Кіріспе
Foca – құлақсыз тұяқтар туысы. Бұл туысқа қазірде екі түр ғана жатады: жалпы тұмсық (немесе портовый тұмсық) және дақты тұмсық (немесе ларга тұмсығы). Бұрын осы туысқа жатқызылған бірнеше түрлер Pusa, Pagophilus және Histriophoca туыстарына бөлінді. Жақында ғана Phoca largha Phoca vitulina-ның түршесі саналған, бірақ қазір жеке түр деп есептеледі. Осы себепті, туыстың палеонтологиялық тарихы нақты емес, және ол бұрын белгісіз тектік байланысы бар көптеген қазба қалдықтарын жіктеу үшін «қоқыс себеті» таксоны ретінде қолданылған.
Phoca (/"//f//oU//k//@/ FOHkə) is a genus of the earless seals, within the family Phocidae. It now contains just two species, the common seal (or harbour seal) and the spotted seal (or largha seal). Several species formerly listed under this genus have been split into the genera Pusa, Pagophilus, and Histriophoca. Until recently, Phoca largha has been considered a subspecies of Phoca vitulina but now is considered its own species. For this reason, the fossil history of the genus is unclear, and it has formerly been used as wastebasket taxon for a number of fossils of uncertain affinity.
Жұптасу экологиясы
Теңіз түлендері де, дақты түлендер де суда жұптасатын, жүзуге бейімделген сүтқоректілер. Ұстама кезіндегі аналықтары құрлықта көбейетін түлендерге қарағанда көбірек таралады, сондай-ақ азық іздеу мен көбею арасындағы айырмашылықты анықтау қиын. Осы себепті, осы туыстың жұптасу әдеттерін зерттеу қиынға соғады. Аналық теңіз түлендері баласын емшектен айырғанға дейін азық іздеу сапарларын бастайды, нәтижесінде ұстама кезінде кеңінен таралады. Аталықтары аналықтарының азық іздеу сапарларын бастаған кезде өз ареалдарын шектейді. Теңіз түлендері көп әйелдік жүйеге ие. Атап айтқанда, аталық теңіз түлендері лек полигиниясына қатысатыны дәлелденді. Аталық түлендер жақсы анықталған шекаралары бар су асты территорияларын қорғайды. Ең құнды территориялар жүк тасу орындарының жанында немесе ұстама кезінде аналықтарға ең көп мүмкіндік беретін бағыттар бойында орналасқан. Аталықтары жауап беруге болатынын шешу үшін дауыстарын пайдаланып бір-бірін бағалайды. Бұл дауыстар энергияны көп жұмсауды талап етеді және аталықтың сапасы мен үстемдігінің шындық белгісі болып табылады. Жұптасу маусымы прогрессивті түрде дами тұра, аталықтардың дене күйі нашарлайды. Судағы ұсыну ұзаққа созылады және аналықтарды тарту үшін домалап, көпіршік шығарып, шашырату әрекеттерін қамтиды. Ұстама маусымында аталық аналыққа бұрынғы жылғы жұптасудан туған баласын дүниеге келтіруге шамамен он күн бұрын қосылады. Бұл жұптар басқа дақты түлендерден қашық сақтағандықтан, территориялық деп есептеледі. Әлеуметтік топқа оқшауланған ересек жұп және аналықтың баласы кіреді. Аналық дақты түлен аталықтан тікелей пайда көреді, өйткені ол оны және оның баласын емшектен айырғанға дейін қорғайды. Емшектен айырғаннан кейін бірден жұптасу басталады.