Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Томас Корьеттің (кейде "Кориат" немесе "Кориат" деп те жазылады), Одкомбтен шыққан ағылшын саяхатшысы және шамалы ерекшеліктері бар адамның 1611 жылы жарық көрген саяхат жазбалары.
is a travelogue published in 1611 by Thomas Coryat (sometimes also spelled "Coryate" or "Coriat") of Odcombe, an English traveller and mild eccentric.
Тарих
Бұл кітап 1608 жылы Францияда, Италияда, Германияда және басқа да Еуропа елдерінде жасалған, көбінесе жаяу жүріп өткен саяхат туралы баяндама. Кориат Венецияға және кері 1975 мильдік (3175 км) саяхатты Уэльс ханзадасы Генриге арналған саяхатнама жазу үшін жоспарлаған, оның сарайында ол өзін зиялы және ойшыл санағанына қарамастан, әзілкеш пен клоун ретінде қарастырылды. Кориаттың қамқорлық пен сарайдың ықыласын алу үшін осындай қысымға ұшырауының дәрежесі белгісіз. Кориат саяхатын жасаған 1608 жыл Франциядағы діни соғыстардың (1562–1598) және солтүстік Франциядағы франко-испан соғысының (1595–1598) аяқталуынан кейінгі салыстырмалы бейбітшілік кезеңі болды. Кориаттың 1596 жылы испандықтардың Каледі, ал 1597 жылы Амиенді жаңғақ қаппен басып алғаны туралы әңгімелері 1608 жылы жақында болған оқиғалар еді. Басқа нәрселермен қатар, Кориаттың кітабы Англияға шанышқыны (вилканы) енгізді және континенттік саяхатты қолдап, ғасыр соңында танымал болған Ұлы саяхат (Grand Tour) идеясын танымал етуге көмектесті. Сондай-ақ, кітапта Вильгельм Телл туралы аңыздың ағылшын тіліндегі ең ерте нұсқасы бар. Бұл еңбек музыка тарихшылары үшін ерекше маңызды, өйткені ол Еуропадағы ең белгілі және прогрессивті музыкалық ағымдардың бірі – Венеция мектебінің қызметі туралы егжей-тегжейлі мәліметтер береді. Кітапта Джованни Габриели, Бартоломео Барбарино және басқалардың көп дауысты және аспаптық музыкасымен Венециядағы Сан-Рокко шіркеуіндегі мерекелердің жанды сипаттамасы бар. Кітап Уильям Хоулдың гравираларымен жарық көрді, ал автор зейнетақы алды. "Crudities" сол кезде тек екі рет қайта басылды, сондықтан бүгінде оның бірінші басылымы өте сирек. Кейінірек, 1776 және 1905 жылдары «заманауи» факсимилелер шығарылды, оларға Парсы және Үндістанға жасаған кешіккен сапар да кірді.
The book is an account of a journey undertaken, much of it on foot, in 1608 through France, Italy, Germany, and other European countries. Coryat conceived of the 1,975 mile (3,175 km) voyage to Venice and back in order to write the subsequent travelogue dedicated to Henry, Prince of Wales, at whose court he was regarded as somewhat of a buffoon and jester, rather than the wit and intellectual he considered himself. The extent to which Coryat invited such ridicule in pursuit of patronage and court favour is unclear. The year 1608, when Coryat made his journey, was a period of relative peace in France following the end of both the French Wars of Religion (1562–1598), and the Franco Spanish War (1595–1598) in northern France. Coryat's anecdotes of how the Spanish took Calais in 1596, and Amiens with a bag of walnuts in 1597, were recent events in 1608. Among other things, Coryat's book introduced the use of the fork to England and, in its support of continental travel, helped to popularize the idea of the Grand Tour that rose in popularity later in the century. The book also included what is likely the earliest English rendering of the legend of William Tell. The work is particularly important to music historians for giving extraordinary details of the activities of the Venetian School, one of the most famous and progressive contemporary musical movements in Europe. The work includes an elaborate description of the festivities at the church of San Rocco in Venice, with polychoral and instrumental music by Giovanni Gabrieli, Bartolomeo Barbarino, and others. The book appeared with engravings by William Hole, and the author received a pension. Crudities was only twice reprinted at the time, so the first edition is quite rare today. Later, "modern" facsimiles were put out, in 1776 and 1905, which included the later trip to Persia & India.
"Мақтаныш" өлеңдері
Қайта өрлеу дәуіріндегі гуманистердің әдеті – достарының еңбектеріне мадақтау өлеңдері жазу болатын. Осы кітапта бұл әдеттің керісінше қолданылуы поэзиялық жинақтың тууына әкелді, ол алдымен авторды жеңіл-жеңіл қабылдады, содан кейін өздігінен дамыды. Принц Генри Кориаттың меценаты ретінде жағдайды бақылады, сондықтан Кориат қаламаса да, қабылдауға мәжбүр болды: Джон Донн, Бен Джонсон, Иниго Джонс және Томас Роу сияқты 55 замандас зиялылары мен ақындарынан келген бірқатар әжуан немесе тапқыр жалған мадақтаулармен бірге кітабын жариялауға. Бұған қоса, кітап Генри Пичэмнің «Англияның көрікті жерлері мен көрмелері» атты тағы бір еңбегімен толықтырылды, онда Корнелис Дреббелдің мәңгілік қозғалыс машинасының сипаттамасы да бар еді. Жеті тілде өлеңдер жазылған. Донн ағылшын, француз, итальян, латын және испан тілдерінен құрылған макарондық тілде жазды. Пичэм «утопиялық» деп атаған тілдің бір бөлігі түсініксіз болды, ал Гларэан Вадиан (шамамен Джон Санфорд) псевдонимді автор әдеби мағынасы жоқ нәрсе жазды. Джон Хоскинстің еңбегін Ноэл Малколм «он жетінші ғасырдағы ағылшын әдеби ақымақтық поэзиясының алғашқы үлгісі» деп атады. Кітап жарық көрген жылдың өзінде Томас Торп «Одкомб банкеті» (1611) деген атпен өлеңдердің пираттық нұсқасын жариялады.
A custom of Renaissance humanists was to contribute commendatory verses that would preface the works of their friends. In the case of this book, a playful inversion of this habit led to a poetic collection that firstly refused to take the author seriously; and then took on a life of its own. Prince Henry as Coryat's patron controlled the situation; and willy nilly Coryat had to accept the publication with his book of some crudely or ingeniously false panegyrics from 55 contemporary wits and poets of his acquaintance, including John Donne, Ben Jonson, Inigo Jones, and Thomas Roe. Further, the book was loaded with another work, Henry Peacham's Sights and Exhibitions of England, complete with a description of a perpetual motion machine by Cornelis Drebbel. There were poems in seven languages. Donne wrote in an English/French/Italian/Latin/Spanish macaronic language. Peacham's was in what he called "Utopian", which was partly gibberish, and the pseudonymous Glareanus Vadianus (tentatively John Sanford) wrote something close to literary nonsense. The contribution of John Hoskyns is called by Noel Malcolm "the first specimen of full blown literary English nonsense poetry in the seventeenth century". In the same year that the book was published, a pirate version of the verses appeared, published by Thomas Thorpe, under the title The Odcombian Banquet (1611).
Қазіргі аналогтары
Британдық саяхат жазушысы және юморист Тим Мур Корьяттың Еуропа сапарының жолын, оның 2001 жылы жарық көрген "Континентальдық адас" кітабында айтылғандай, қайта басып өтті.
British travel writer and humourist Tim Moore retraced the steps of Coryat's tour of Europe, as recounted in his 2001 book Continental Drifter.