Кіріспе
Йогакара мектебінің буддалық философиясындағы маңызды еңбек – Мадхьянтавибхагакарика (t=辯中邊論頌), яғни орта мен шектін ажырататын өлеңдер. Бұл еңбек Тибет дәстүрінде Майтреянатхаға, ал басқа дәстүрлерде Асангаға жатқызылады.
The Madhyāntavibhāgakārikā (t=辯中邊論頌), or Verses Distinguishing the Middle and the Extremes is a key work in Buddhist philosophy of the Yogacara school attributed in the Tibetan tradition to Maitreya nātha and in other traditions to Asanga.
Мәтін
Мадхьянта вибхага карика 112 шумақтан (карика) тұрады, олар орта (мадхья) көзқарас пен шектен тыс нәрселердің (анта) арасындағы айырмашылықтарды (вибхага) және байланысты анықтайды; ол бес тарауды қамтиды: Белгілер (лаксана), Бөгеттер (аварана), Нақтылық (таттва), Қарсы дәрілерді дамыту (пратипакша бхавана) және Жоғары жол (януттария). Қытай, тибет және моңғол тілдеріндегі аудармалармен қатар, мәтін Үнді буддологы және саяхатшы Рахул Санкритьяян Тибеттен тапқан санскрит тіліндегі жалғыз қолжазбада сақталған. Санскрит нұсқасында Васубандхудың түсіндірмесі (бхасия) де бар. Стираматидің маңызды қосымша түсіндірмесі (тика) санскрит және тибет тілдерінде де сақталған.
Басылымдар мен аудармалар
Гаджин М. Нагао 1964 жылы санскрит тілінде басылым дайындады. Мадхьянтавибхага карика ағылшын тіліне кем дегенде тоғыз рет аударылған, көбінесе үнді түсіндірмелерімен бірге келесі томдарда: Матхьянта Вибанга, "Орталық пен шектен шығу арасындағы айырмашылық туралы дәріс" Бодхисаттва Майтреяға жатқызылған және Васубханду мен Стирамати түсіндірме берген, санскрит тілінен Теодор Щербацкий аударған, Bibliotheca Buddhica XXX, КСРО Ғылым академиясының баспасы, Мәскеу/Ленинград 1936. Madhyāntavibhāga ṭikā: Орта жол мен шектен шығуды талдау, Дэвид Ласар Фридман. Лейдендегі Рикс университеті. 1937. "Тәжірибе туралы буддалық ілім: Васубандху Йогачариннің еңбектерінің жаңа аудармасы және түсіндірмесі" Томас Кочумуттом. Мотилал Банарсидас. Дели: 1982. Стефан Анакердің "Васубандхудың жеті еңбегі". Мотилал Банарсидас, Дели: 1984. Дэвид Дж. Калупахананың "Буддалық психологияның қағидалары". Нью-Йорк штаты университетінің баспасы. Албани: 1987. Ричард Стэнлидің Madhyāntavibhāga bhāṣya ṭikā зерттеуі. Докторлық диссертация, Австралия Ұлттық университеті, сәуір, 1988. "Ақыл-ой ғана: Вижнаваданың философиялық және доктриналық талдауы" Томас Э. Вуд. Гавай университетінің баспасы. 1991. "Орталық шектен тыс: Майтреяның Мадхьянтавибхагасы, Кхенпо Шенга мен Джу Мифхамның түсіндірмелерімен" Дхармачакра аударма комитеті. "Қар арыстаны" баспасы. Итака: 2007. Асанганың орталық пен шектен шығуды ажыратуы, Васубандхудың түсіндірмесі: аударма жобасы, қысқаша түсініктемелермен. Джон Д. Данн. Жарияланбаған. Майтреяның орталықты шектен ажыратуы (Мадхьянтавибхага), Васубандхудың түсіндірмесімен (Мадхьянтавибхага Бхашья): зерттеу және түсіндірілген аударма, Д’Амато, Марио. Нью-Йорк, Буддизмді зерттеудің американдық институты, 2012.
Mathyanta Vibhanga, "Discource on Discrimination between Middle and Extremes" ascribed to Bodhisattva Maitreya and commented by Vasubhandu and Sthiramathi, translated from the sanscrit by Theodore Stcherbatsky, Bibliotheca Buddhica XXX, Academy of Sciences USSR Press, Moscow/Leningrad 1936. Madhyāntavibhāga ṭikā: An Analysis of the Middle Path and the Extremes by David Lasar Friedmann. Rijksuniversiteit te Leiden. 1937
A Buddhist Doctrine of Experience: A New Translation and Interpretation of the Works of Vasubandhu the Yogacarin by Thomas Kochumuttom. Motilal Banarsidass. Delhi: 1982. Seven Works of Vasubandhu by Stefan Anacker. Motilal Banarsidass, Delhi: 1984
The Principles of Buddhist Psychology by David J. Kalupahana. State University of New York Press. Albany: 1987
A Study of the Madhyāntavibhāga bhāṣya ṭikā by Richard Stanley. Doctoral dissertation, Australian National University, April, 1988
Mind Only: A Philosophical and Doctrinal Analysis of the Vijnanavada by Thomas E. Wood. University of Hawaii Press. 1991
Middle Beyond Extremes: Maitreya's Madhyantavibhaga with Commentaries by Khenpo Shenga and Ju Mipham by the Dharmachakra Translation Committee. Snow Lion Publications. Ithaca: 2007. Distinguishing the Middle and the Extremes by Asaṅga, Commentary by Vasubandhu: Draft Translation with brief annotations. by John D. Dunne. Unpublished. Maitreya's Distinguishing the Middle from the Extremes (Madhyāntavibhāga): Along with Vasubandhu's Commentary (Madhyāntavibhāga Bhāṣya): A Study and Annotated Translation by D'Amato, Mario. New York, American Institute of Buddhist Studies 2012.