Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мартин О'Мира, ВК (6 қараша 1885 – 20 желтоқсан 1935) – ирландияда туған, Австралия азаматы, жаудың қарсы тұрған кезіндегі батылдығы үшін Ұлыбритания және Достастық әскерлеріне берілетін ең жоғары награда – Виктория кресімен марапатталған.
Martin O'Meara, VC (6 November 1885 – 20 December 1935) was an Irish born Australian recipient of the Victoria Cross, the highest award for gallantry in the face of the enemy that can be awarded to British and Commonwealth forces.
Ерте өмір
О'Мира Типперри округіндегі Лоррада дүниеге келген. Ол өмірінің алғашқы жылдарын Типперри округінде өткізіп, 1911 жылы Килкенни округіне көшкен, онда ағаш кесуші болып жұмыс істеген. 1912 жылы Оңтүстік Австралияға келген, бастапқыда Wild Horse Plains-те жұмысшы болып жұмыс істеген. Содан кейін Порт-Аугустаға сапар шегіп, теміржол құрылысында жұмыс істеген, кейін Аделаиданың оңтүстігіндегі Макларен Вейл аймағына барып, тағы да теміржол құрылысында жұмыс істеген. 1914 жылы Батыс Австралияға сапар шегіп, Пинжарра аймағында жұмысшы болып жұмыс істеген. 19 тамыз 1915 жылы Австралия императорлық күштеріне қатарына қосылмас бұрын, Колли маңында ұйықтайтын ағаш кесуші болып жұмыс істеген.
O'Meara was born at Lorrha, County Tipperary. He spent his early years in County Tipperary and by 1911 had moved to County Kilkenny where he was working as a wood cutter. He arrived in South Australia in 1912, where he initially worked as a labourer at Wild Horse Plains. He then travelled to Port Augusta where he worked as a labourer on railway construction projects, and then to the McLaren Vale area south of Adelaide where he was, again, a railway construction worker. He travelled to Western Australia in 1914 and worked as a labourer in the Pinjarra area before making his way to the Collie area. He was working as a sleeper cutter near Collie before enlisting in the Australian Imperial Force on 19 August 1915.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
16-шы батальонға қарапайым сарбаз ретінде тағайындалған О’Мера 1915 жылғы 22 желтоқсанда Фримантлден «Ажана» атты әскерлік кемемен жолға шықты. 1916 жылғы 13 қаңтарда Мысырдың Суэц портына жетті. Ол бастапқыда Мысырда 16-шы батальонның жаяу әскері ретінде, ал 1916 жылғы 7 маусымда Францияға келгенге дейін 4-ші машиналық ротаның пулеметшісі болып қызмет етті. 1916 жылғы маусымның соңында ол 16-шы батальонның жаңа құрылған барлау бөліміне қосылды және Солтүстік Францияда барлаушы, бақылаушы және снайпер ретінде қызмет етті. Бельгия мен Франциядағы Батыс майданында болған кезінде. 1916 жылғы 9-12 тамыз аралығында Муке фермасында, Позьерде төрт күндік аса қатал шайқас кезінде қарапайым сарбаз О’Мера бірнеше рет «бейтарап аймақтан» жараланған офицерлер мен сарбаздарды алып шықты, сол кезде қарқынды артиллерия мен пулеметтен оқ жауып тұрды. Ол сондай-ақ ерікті түрде оқ-дәрі мен гранаталарды ауыр артиллериялық оққа ұшыраған қазбалардың бір бөлігіне жеткізді. О’Мера соғыс кезінде үш рет жараланды: 1916 жылғы тамызда Муке фермасының жанында, 1917 жылғы сәуірде Булекорттың жанында және 1917 жылғы тамызда Мессиннің жанында. 1917 жылғы 21 шілдеде ол Бакінгем сарайында король Георг V-тен Виктория кресінің орденін алды. 1918 жылдың ортасында ол Австралияға оралып, сарбаздыққа шақыруға көмектесу үшін Австралияның Виктория кресімен марапатталғандар тобына қосылу үшін таңдалды. 1918 жылғы тамыздың соңында сержант қызметіне көтеріліп, 1918 жылғы 17 қыркүйекте Англиядан «Арава» атты әскерлік кемемен жолға шықты және 1918 жылғы 6 қарашада Батыс Австралиядағы Фримантлге жетті. 1918 жылғы 7 қарашада «Арава» кемесіндегі жолаушылар Перт қаласының оңтүстігіндегі Вудманс-Пойнтта карантинге алынды, себебі тұмаудың таралуына күдік болды.
Assigned to 16th Battalion as a private, O'Meara sailed from Fremantle on the troopship Ajana on 22 December 1915. He arrived at Port Suez in Egypt on 13 January 1916. He initially served with the 16th Battalion in Egypt as an infantryman and as a machine gunner with the 4th Machine Gun Company before arriving in France on 7 June 1916. In late June 1916 he joined the 16th Battalion's newly formed Scouting Section in northern France and served as a scout, observer and sniper during his time on the Western Front in Belgium and France. Between 9 and 12 August 1916 at Mouquet Farm, Pozières, during four days of very heavy fighting, Private O'Meara repeatedly went out and brought in wounded officers and men from "no man's land" under intense artillery and machine gun fire. He also volunteered and carried up ammunition and bombs through a heavy barrage to a portion of the trenches which was being heavily shelled at the time. O'Meara was wounded three times during the war: near Mouquet farm in August 1916, near Bullecourt in April 1917 and near Messines in August 1917. He was presented with his Victoria Cross medal by King George V at Buckingham Palace on 21 July 1917. In mid 1918 he was selected to join a group of Australian Victoria Cross recipients to return to Australia to assist with recruiting. He was promoted to Sergeant in late August 1918 and left England on 17 September 1918 on the troopship Arawa, arriving at Fremantle in Western Australia on 6 November 1918. On 7 November 1918 the Arawa passengers were quarantined at Woodman's Point south of Perth because of a suspected influenza outbreak.
Кейінгі өмірі
О'Мира 1918 жылы қарашада Перттен оңтүстікке қарай орналасқан Вудманның Пойнт карантиндік станциясында, Батыс Австралияға келгеннен кейін көп ұзамай психикалық күйзеліске ұшырады. 1918 жылғы 13 қарашада ол 24-ші Австралиялық қосымша ауруханасына, Стромнесске жеткізілді, онда 1918 жылғы 19 желтоқсанда оған диагноз қойылды:
O'Meara had a mental breakdown in November 1918 at the Woodman's Point Quarantine Station south of Perth, shortly after arriving in Western Australia. On 13 November 1918 he was transported to the 24th Australian Auxiliary Hospital, Stromness, where he was diagnosed on 19 December 1918 as:
О'Мира 1919 жылғы 3 қаңтарда Клермонт психиатриялық ауруханасына ауыстырылды, ал 1926 жылғы 20 қыркүйекте жаңадан салынған Лемнос әскерлік ауруханасына ауыстырылды. Ол Лемноста 1935 жылғы желтоқсанда 50 жасында қайтыс болғанға дейін Клермонт ауруханасына қайтып келді. Оның денесі Батыс Австралияның Перт қаласындағы Карраката зиратында жерленді.
O'Meara was transferred to the Claremont Hospital for the Insane on 3 January 1919, and to the newly constructed Lemnos Soldier's Hospital on 20 September 1926. He remained at Lemnos until returning to the Claremont hospital shortly before his death in December 1935 at the age of 50 years. His body was buried in Karrakatta Cemetery, Perth, Western Australia.
Медаль
О'Мираның Виктория кресі Фримантлдегі Батыс Австралия Армия музейінің қорында сақталады. 2019 жылдың шілдесінде Австралия үкіметі оны Ирландия Ұлттық мұражайына уақытша берді, онда ол он екі ай бойы көпшілікке көрсетіледі. Бұл үшін жылжымалы мәдени мұраны қорғау туралы заңға (1986) түзету енгізілуі қажет болды, ол "маңызды мәдени артефакттарды уақытша экспорттауға" рұқсат берді.
O'Meara's Victoria Cross is held in the collections of the Army Museum of Western Australia in Fremantle. In July 2019 it was loaned by the Australian government to the National Museum of Ireland, where it will be on public display for twelve months. The loan required an amendment to the Protection of Moveable Cultural Heritage Act (1986) to allow for the "temporary export of important cultural artefacts".