Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бокх II – б.з.б. 1 ғасырында Мавритания патшасы болған. Ол б.з.б. 49 жылы қайтыс болған Мастанезосұлы, оның өлімінен кейін Бокх таққа отырды.
Bocchus II was a king of Mauretania in the 1st century BC. He was the son of Mastanesosus, who died in 49 BC, upon which Bocchus inherited the throne.
Өмірбаян
Ол, әлдебір Мастанесостың ұлы болуы мүмкін, ол Мавритания патшасы еді. Оның әкесі монеталардағы латын жазулары арқылы анықталды, онда нақты тегі көрсетілген: Rex Bocchus Sosi f немесе Sos fi, және бұл жазуды "Сосустың ұлы Бокхус патшасы" деп оқудан басқа жол жоқ. "Де Белло Африко" еңбегінде б.з.д. 49 жылы Сосустың патшалығы, бұрын Бокхус I-ге де тиесілі болған, Бокхус II мен Богуд арасында бөлінгендігі белгілі болды, олар бауырлар еді. Бокхус II Мавританияның шығыс бөлігін биледі, оның астанасы Иол қаласы болды, ал оның бауыры Богуд Мавританияның батыс бөлігін биледі, оның астанасы Волубилис қаласы еді. Оның билігі туралы үш мәлімдеме ғана белгілі: Ситтиуспен қарым-қатынасы, Джуба I және Помпейге қарсы соғыстағы қатысуы, сондай-ақ Батыс Мавританияны қосып алуы. Ол б.з.д. 49 жылы Цезарь Сенатынан патша ретінде мойынделді, бірақ ол бұрын Джубаға қарсы болған және оның билігінің нақты қашан басталғаны белгісіз. Осы кезде ол және оның бауыры Богуд Цезарьдің жағында Помпей мен олардың одақтасы Нумидия патшасы Юба I-ге қарсы сөйлейтіні анық болды.
He was surely the son of Mastanesosus, king of Mauretania. His father was identified from the Latin legends of the coins that give the exact lineage Rex Bocchus Sosi f or Sos fi and cannot be read other than "King Bocchus son of Sosus". By the De Bello Africo it is known that in 49 BC, the kingdom of Sosus, which had also been that of the earlier Bocchus I, had been divided between Bocchus II and Bogud, who were brothers. Bocchus II ruled over the eastern part of Mauretania and had Iol as capital and his brother Bogud ruled over the western part of Mauretania and had Volubilis as capital. The only known things about his rule were three events: his relations with Sittius, his part in the war against Juba I and the Pompeians, and the annexation of Western Mauretania. He was recognized as king by the Caesarean Senate in 49 BC, but he was previously hostile to Juba and it is unknown when exactly his reign began. It is certain that by this time, him and his brother Bogud, would plead in favor of Caesar against the Pompeians and their ally Juba I, king of Numidia.
Нумидияны жаулап алу
49-45 ж.ж. Римдік азаматтық соғысы кезінде Бокхус пен Ситтиус Нумидияға шапқындап кірді, оңай жеңіліске ұшыраған Массинисса II-ні құлатты және Джуба I патшалығының астанасы Сиртаны бірнеше күнде басып алды, осылайша ол Метелл Сципионға қарсы күш біріктіру ойынан бас тартуға мәжбүр болды. Бокхустың әрекеттері осымен шектелді, бірақ Ситтиус күресін жалғастырып, Джубаның лейтенанты Сабурраны жеңіп, Фауст Сулланы тұтқынға алды, ал Афраниус флотын Гиппо Региске жеткізіп, Метелл Сципионның асығыс кемесін тоқтатып алды. Мавритания патшалығы осылайша Ампсагаға дейін кеңейді. Массинисса II патшалығының қалған бөлігі, Сиртадан солтүстікке қарай теңіз жағалауындағы аймақ және Джубаға тиесілі болған Сирта жері Ситтиусқа берілді.
During the Roman civil war of 49–45 BC, Bocchus and Sittius invaded Numidia, overthrowing Massinissa II, whose kingdom was easily conquered, and seized Cirta within a few days, the capital of the kingdom of Juba I, who was thus obliged to abandon the idea of joining Metellus Scipio against Caesar. Bocchus' actions stopped there, but Sittius continued the fight, beating Saburra, the lieutenant of Juba, capturing Faustus Sulla, and Afranius, leading his fleet to Hippo Regius, where he caught Metellus Scipio's ship rushing. The kingdom of Mauretania thus extended to Ampsaga. The rest of the kingdom of Massinissa II, the region near the sea north of Cirta and the territory of Cirta, which had belonged to Juba, were given to Sittius.
Батыс Мавританияны аннексиялау және қайтыс болу
Дио Кассиус Бокхтың Секст Помпейді қолдау үшін ұлдарын Испанияға жібергенін, ал Богудтың Цезарь жағында соғысқанын айтады. Цезарь қайтыс болғаннан кейін Бокх Октавианды, Богуд Антонийді қолдағаны күмәнсіз. Богуд Испанияда болмағанда Бокх II бүкіл Мавританияны басып алып, Октавиан оны жалғыз билеуші деп бекітті. Осылайша Бокх II Бокх I мен Сос ешқашан көрмеген үлкен Мавритания патшалығын қайта құрды. Ол б.з.б. 33 жылы мұрагерсіз қайтыс болып, патшалығын Августқа сыйлады. Август қысқа мерзімге тікелей басқарғаннан кейін (б.з.б. 33 – б.з.б. 25), б.з.б. 25 жылы оны Юба I-нің ұлы және Нумидияның королі Юба II-ге берді. Кейіннен Нумидия (Батыс Нумидиядан басқасы) Африка Проконсулярының Рим провинциясының бір бөлігі ретінде тікелей Рим империясына қосылды, ал Мавритания патшалығы (Батыс Нумидиямен кеңейтілген) Юба II (б.з.б. 25 – 23 ж.с.) және оның ұлы, Мавританияның мұрагері Птолемей (20 – 40 ж.с.) тұсында Римнің қарастырылатын мемлекеті ретінде сақталды, Клавдийдің билігінде Рим империясына қосылғанша.
Dio Cassius says that Bocchus sent his sons to support Sextus Pompeius in Spain, while Bogud fought on the side of Caesar, and there is no doubt that after Caesar's death Bocchus supported Octavian, and Bogud Antony. During Bogud's absence in Spain, Bocchus II seized the whole of Mauretania, and was confirmed sole ruler by Octavian. Thus Bocchus II reconstituted a unification of a larger Mauretanian kingdom than Bocchus I and Sosus had ever known. He died without heir in 33 BC, donating his kingdom to Augustus, who, after a brief period of direct administration (33 BC 25 BC), gave it in 25 BC to Juba II, the son of Juba I and king of Numidia. Subsequently, Numidia (except of Western Numidia) was directly annexed to the Roman Empire as the part of the Roman province of Africa Proconsularis, whereas the kingdom of Mauretania (enlarged by Western Numidia) continued as a Roman client state under kings Juba II (25 BC – AD 23) and his son and successor Ptolemy of Mauretania (20 – 40) until it was annexed to the Roman Empire during the reign of Claudius.