Ұлыбританияның Виктория кресінің иегері Майкл Хевисайд

Кіріспе

Англияның Виктория Кресінің иегері (1880-1939)

Майкл Уилсон Хевисайд (20 қазан 1880 – 26 сәуір 1939) – британдық және Достастық әскерлеріне жаудың қарсы тұрғандағы батылдығы үшін берілетін ең жоғары және беделді награда – Виктория Кресінің иегері болған ағылшын.

Алғашқы жылдар

Хевисайд 1880 жылы Даремдегі Гилсгейттегі Стейшн-Лейнде дүниеге келді, оның әкесі Джон Уилсон Хевисайд азық-түлік дүкенінде жұмыс істеді. Оның әкесінің әкесі Даремдегі фотограф Томас Хевисайд (1828–1886) болды. Майкл әлі бала кезінде отбасы Кимблсвортқа көшіп барды, онда оның әкесі бас кеніші болып жұмыс істеді, ал Майкл жергілікті муниципалды мектепке барды. Кейіннен отбасы Сакристонға көшіп келді, оның әкесі жергілікті шахтаға ауысты. Анасы Эннидің қайтысынан кейін Майкл Корольдік армияның медициналық корпусына 11796 нөмірімен Хевисайд жеке сарбаз болып тіркелді. Ол Бур соғысы кезінде Оңтүстік Африкада жаралыларды тасып, ентерологиялық қызбаға шалдығып үйге қайтқанға дейін, Королеваның және Корольдің Оңтүстік Африка медальдарымен марапатталды. Әдеттегі армиядан шыққаннан кейін ол Армия резервіне өтіп, Бернхоуп кенішінде жер астында жұмыс істей бастады. Ол өзінің болашақ әйелі Елизаветамен Бёрнхоупта танысып, Ланчестерде үйленді. 1913 жыл шамасында ол Освальд шахтасында жұмыс істеді және отбасы Стэнлидің жанындағы Крагхедке көшіп барды. 1914 жылдың 7 қыркүйегінде, Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанына бір ай болғанда, 4/9720 нөмірімен Майкл Хевисайд жеке сарбаз ретінде қайтадан әскери қызметке кірісті, Дарем графтығынан Китченердің шақыруына жауап берген мыңдаған кеншілердің бірі. Оқудан кейін 1915 жылдың маусымында Францияға өтіп, Батыс майдандағы қазба соғысының қатал тәртібіне бейімделді.

Егжей-тегжейлер

Ол 36 жаста болған және Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Аррас шайқасында британдық армиядағы 15-ші батальонның қарапайым сарбазы еді. Осы ерлігі үшін оған Виктория кресі (VC) тағайындалды. 1917 жылдың 5 мамыр күні кешке батальон Франциядағы Фонтен-ле-Крозильге жақын орналасқан Гинденбург шебіндегі бекіністеріне қайтып келді. Британдық және неміс позициялары арасында жүз метрдей ғана қашықтық болды, бірақ алдыңғы күндердегі қаһарымызды тудырған шайқастар басылған еді. Дегенмен, снайперлер мен пулеметшілер әлі де белсенді болып, кез келген қозғалысқа қауіпті атыс жасады. Келесі күні, 1917 жылдың 6 мамырында, шамамен сағат 2-де күзетші неміс бекінісінен 40 метрдей қашықтықтағы оқтан жараланған жерде қозғалыс байқады. Жарақат алған британдық сарбаз бос су бөтелкесімен көмек сұрап отырды. Күндіз осы сарбазға көмектесуге тырысу құтқарушылардың өміріне қауіп келтіретін еді. Бірақ Майкл Хевисайд оны құтқаруға баруға шешім қабылдады. Су және алғашқы медициналық жәрдем жинағын алып, сарбазды көтеруші бекіністің үстінен секіріп, ешкімнің жеріне шықты. Ол бірден неміс позицияларынан қарқынды оқ жаудынына түсті және жерге құлауға мәжбүр болды. Содан кейін ол жараланған жерден 60 метрдей, оқтан жараланған жерден оқтан жараланған жерге дейін, жараланған сарбаздың жасырынып жатқан жеріне иіліп, жүріп өтті. Көпшілік куәгерлердің бірі кейін былай деп жазды: "Біз Хевисайд иіліп өтіп жатқан жердің төңірегінде жерге түсіп жатқан оқтарды көре алдық. Әр минут сайын оның соңғы минуты деп күттік, бірақ батыл жігіт тоқтаған жоқ". Ол неміс шебіне жақындаған сайын атыс күшейді. "Дұшман оны кездестіруге одан да бейілді болғандай, оқтар бұрынғыдан да қатысты шашырады". Салт. Хевисайд сарбазға жеткенде, ол шөлден ақылдан безгендей екенін көрді, өйткені ол төрт күн, үш түн бойы тамақ пен сусыз, оқтан жараланған жерде ауыр жарақатпен жатқан еді. Майкл Хевисайд сарбазға су беріп, жараларын таңып, көмекпен қайтып келуге уәде берді. Сол түні Майкл Хевисайд тағы екі сарбазды көтерушіні алып, ешкімнің жері арқылы жараланған сарбазға жетіп, оны қауіпсіз жерге жеткізді. Ол осы адамның өмірін сақтап қалғаны сөзсіз еді. 8 маусымдағы «Лондон газеті» Майкл Хевисайдқа оның «айқын батылдығы мен міндетіне адалдығы» үшін Виктория кресі тағайындалғанын жариялады. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде осы марапатты алған Дархам жеңіл жаяу әскерінің үшінші сарбазы болды.

He was 36 years old, and a Private in the 15th Battalion, The Durham Light Infantry, British Army during the First World War at the Battle of Arras when the following deed took place for which he was awarded the VC. On the evening of 5 May 1917, the battalion returned to their barricades on the Hindenburg Line, near Fontaine les Croisilles, France. Only one hundred yards separated the British and German positions but the terrible fighting of the preceding days had died down. Snipers and machine gunners were, however, still active and any movement attracted deadly fire. Then about 2 o’clock the next afternoon, 6 May 1917, a sentry noticed movement in a shell hole about forty yards from the German barricade. A wounded British soldier was desperately waving an empty water bottle. Any attempt to help this soldier in daylight would result in almost certain death for the rescuers. Michael Heaviside, however, said that he was going to try. Grabbing water and a first aid bag, the stretcher bearer scrambled over the barricade and out into no man's land. Immediately, he came under heavy rifle and machine gun fire from the German positions and was forced to throw himself to the ground. He then began to crawl sixty yards across the broken ground from shell hole to shell hole to where the wounded soldier was sheltering. One eyewitness later wrote

"We could see bullets striking the ground right around the spot over which Heaviside was crawling. Every minute we expected to be his last but the brave chap went on". As he crawled closer to the German lines, the firing increased. "The enemy seemed to be more determined to hit him, for the bullets were spluttering about more viciously than ever". When Private Heaviside reached the soldier, he found the man nearly demented with thirst for he had been lying badly wounded in the shell hole for four days and three nights, without any food or water. Michael Heaviside gave the soldier water, dressed his wounds and then promised that he would return with help. That night, Michael Heaviside led two other stretcher bearers out across no man's land to the wounded soldier and carried him back to safety. Without doubt, he had saved this man's life. The London Gazette announced the award of the Victoria Cross to Private Michael Heaviside on 8 June 1917 for his "most conspicuous bravery and devotion to duty". He was the third soldier of The Durham Light Infantry to gain this award during the First World War.

Өлім

Соғыстан кейін Майкл Хевисайд ВК Крэгхедте кенші болып жұмысқа қайта оралды. 1939 жылғы 26 сәуірде ол Блумфонтейн террасасындағы үйінде 58 жасында дүние салды. Жер астындағы жылдар мен Батыс майданында өткен уақыты оның денсаулығына зиян келтірді. Жүздеген аза тұрғандар, көптегені Ұлы соғыстың медальдарын тағынып, Майкл Хевисайдтың табынына ілесіп, Крэгхедтегі Сент-Томас шіркеуіне бет бұрды, ал жергілікті Colliery Band «Саулдағы аза наурызы» әнін орындады. Қабір басында 8-ші батальон DLI-дың атыс тобы үш рет оқ атты, одан кейін батальонның кернейшілері «Соңғы шақыру» әнін орындады, сосын аза тұрғандар қабірге жақындап, әрқайсысы ашық қабірге Фландрия гүлдерін тастады.

Медаль

1957 жылдың 12 шілдесінде, оның "Қош келдіңіз" парадынан кейін қырық жыл өткен соң Стенли мен Крагхед көшелерінде өткеннен кейін, Майкл Хевисайдтың Виктория кресі мен басқа да медальдарын оның отбасы Дархам жеңіл жаяу әскері полкінің мұражайына тапсырды. Бұл тапсыру Брансепет қамалындағы парад кезінде болды, онда оның анасы және Майкл Хевисайдтың отыздан астам ұлдары, қыздары, немерелері және басқа туыстары бақылады. Полк сержант-майоры Норман Хевисайд әкесінің медальдарын салтанатты түрде тапсырды. Виктория кресі Дархам жеңіл жаяу әскері мұражайында және Дархам өнер галереясында қойылды. Д.Л.И. мұражайы (қазір жабық) – Дархам жеңіл жаяу әскерінің ресми мұражайы болды. Даремде орналасқан мұражайда полктің тарихын толық көрсететін көптеген артефакттар мен құжаттар сақталған. Онда Бірінші және Екінші дүниежүзілік соғыстарға арналған көрмелер, сондай-ақ форма киімдері, қару-жарақ, медальдар, тулар, бас киімдер, хаттар, фотосуреттер, белгілер, салтанатты киім-кешектер және полкке байланысты көптеген заттар қойылған. Мұражай екі қабаттан тұрды, ал үшінші қабатта Дархам өнер галереясы орналасқан. 2015 жылдың қазан айында Дарем округі кеңесі шығындарды үнемдеу мақсатында Д.Л.И. мұражайын жабу туралы шешім қабылдады. Бұл шешімге байланысты Джон Ричардсон бастаған мұражайды сақтап қалу науқаны құрылды. Науқан әлемнің түкпір-түкпірінен, соның ішінде Дарем округінен мыңдаған адамдардың назарын аударды, олар округтік кеңестің қабылдаған шешіміне қарсылық білдірді. Науқан сәтсіз аяқталып, мұражай 2016 жылдың наурыз айында жабылды. Дурхам жеңіл жаяу әскері (DLI) жинағы қазір Спеннимурда орналасқан. Орталықтың мекенжайы: DCC DLI Collection, Sevenhills, Greenhills Business Park, Enterprise Way, Spennymoor, Co. Durham DL16 6JB. Тел. 03000 266 231. Құрылыс туралы толық ақпарат Дарем округі кеңесінің веб-сайтында жарияланған.