе туған күнінің 100 жылдығынан кейін ғана ескерткіш орнатуға болатын ережесін еске салды.

Мәдениетте

2007 жылдың қаңтар айында бұрынғы Тернер сыйлығының үміткері Марк Уоллинджер Брайан Хоудың Парламент алаңындағы наразылығын «State Britain» атты көрме ретінде Tate Britain-де толыққанды қайта жасайды. Дювен галереясының ұзындығымен созылған «Британия мемлекеті» 2006 жылы Метрополитен полициясы тәркілеген көрменің мұқият қалпына келтірілген нұсқасы болды. Онда Хоудың бейбітшілік акциясы барысында жинаған 500-ге жуық ауа райынан тозған баннерлер, фотосуреттер, бейбітшілік тулары, ізгі тілектер білдіргендердің хаттары және оның өзі салған панасы кірді. 2007 жылдың желтоқсанында Уоллинджердің жұмысы Тернер сыйлығын жеңіп алды. Лондондық XX Teens тобы «For Brian Haw» әнін жазды, ол 2008 жылғы «Welcome To Goon Island» альбомына енді. Трек Хоудың наразылыққа түрткі болған себептері туралы оның сөздерін қамтиды. 2018 жылы суретшілер Гай Аткинс, Нина Гартвейт және Джеймс Булли Брайан Хоуға арналған аудио ескерткіш жасады. «And There Was Brian» атты дыбыстық туынды ескерткіштің GPS-ті шектеулі веб-сайты арқылы Парламент алаңында ғана тыңдауға болады – andtherewasbrian.uk. Мұражай материалдары мен Лондон мұражайының дүкенінде жазылған аудиодан жасалған монтаж арқылы ескерткіш Хоудың наразылығын Брайанның ең ұзақ уақыт бойы қолдау көрсеткен серігі, актер Майкл Калвердің көзқарасынан көрсетеді. Хоу ирандық режиссер Парвиз Жахедтің Мария Галастеги туралы «Мария: 24 сағаттық бейбітшілік пикеті» атты қысқаметражды деректі фильмінде де пайда болды. 2009 жылы Youth Music Theatre UK Хоудың өміріне, 9/11 оқиғасына және Ирак соғысына жастардың реакцияларына негізделген «Брайан Хоудың айтуынша» музыкалық театрлық қойылымын жасады. Бұл қойылым Плимут қаласындағы Барбикан театрында қойылды. 2012 жылы Халифакстағы Square Chapel Centre for the Arts-та жас актерлердің жаңа құрамымен қойылым қайтадан көрсетілді. Ол Эдди Латтердің идеясы, Джеймс Атертонның музыкасы, Сара Нельсонның кітабы мен әндері, Элли Джонстың режиссерлігі, Эдди Латтердің хореографиясы және Ханна Бутманның декорациясынан тұрады. Зия Тренчтің Хоудың өміріне негізделген тұңғыш пьесасы «The State We're In» 2009 жылы Эдинбург Фриндж фестивалінде алғаш рет көрсетілді, онда басты рөлді Майкл Бёрн сомдады, ал режиссері Джастин Батчер болды.