Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Жаратылыс кітабындағы санжыралар
Genealogies appearing in the Book of Genesis
Жаратылыс кітабының құрылымына Жаратылыс кітабындағы санжыралар негіз болады. Адамнан басталатын Жаратылыс кітабының 4, 5, 10, 11, 22, 25, 29–30, 35–36 және 46 тарауларындағы санжыралық материалдар әңгімені жаратылыстан бастап ізраилдіктердің халық ретінде пайда болуына дейін жылжытады. Жаратылыс кітабындағы Адамның әулеті екі тармақтан тұрады: 4-тарауда Қаиннің ұрпақтары, ал 5-тарауда Сеттің ұрпақтары келтіріледі, олар кейінгі тарауларда жалғасады. 10-тарауда Нұхтың әулеттері (сонымен қатар Ұлттар тізімі деп те аталады) берілген, ол Нұхтың ұрпақтарының Жерді қоныстандыруын тіркеді және қатаң генеалогия емес, этнография болып табылады. Жаратылыс кітабының 5 және 11 тарауларында әр әулетбасының аталған ұрпағының жасы және одан кейін қанша жыл өмір сүргені көрсетілген. Мәтінде келтірілген көптеген жастар ұзақ, бірақ басқа еңбектердегі жастармен салыстырғанда шамалы болуы мүмкін (мысалы, Шумер патшаларының тізімі). Бұл жастар бес және жеті сандарына байланысты үлгілерді қамтиды, мысалы Енохтың 365 жылдық өмірі (күн жылдағы толық күнтізбелік күндер санымен бірдей) және Ламехтің 777 жылдық өмірі (жеті санының қайталануы). Жалпы алғанда, жастар нақты математикалық үлгілерді көрсетеді, бұл кейбір адамдарды оларды құру үшін сандық символизм қолданылды деген қорытымға жеткізеді. Дегенмен, Жаратылыс кітабының 5 және 11 тарауларында әр әулетбасының аталған ұрпағы дүниеге келген кездегі жасы көрсетілгендіктен, аталған ұрпақ әрқашан бірінші ұрпақтың баласы болмаса да, Адамнан Ыбырайымға дейінгі уақыт аралығындағы уақыт кестесі де нақты берілгендей көрінеді.
The genealogies of Genesis provide the framework around which the Book of Genesis is structured. Beginning with Adam, genealogical material in Genesis 4, 5, 10, 11, 22, 25, 29–30, 35–36, and 46 moves the narrative forward from the creation to the beginnings of the Israelites' existence as a people. Adam's lineage in Genesis contains two branches: Chapter 4 giving the descendants of Cain, and Chapter 5 that for Seth that is then continued in later chapters. Chapter 10 gives the Generations of Noah (also called the Table of Nations) that records the populating of the Earth by Noah's descendants, and is not strictly a genealogy but an ethnography. Genesis 5 and Genesis 11 include the age at which each patriarch had the progeny named as well as the number of years he lived thereafter. Many of the ages given in the text are long, but could have been considered modest in comparison to the ages given in other works (for instance, the Sumerian King List). The ages include patterns surrounding the numbers five and seven, for instance the 365 year life of Enoch (the same as the number of full calendar days in a solar year) and the 777 year life of Lamech (repetitional emphasis of the number seven). Overall, the ages display clear mathematical patterns, leading some people to conclude that number symbolism was used to construct them. Nevertheless, since Genesis 5 and 11 provide the age of each patriarch at the birth of his named descendant, it also appears to present a gapless chronology from Adam to Abraham, even if the named descendant is not always a first generation son.
Нұсқалар
Қазіргі заманғы Төте кітап аудармаларының көбісі Масореттік мәтінге негізделген, бірақ Төте кітаптың тағы екі нұсқасы бар: Самариялық Бес кітап және Септуагинта (еврей мәтінінің грек тіліне аудармасы). Батыс христиандары, оның ішінде римдік католиктер мен протестанттар, сондай-ақ православие иудаизмін ұстанатындар Масореттік мәтіннен жасалған аудармаларды артық көреді, ал шығыс христиандары, соның ішінде шығыс православие, копт, эфиоп, якобит және армян шіркеулері грек нұсқасын артық көреді. Самариялық Бес кітапты негізінен самариялықтар қолданады.
Nearly all modern translations of Genesis are derived from the Masoretic Text, but there are also two other versions of Genesis: the Samaritan Pentateuch and the Septuagint (a Greek translation of a Hebrew text). Translations from the Masoretic Text are preferred by Western Christians, including Roman Catholics and Protestants and by followers of Orthodox Judaism, whereas the Greek version is preferred by Eastern Christians, including Eastern Orthodox, Coptic, Ethiopic, Jacobite and Armenian. The Samaritan Pentateuch is used mainly by the Samaritans.