Кіріспе
Қайхосру Шапуржи Сорабжидің фортепианолық шығармасы Opus clavicembalisticum – бұл Каихосру Шапуржи Сорабжидің соло фортепианоға арналған, ұзақтығымен және қиындығымен ерекшеленетін туындысы. Ол 1930 жылдың 25 маусымында аяқталды. Аяқталған кезде бұл сол кездегі ең ұзақ фортепианолық шығарма болды, оны орындауға темпке байланысты шамамен 4–4,5 сағат уақыт кетті. Сорабжидің кейінгі бірнеше шығармалары, мысалы, фортепианоға арналған Симфониялық вариациялар (бәлкім, тоғыз сағатқа дейін созылады) тіпті ұзағырақ. Аяқталған кезде бұл, мүмкін, ең жоғары техникалық деңгейді талап ететін соло фортепианолық туынды болды, негізінен оның едәуір ұзақтығы мен ырғақтың күрделілігіне байланысты. Дегенмен, Жаңа күрделілік, модернист және авангард композиторлары, соның ішінде Сорабжидің өзі жасаған кейбір шығармалар одан да қиын болды; Opus clavicembalisticum осы саланың өзінде жоғары бағаланады және оның даңқы осымен байланысты. Сорабжи Эгон Петридің Бусонидің «Фантазия контраппунтистикасын» орындауын естігеннен кейін осы туындыны жазуға шабыланды болуы мүмкін; Opus clavicembalisticum белгілі бір дәрежеде Бусонидің шығармашылығына жасалған құрмет. Сорабжидің ертерек «Токката №1» (1928) (сонымен қатар фортепианоға арналған соло және көп бөлімді туынды) ұқсас Бусонилік ықпалды көрсетеді және белгілі бір жағынан Opus clavicembalisticum-ның алдағысы болып табылады.
Opus clavicembalisticum is a work for solo piano, notable for its length and difficulty, composed by Kaikhosru Shapurji Sorabji and completed on 25 June 1930. At the time of its completion, it was the longest piano piece in existence, taking around 4–4½ hours to play, depending on tempo. Several of Sorabji's later works, such as the Symphonic Variations for Piano (which probably last about nine hours) are even longer. At the time of its completion, it was possibly the most technically demanding solo piano work in existence, mainly due to its extreme length and rhythmic complexity. However, some works conceived by New Complexity, modernist and avant garde composers, along with Sorabji himself, were even more demanding; it is in this particular area that Opus clavicembalisticum is highly regarded and primarily receives its notoriety. Sorabji may have partly been inspired to compose the work after hearing a performance of Busoni's Fantasia contrappuntistica by Egon Petri; Opus clavicembalisticum is a homage to Busoni's work to some degree. Sorabji's earlier Toccata No. 1 (1928) (also for piano solo and a multi movement work) shows similar Busonian influence and is in some ways a precursor of Opus clavicembalisticum.
Құрылымы
Opus clavicembalisticum он екі бөлімнен тұрады, олардың мөлшері әртүрлі: үш минуттық каденциядан бастап бір сағаттық интерлюдияға дейін, оның ішінде токката, адажио және пассакалия (81 вариациямен). Туындының бөлімдері үш бөлікке бөлінген, әрқайсысы алдыңғысынан үлкен:
Pars Prima I. Introito II. Preludio corale [Nexus] III. Fuga I. quatuor vocibus IV. Fantasia V. Fuga II. [duplex] Pars Altera VI. Interludium primum [Thema cum XLIX variationibus] VII. Cadenza I VIII. Fuga tertia triplex Pars Tertia IX. Interludium alterum (Toccata:Adagio:Passacaglia cum LXXXI variationibus) X. Cadenza II XI. Fuga IV. Quadruplex XII. CODA. Stretta
The manuscript and publication both erroneously say that the sixth movement (Interludium primum) has forty four variations instead of forty nine.
Pars Prima I. Introito II. Preludio corale [Nexus] III. Фуга I. төрт дауысты квартет IV. Фантазия V. Фуга II. [дуплекс] Pars Altera VI. Interludium primum [Thema cum XLIX variationibus] VII. Каденция I VIII. Фуга III. триплекс Pars Tertia IX. Interludium alterum (Toccata: Adagio: Passacaglia cum LXXXI variationibus) X. Каденция II XI. Фуга IV. квадруплекс XII. CODA. Stretta
Pars Prima I. Introito II. Preludio corale [Nexus] III. Fuga I. quatuor vocibus IV. Fantasia V. Fuga II. [duplex] Pars Altera VI. Interludium primum [Thema cum XLIX variationibus] VII. Cadenza I VIII. Fuga tertia triplex Pars Tertia IX. Interludium alterum (Toccata:Adagio:Passacaglia cum LXXXI variationibus) X. Cadenza II XI. Fuga IV. Quadruplex XII. CODA. Stretta
The manuscript and publication both erroneously say that the sixth movement (Interludium primum) has forty four variations instead of forty nine.
Қолжазбада да, басылымда да алтыншы бөлімде (Interludium primum) қырық тоғыз вариацияның орнына қырық төрт вариация бар деп қате көрсетілген.
Pars Prima I. Introito II. Preludio corale [Nexus] III. Fuga I. quatuor vocibus IV. Fantasia V. Fuga II. [duplex] Pars Altera VI. Interludium primum [Thema cum XLIX variationibus] VII. Cadenza I VIII. Fuga tertia triplex Pars Tertia IX. Interludium alterum (Toccata:Adagio:Passacaglia cum LXXXI variationibus) X. Cadenza II XI. Fuga IV. Quadruplex XII. CODA. Stretta
The manuscript and publication both erroneously say that the sixth movement (Interludium primum) has forty four variations instead of forty nine.