Кіріспе

Шығыс Тироль, кейде Шығыс Тироль (Осттироль) – Австрияның Тироль федералды штатының анклавы, Солтүстік Тирольден Зальцбург штатының және Италияның Оңтүстік Тирольдің (Südtirol) бөліктерімен бөлінген. Ол Лиенц әкімшілік округімен (Bezirk) толық сәйкес келеді.

Тарих

Бұрынғы римдік Агутум муниципалитетінің айналасындағы аймақ 12 ғасырдан бастап Гориция графтарының иелігінде болды, олар Лиенцте тұрып, 1253 жылы Тироль графлығын мұра етті. 1363 жылы Тироль Австрия Габсбургтарына өткенімен, Гориция графтары 1500 жылы әулет толықтай жойылғанға дейін Лиенцте билік етті. Габсбург императоры Максимилиан I оны Австрияның Тироліне қосты. Шығыс Тирольдің қазіргі күнгі жағдайы Австро-Венгрия империясының Бірінші дүниежүзілік соғыста жеңілісінен және одан кейін тарауынан туындады. 1915 жылғы Лондон шарты бойынша, жеңімпаз Үштік Антантаға қосылған Италия Корольдігі, итальяндық ирредентизм қозғалысы талап еткен Бреннер өткелінен оңтүстікке қарайғы Тироль жерлерін алуға тиіс болды. 1918 жылдың қарашасында итальян әскері 20,000-22,000 сарбазымен бүкіл Тирольді басып алды. Осылайша, 1919 жылғы Сен-Жермен-ан-Лайе шарты бойынша, Германия Австриясы Тироль князьдік округінің бұрынғы корольдік жерінің оңтүстік бөлігін, яғни қазіргі Трентино және Оңтүстік Тироль провинцияларын, сондай-ақ Беллуно провинциясының бір бөлігін Италияға беруге міндетті болды. 1938 жылы Германия Австрияны аннексиялағаннан кейін Шығыс Тироль Рейхсгау Карнтеннің (Карнтия) құрамына кірді. 1947 жылы ол Тирольге қайтарылды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Шығыс Тироль Австрияның британдық оккупациялық аймағының бөлігіне айналды. Австрияда Шығыс Тироль шығысында Карнтия және солтүстікте Зальцбург федералды штаттарымен, ал батысында Оңтүстік Тироль (Альто-Адиже, Трентино-Альто-Адиже аймағының солтүстік бөлігі) және оңтүстікте Беллуно (Венето аймағы) итальян провинцияларымен шектеседі. Ол Солтүстік Тирольдегі Швац ауданынан Оңтүстік Тирольдің Зальцбург Пинзгау аймағымен ұзын ортақ шекарасы арқылы бөлінеді.

Көрікті жерлер

Жоғары Тауерн ұлттық паркі Шығыс Тирольде орналасқан, онда Гросглокнер (Австрияның ең биік тауы, 3798 м) және Гросвендигер сияқты бірнеше тау бар.