Кіріспе

Гүлді өсімдік түрі
өсімдік

Eleutherococcus senticosus – Солтүстік-Шығыс Азияға тән, Araliaceae тұқымдасына жататын шағын, ағаш тәрізді бұта. Оны халық арасында "шайтан бұтасы", "сибир женьшені", "элеутеро", "цивуджия", "шайтан бұтасы", "шигока", "тиме", "жабайы бұрыш" немесе "кан джанг" деп атайды. E. senticosus халық медицинасында және дәстүрлі қытай медицинасында қолданылған.

Экстракт және химиялық құрамдас бөліктері

E. senticosus тамырлары цилиндр тәрізді, диаметрі белгісіз, тік немесе тармақты, қоңыр түсті, тегіс беткейлі және қабығы ксилемаға тығыз жабысқан. Eleutherococcus senticosus жапырақтарынан алынған эфир майының негізгі құрамдас бөліктері α-бисаболол (26%), β-кариофилен (7%), гермакрен D (7%), β-бисаболен (5%) және α-гумулен (4%) құрайды.

Дәстүрлі медицина

Eleutherococcus senticosus тамырларынан алынған экстракттер, элеутерозидтерді қоса алғанда, баламалы және дәстүрлі медицинада денсаулыққа пайдалы әсерлері бар деп жарнамаланады, бұл клиникалық деректермен расталған. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) мәліметінше, клиникалық дәлелдермен тек "әлсіздік, шаршаңқылық және шаршау жағдайында, сондай-ақ сауығу кезеңінде ақыл-ой және физикалық қабілеттерді арттыру үшін профилактикалық және қалпына келтіруші тоник ретінде" қолдану негіделген. Өсімдік алдын ала зерттеулерде антимикробтық немесе стресске қарсы құрал ретінде қолданылу мүмкіндігі зерттелді.

Жағымсыз әсер ету мүмкіндігі

Жоғары қан қысымы, ұйқыда тыныс тоқтауы, нарколепсия, жүрек аурулары, психикалық денсаулық мәселелері, нашарлаған иммундық жүйе, жүктілік және бала емізу кезеңіндегі адамдар, сондай-ақ дигоксин немесе гексобарбитал қабылдап жүргендер E. senticosus-қа жағымсыз реакциялар білдіруі мүмкін. Жоғары дозалар тітіркену, шатасу, ұйқысыздық немесе қылықтануға себеп болуы мүмкін.