Кіріспе
Хакни атты тұқымы – Ұлыбританияда шығарылған мойындалған жылқы тұқымы. Соңғы онжылдықтарда хакни жылқысын өсіру арбаға жегуге арналған жылқыларды өндіруге бағытталды. Олар – әсем, жоғары басқан, арбаға жегуге арналған жылқы тұқымы және олар жабдықпен жарыстарда танымал. Хакнилер жақсы төзімділікке ие және ұзақ уақыт бойы жоғары жылдамдықпен шабуға қабілетті.
The Hackney is a recognized breed of horse that was developed in Great Britain. In recent decades, the breeding of the Hackney has been directed toward producing horses that are ideal for carriage driving. They are an elegant high stepping breed of carriage horse that is popular for showing in harness events. Hackneys possess good stamina, and are capable of trotting at high speed for extended periods of time.
Тұқым тарихы
Хакни жылқысы 14 ғасырда Норфолк аймағында Англия королінің күшті, бірақ әдемі, тамаша жүйрікпен жүретін, көп мақсатта қолданылатын аттарға қажеттілігінен пайда болды. Сол кездегі жолдар жақсы жабдықталмағандықтан, Хакнилер атпен жүрудің негізгі құралы болды, ал атпен жүру – жылқыны тасымалдаудың ең көп таралған тәсілі еді. Жүйрікпен жүретін аттар, жүргінші аттарға қарағанда соғысқа көбірек жарады. Осының нәтижесінде 1542 жылы Генрих VIII патша өз бай поддандыларынан мал өсіру үшін белгілі бір мөлшерде жүйрік атты әйғырларды ұстауды талап етті. Шамамен 1729 жылы Норфолк жүйрік атты әйғыры мен араб әйғыры қазіргі Хакни жылқысының негізін қалады. Осыдан пайда болған «Норфолк Родстер» атты жылқының денесі мықты болғандықтан, шаруалар және басқалар оны жұмыс ат ретінде пайдаланды. Сонымен қатар, ол жақсы төзімділікке ие, жылдам ат еді. Тағы бір әйгілі ат – 1755 жылы Шығыс Англияда туған Original Shales әйғыры. Ол әйгілі жеңімпаз жарыс аттарынан шыққан, ұлы Дарли Арабының немересі болған Flying Childers-тің ұлы Blaze әйғырынан туған. Original Shales екі әйғыр – Scot Shales және Driver – тудырды, олар екеуі де Норфолк жүйрік аттарына үлкен әсер етті. 1780 жылы Сампсонның немересі болған Messenger (GB) қазіргі американдық стандартты жылқының негізін қалады. Hambletonian 10-ның тұқымдық ағашының үшінші және төртінші буынында Messenger-дің кем дегенде үш рет қатысы бар (3x4x4). 1820 жылдары «Норфолк Коб» атты жылқы 2 мильді 5 минут 4 секундта жүргені тіркелді және «Нонпарел» атты жылқымен бірге осы тұқымның әйгілі аттарының бірі болды, ол 100 мильді 9 сағат 56 минут 57 секундта жүрді. Роберт және Филип Рамсдейл, әке мен ұл, Норфолк аттары Wroot's Pretender және Phenomenon-ды Йоркширге алып барды, онда оларды Йоркшир жүйрік атты аналықтарымен шағылыстырды. 1800 жылдың шілдесінде әйгілі Хакни аналық аты Phenomenon-ға 17 мильді 56 минутта жүруге 400 фунт стерлингтік тікелей ставка жасалды, ол 53 минутта орындады. Хакнилер пони және жылқы биіктігінің екі диапазонында кездеседі және пони және жылқы өлшемдерін мойындайтын сирек тұқымдардың бірі болып табылады. Хакни пони 19 ғасырдың соңында, Хакни жылқыларын ерекше шоу пони түрін жасау үшін түрлі пони тұқымдарымен шағылыстырған кезде пайда болды.
Тұқымның ерекшеліктері
Хакни жылқысының бойы 147 сантиметрден (14,2 қол) 168 сантиметрге (16,2 қол) дейін жетеді. Олардың түсі кез келген біртекті болуы мүмкін, мысалы, лавр, қоңыр, қасқыр және қара. Хакнилерде көбінесе сабино генетикасының әсерінен ақ дақтар кездеседі. Хакни жылқысының басы жақсы пішінделген, кейде мұрны сәл дөңгелек болады. Олардың көздері мен құлақтары айқын көрінеді және сергек болуы керек. Мойны жоғары орналасқан, бұлшықетті, тамағы және жағы таза. Кеудесі кең және анық, иығы күшті, ұзын және бірте-бірте төмендейтін. Хакнилердің арқасы орташа ұзындықта, бұлшықетті, тегіс крупы және күшті артқы жағы болады. Қабырғалары жақсы дамыған. Құйрығы жоғары орналасқан және табиғи түрде жоғары көтерілген. Аяқтары мықты, кең және таза буынды, ұзын алдыңғы жамбасы мен газкандары, күшті сопақшалары және орташа ұзындықтағы пастерналары бар, дөңгелек және тік тұяқтарға бекітілген. Трот кезінде олардың әрекеті өте икемді буындарының арқасында әдемі және жоғары тізе мен соққымен ерекшеленеді. Олардың әрекеті тура және нақты болуы керек, сондай-ақ тоқтап тұру сәті айқын сезілуі керек. Алдыңғы аяқтары тізелері күшті иілген күйде жоғары көтеріледі және жерге жақын қадаммен алға созылады. Артқы аяқтары да осындай күшті әрекетпен иық астына жылдам қозғалады. Табиғи денсаулығы мен төзімділігінен басқа, Хакни жылқысы оңай, ырғақты шабыс және серпімді, жылдам жүріспен ерекшеленетін тұқым екенін дәлелдеді. Хакнилер Австралияға, АҚШ және Нидерландыға экспортталды.