Кіріспе

Шоколад өндірісінің процесі. Коншировка – шоколад өндірісінде қолданылатын процесс, онда бетін қырғыш аралағыш және араластырғыш, яғни конш, шоколадтың ішіндегі какао майын тегіс таратып, бөлшектерді жылтыратқыш ретінде әрекет етеді.

Тарих

Родольф Линдт 1879 жылы Швейцарияның Берн қаласында конш құрылғысын ойлап тапты. Ол сол кезде қолданылып келген басқа әдістермен салыстырғанда, жақсырақ хош иісі мен балқу қасиеттеріне ие шоколад өндірді. Lindt шоколад компаниясы Lindt-тің (мүмкін, жаңылысқан) шоколад қоспасын демалыс күндері (немесе басқа нұсқалары бойынша, түнде) аралап тұруға рұқсат бергенін айтады. Құрылғыға қайта келгенде Линдт соңғы өнімнің бұрынғы шоколадтан гөрі тегіс текстурасы мен жылтырлығын байқады, себебі ол кездегі шоколадтың көп бөлігі идеалды емес какао майының кристалдануынан қатып қалғанда кедір-бөдір болып шығатын. Линдттің өнертабысы шоколад батоншаларын көптеп өндіруді жеңілдетіп, нәтижесінде шоколад сусындары шоколадты көптеп тұтынудың басты түрі ретінде ығыстырылды. Линдттің алғашқы коншы гранит ролик пен граниттік ойықтан тұрды; мұндай конструкция қазір "ұзын конш" деп аталады және бір тонна шоколадты өңдеуге бір күннен астам уақыт жұмсалуы мүмкін. Ойықтың шеттері шоколадты әрбір қозғалыстың соңында роликке қайта лақтырып, ауамен жанасатын бетін кеңейту үшін жасалған. Қазіргі заманғы айналмалы конш 12 сағаттан кем уақытта 3-10 тонна шоколадты өңдей алады. Заманауи конштарда салқындатылған қабырғалары бар ыдыстар орналасқан, олардың ішінде радиалды қолдары шоколадты ыдыс қабырғаларына басатын ұзын араластыру біліктері бар. Бір құрылғы ғана шоколадтың шағын партияларын өндіру үшін қажетті ұнтақтау, араластыру және конш жасаудың барлық кезеңдерін орындай алады.

Процесс

Коншинг құрғақ какаодан дәмді заттарды майлы фазаға қайта бөледі. Конш ішіне ауа ағып, шоколадтан қажетсіз сірке, пропион және май қышқылдарын алып тастайды және ылғалдылықты азайтады. Тіпті аздаған ылғал дайын шоколадтың тұтқырлығын арттырады, сондықтан машиналар судың орнына какао майымен тазартылады. Какао бұршақтарын қуыру кезінде пайда болатын кейбір заттар конш ішінде тотығады, бұл өнімнің дәмін жұмсартады. Конш температурасы шоколадтың әртүрлі түрлеріне байланысты реттеледі. Жалпы алғанда, жоғары температура өңдеу уақытын қысқартады. Температура сүт шоколад үшін шамамен , ал қара шоколад үшін дейін жетеді. Жоғары температура ішінара карамельді дәмді тудырады және сүт шоколадында Майяр реакциясын күшейтеді. Шоколад коншинг кезінде үш фазадан өтеді. Құрғақ фазада материал ұнтақ күйде болады, ал араластыру бөлшектерді маймен қаптайды. Конш арқылы ауа ағыны кейбір ылғалдылықты және ұшпалы заттарды алып тастайды, бұл дәмге қышқылдық нота бере алуы мүмкін. Ылғалдылық балансы дайын өнімнің дәмі мен текстурасына әсер етеді, себебі бөлшектер маймен қапталғаннан кейін ылғал мен ұшпалы химиялық заттардың булануы қиындайды. Паста тәрізді фазада какао майларымен көбірек бөлшектер қапталады. Бұл кезеңде конш білігін айналдыруға қажетті қуат артады. Соңғы сұйық фаза шоколадтың мақсатына қарай майлар мен эмульгаторларды қосу арқылы дайын өнімнің тұтқырлығын аздап реттеуге мүмкіндік береді. Көптеген конштар партиялық өңдеу машиналарын құрайды, ал үздіксіз ағынды конштар сатыларды бөгеттермен бөліп, өнім машинаның жеке бөліктері арқылы өтеді. Ұздіксіз конш сүт шоколадының коншинг уақытын төрт сағатқа дейін қысқарта алады.