Кіріспе

1950 жылдардағы американдық жеңіл ұшақтар

PA 20 Pacer және PA 22 Tri Pacer, Caribbean және Colt – Piper Aircraft компаниясы 1949 жылдан 1964 жылға дейін құрастырған американдық жеңіл, жоғары қанатты моноплан ұшақтар отбасы. Pacer негізінен екі орындық PA 17 Vagabond ұшағының төрт орындық нұсқасы болып табылады, оған дәстүрлі қону шассисі, болат түтікшелі фюзеляж және Piper-дің танымал Cub және Super Cub сияқты матамен қапталған алюминий қаңқасы орнатылған. Tri Pacer – бұл үш дөңгелекті қону шассисі бар Pacer-дің жетілдірілген түрі, ал Colt – Tri Pacer-дің екі орындық ұшқыштарды даярлауға арналған нұсқасы. Бұл ұшақтар беріктігімен, кең кабиналарымен және сол кездегідей жоғары жылдамдығымен бағаланады, олардың көптегені бүгінге дейін ұшып жүреді. Зауыттан орнатылған және қозғалтқыш түрлері қол жетімді болды, сондай-ақ кейіннен нарықта қозғалтқыштарды ауыстыру мүмкіндігі де ұсынылды.

Даму

Pacer және Tri Pacer – екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі Piper компаниясының алғашқы үлгілері, олардың орталық рульдің орнына жапсырмалар мен басқару иығы болған. Олар Piper ұшақтарының «қысқа қанатты Piper» деп аталатын кіші тобына жатады, бұл олардың қанаттарының ұзындығы алдыңғы J-3 Cub және PA-18 Super Cub үлгілерімен салыстырғанда қысқа екенін көрсетеді. PA-20 Pacer – құйрық тірегі бар ұшақ, сондықтан ол жердегі көрінуі шектеулі және жерде басқаруы қиын. Көптеген ұшқыштарға оңай және қауіпсіз ұшуды үйрету мақсатында 1951 жылдың ақпанынан бастап Piper PA-22 Tri Pacer ұшағын құйрық тірегінің орнына алдыңғы тірегі бар қондырғымен шығарды. Сонымен қатар, Tri Pacer жоғары қуатты қозғалтқыштарды ұсынды, олардың арасында екі түрлі қозғалтқыш болды, ал бастапқы Pacer үшін ең қуатты қозғалтқыштың қуаты шамалы болды. Ол кезде үш дөңгелекті қондырғы кең таралғандықтан, 1953 жылы PA-22 Tri Pacer Pacer-ден алты есе көп сатылды. Ұшақтың алдыңғы тірегінің геометриялық ерекшелігіне байланысты, оны кейде «ұшатын сүт табуреті» деп те атайды. 1959 және 1960 жылдары Piper Tri Pacer-дің арзан, жабдығы аз нұсқасын Lycoming O-320 қозғалтқышымен PA-22 150 Caribbean деп атады. 9400-нен астам Tri Pacer ұшақтары жасалды. Tri Pacer-дің ерекшелігі – координацияланған ұшуды жеңілдету үшін аэрон және рульді байланыстыратын икемді байланыстар. Пилот қажет болған жағдайда жүйені оңай жеңе алады, сондай-ақ Piper компаниясы Auto Control деген атпен сататын қарапайым Mitchell Industries транзисторлы автопилотын орнатуға мүмкіндік береді. Оның қозғалыс және ауытқу туралы деректері өзгертілген AN5735 1 бағыт көрсеткішінен және AN5736 1 гироскоптық горизонттан алынған, олар бағыт көрсеткішіндегі күшейткішпен күшейтілген және аэрон басқару тізбегі арқылы басқару бағанасының үстіне бекітілген Globe Motors екі бағытты мотор/сервомен басқарылады. PA-22 Tri Pacer-дің оқу-жаттығу нұсқасы PA-22 108 Colt Cessna 150 сияқты басқа танымал оқу-жаттығу ұшақтарымен тікелей бәсекелесу үшін ұсынылды және Lycoming O-235 қозғалтқышымен жабдықталды. 1960 жылдың соңында тез жобаланған екі орындық Colt Tri Pacer-ге қарағанда әлдеқайда арзан бағамен ұсынылды, сонымен қатар төрт орындық ұшақтың жапсырмалары мен екінші қанаттық жанармай багі, артқы жақтағы терезелер мен есігі алынып тасталды. Colt басқа жағынан Tri Pacer-ге өте ұқсас, алдыңғы орындықтары мен есігі, қондырғысы, қозғалтқыш орнатулары, жел әйнегі, құйрық беттері, тұтқалары мен аспаптар панелі қолданылды. 2000-нан астам Colt ұшақтары жасалды және бұл Pacer үлгісінің соңғы нұсқасы болды, сондықтан соңғы қысқа қанатты Piper өндірістен шығарылды. 1963 жылы француз әскері үшін 12 PA-22 150 ұшағының соңғы партиясы жасалды, ал отбасыдағы соңғы PA-22 108 Colt 1964 жылдың 26 наурызында аяқталды. Бұл үлгі Vero Beach өндіріс желісінде PA-28 Cherokee 140 ұшағымен ауыстырылды. Кейбір PA-22 ұшақтары құйрық тірегі бар конфигурацияға түрлендірілді, нәтижесінде PA-20 Pacer-ге өте ұқсас ұшақ пайда болды, бірақ PA-22 үлгісінің жетілдірілген ерекшеліктері мен мүмкіндіктері сақталды. Мұндай түрлендірулерді иелері жиі PA-22/20 деп атайды және олар көбінесе ұшақтарды сату жарнамаларында осылай көрсетіледі, бірақ ресми түрде мұндай түрлендірілген ұшақтар FAA-мен PA-22 Tri Pacers деп тіркеледі. Бұл түрлендіру орындалған кезде, бастапқы барабанды тежегіштердің орнына дискілі тежегіштер орнатылады, ал Lycoming O-360 180 атты қозғалтқышы жаңарту үшін тамаша нұсқа болып табылады. Кейбір PA-22 ұшақтарында Hartzell тұрақты жылдамдықты басқаруға болатын винті немесе Koppers Aeromatic винті орнатылған. Бұл винттердің әрқайсысы тиімді жүктемені азайту есебінен өнімділікті және экономиканы жақсартады. Бірнеше Colt ұшақтары да құйрық тірегі бар конфигурацияға түрлендірілді, бірақ бұл Tri Pacer-ді түрлендіру сияқты танымал емес.

Куба

1953 және 1955 жылдар аралығында Куба әскери-әуе күштері (Fuerza Aérea Ejército de Cuba, немесе FAEC) 7 PA 20, 4 PA 22 150 және 3 PA 22 160 ұшағын алды. Куба революциясы кезінде PA-22 ұшақтарының артқы есіктері алынып тасталды және олардың орнына көтерілісшілерге қарсы қолдану үшін .30 калибрлі пулемет орнатылды, сондай-ақ қол гранаталары лақтырылды. Гиза шайқасында Куба армиясына жерден қолдау көрсеткен PA 22 ұшағы FAEC-тің жаудан зардап көрген жалғыз ұшағы деп саналады.

Катанга

Конго дағдарысы кезінде Катанга сепаратистері Оңтүстік Африка Әуе күшінен бес PA 22 150 ұшағын Катанга әуе күштері үшін алды, олар 1961 және 1963 жылдар аралығында БҰҰ күштеріне қарсы қолданылды.