Кіріспе

Гипертония және жүрек жеткіліксіздігін емдеуге қолданылатын дәрі.

Лизиноприл – ангиотензин түрлендіргіш фермент (АТФ) тежегіштері класына жататын дәрі және гипертонияны (жоғары қан қысымын), жүрек жеткіліксіздігін және жүрек ұстамаларын емдеу үшін қолданылады. Ол генериктік дәрі ретінде қолжетімді. 2016 жылдың шілдесінде лизиноприлдің ауызға қабылданатын ерітіндісі АҚШ-та қолдануға бекітілді.

Медициналық қолданыстар

Лизиноприл көбінесе жоғары қан қысымын, жүрек жеткіліксіздігін, диабеттік нефропатияны және миокард инфарктісінен (жүрек шабуылы) кейін емдеу үшін қолданылады.

Жағымсыз әсерлер

Көбінесе байқалатын жағынқы әсерлерге бас ауруы, бас айналу, шаршау, жөтел, құсқыс, денеге бөртпе шығу жатады. Пациенттер тісіне жұқпалы инфекция болды деген күдікпен стоматологқа жүгінуі мүмкін, бірақ ауыздың айналасындағы ісіну лизиноприлдің салдарынан туындаған ангиоэдемадан болуы мүмкін, бұл шұғыл медициналық көмекке және жолдамаға себеп болуы мүмкін. RAAS жүйесін тежеу жалпы қан қысымын төмендетуге әкеледі. Қан сарысуындағы концентрацияның төмендеуі ұзақ соңғы фазаны көрсетеді, ол препараттың жинақталуына әсер етпейді. Бұл соңғы фаза АФФ-қа (ACE) қанықтырылған байланысты білдіреді және дозаға пропорционал емес. Лизиноприл метаболизмге ұшырамайды және сіңген препарат өзгермеген күйінде несеппен шығарылады. Несеп арқылы алынған деректерге сәйкес, лизиноприлдің сіңу деңгейі шамамен 25% құрайды (Нью-Йорк жүрек қауымдастығының функционалдық жіктемесі бойынша (NYHA) II–IV класты жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде 16%-ға дейін төмендейді), барлық сынақтан өткен дозаларда (5-80 мг) пациенттер арасында айтарлықтай айырмашылықтар (6-60%-ға дейін) байқалады. Лизиноприлдің сіңуіне асқазан-ішек жолындағы тамақ әсер етпейді. Егешқұйрықтарда жүргізілген зерттеулер лизиноприлдің қан-ми тосқаулын нашар өтетінін көрсетіп тұр. Егешқұйрықтарға лизиноприлдің бірнеше дозасын беру ми тінінде аз немесе ешқандай жинақталмауға әкеледі.

Тарату

Лизиноприл қандағы ақуыздармен байланыспайды. Әсер ету мерзімі 24-30 сағатты құрайды. Метанолда нашар ериді, ал этанолда дерлік ерімейді. Эналаприл – Мерк компаниясының ғалымдары каптоприлдің тудыратын бөртпесі мен жаман дәмін жою үшін жасаған препарат. Эналаприл – продәрі, оның белсенді метаболиті – эналаприлат. Эналаприлдің дикислоталық метаболиті, эналаприлат және оның лизин аналогы лизиноприл – ангиотензин түрлендіру ферментінің (АТФ) қуатты ингибиторлары; олар сульфгидрил тобын қамтымайды. Екі препаратты да жоғары қысымды сұйық хроматография және радиоиммуноанализ арқылы анықтауға болады, ал плазмадағы АТФ-ны тежеу қалыпты сақтау жағдайында тұрақты болады. Сондықтан олардың фармакокинетикалық және фармакодинамикалық әсерлерін адамдарда зерттеуге болады. Эналаприлат пен лизиноприлдің, сондай-ақ АТФ белсенділігі қаннан алынған үлгілері екі зерттеу барысында осы препараттардың қан қысымы мен вегетативті жүйке жүйесінің реакциясына тигізетін әсерін бағау үшін өлшенді. Лизиноприл – каптоприлдің синтетикалық пептидтік туындысы. Бұл препарат AstraZeneca үшін (1998 жылы құрылған) блокбастерге айналды, 1999 жылы жылдық сату көлемі 1,2 миллиард долларды құрады. Одан бері лизиноприл әлемде көптеген сауда атауларымен қолжетімді; ол диуретик гидрохлоротиазидпен (лизиноприл/гидрохлоротиазид ретінде) және кальций арналарын блоктаушы амлодипинмен (лизиноприл/амлодипин ретінде) бірге де қолданылады.