Кіріспе

Бодхисаттва Самантабхадра (лат. "Жалпыға лайық", "Барлық жақсы") – буддизмдегі практика және медитациямен байланысты ұлы бодхисаттва. Шакьямуни Буддасы және бодхисаттва Маньюшримен бірге, ол Махаяна буддизміндегі Шакьямуни үштігін құрайды. Ол "Лотос сутрасының" қамқоршысы және "Аватамсака сутрасына" сәйкес, бодхисаттваның негізі болып табылатын он ұлы серт берген. Қытай буддизмінде Самантабхадра Пуксиан деп аталады және ол іс-қимылмен байланысты, ал Маньюшри – трансценденттік даналық, яғни прайньямен байланысты. Жапонияда бұл бодхисаттва Фуген деп аталады және Тендай және Шингон буддизмінде жиі құрметтеледі. Тибет буддизмінің Нингма мектебінде Самантабхадра – бұл Әди Будданың аты, ол көбінесе серігі Самантабхадримен ажырамас бірлікте (яб-юм) бейнеленеді. Ашулы нысанында ол Нингма Махайоганың сегіз херукасының бірі және Ваджрамртра деп белгілі, бірақ бұл Самантабхадра Буддасы мен Самантабхадра бодхисаттвасы бір емес.

Шығыс Азия буддизмі

Маньюшри сияқты кең танымал болмаған Самантабхадра көбінесе жеке суреттелмейді, әдетте ақ пілге мініп, Шакьямунидің оң жағындағы үштік құрамында кездеседі. Аватамасака сутрасын басты мәтін ретінде қабылдайтын дәстүрлерде (әсіресе Хуаян мектебінде) Самантабхадра мен Маньюшри осы сутраның орталық Буддасы – Вайрокана Будданың екі жағында орналасады. Қытай тілінде Пуксиан деп аталатын Самантабхадра кейде қытай өнерінде әйелдік белгілерімен бейнеленеді, алты тісті пілге мініп, лотос жапырағынан жасалған "шатырды" (санскрит: чатра) ұстап, кейбір Гуанинь бейнелеріне ұқсас киім мен сыртқы келбетке ие болады. Осы түрде Самантабхадра Қытайдың батысындағы Эмей тауымен байланысты монастырлардың қамқоршы бодхисаттвасы ретінде құрметтеледі. Кейбір деректер бойынша, Самантабхадраның ақ піл тауы Будданың анасы Майя патшайымға оның дүниеге келуін хабарлаған пілмен бірдей. Махаяна эзотерикалық дәстүрлерінде Самантабхадра кейде «Бастапқы» (санскрит: Дхармакая) Буддалардың бірі ретінде қарастырылады, бірақ басты бастапқы Будда – Вайрокана саналады.