Кіріспе

XVI ғасырдағы азаптау құрылғысы

"Құбыжық қызы" (Scavenger's daughter) деп аталатын, сондай-ақ Скевингтонның гивтері, темір мойындық, қара құс немесе испандық А-тұғыры – Англия королі Генрих VIII билік еткен кезеңде ойлап табылған азаптау құралының бір түрі.

Тарих

Скевингтонның қызы (немесе Скевингтонның қызы) – Генрих VIII патшалық құрған кезеңде Лондон мұнарасының лейтенанты, сэр Уильям Скеффингтонның (1535 жылы қайтыс болған) Ирландияның лорд-орынбасары және оның бірінші әйелі Маргарет Дигбидің ұлы, сэр Леонард Скевингтонның азаптау құралы ретінде ойлап тапқан нәрсе. Бұл құрылғы А пішіндес металл рамадан тұрады; құрбанның басы А пішінінің жоғарғы нүктесіне, қолдары ортасына, ал аяқтары төменгі жағына бекітіледі. Рама бүгіліп, басты төмен түсіріп, тізелерді жоғары көтеріп, денеге қысым түсіреді, нәтижесінде мұрын мен құлақтан қан ағады. "Қорқытшының қызы" Эксетер герцогының қызымен (рекет) толықтырылатын құрал ретінде жоспарланған, себебі ол денеге қысым түсіру арқылы, созудың орнына, кері принцип бойынша жұмыс істейді. Ең жақсы құжатталған қолданылуы – ирландиялық Томас Миагқа қатысты, ол Ирландиядағы көтерілісшілермен байланыста болды деген айыппен ұсталған. Миагтың Лондон мұнарасындағы Бошамп мұнарасының қабырғасына қашап жазған «Азаптау арқылы шындығым сыналды, бірақ менің бостандығымнан айырылдым. 1581. Томас Миаг» деген жазу осы құралмен байланысты болуы мүмкін. «Қорқытшының қызының» тағы бір құрбаны – Томас Коттам, ағылшын католик дін қызметкері және Ланкаширдің шейіті, 1580-ші жылдары босатылмас бұрын екі рет азап көрген. Коттам 1582 жылы Генрихтің қызы Елизавета I патшалық құрған кезеңде (1558-1603) өлім жазасына кесілді. Сондай-ақ, 1580 жылдың 10 желтоқсанында дін қызметкері Люк Кирбиге де осы құрал қолданылған. «Қорқытшының қызы» Скевингтонның тізбегі, темір мойындық, Stork (итальян тілінде cicogna) немесе испандық А рамасы деп те белгілі. Бұдан әрі ол Скевингтонның қызы деп аталады, одан «Қорқытшы» деген сөзді қолданатын халықтық этимология туындаған. Лондон мұражайында «Қорқытшының қызы» экспонат ретінде қойылған.