Кіріспе
Француз математигі (туған 1956) Пьер Луи Лайонс (ljɔ̃ːs; 11 тамыз 1956 жылы туған) – француз математигі. Ол дербес дифференциалдық теңдеулер және вариациялық есептеу салаларына қосқан үлесімен белгілі. Ол 1994 жылы Филдс медалін және 1991 жылы Филип Моррис темекі компаниясының сыйлығын алған.
Pierre Louis Lions (ljɔ̃ːs; born 11 August 1956) is a French mathematician. He is known for a number of contributions to the fields of partial differential equations and the calculus of variations. He was a recipient of the 1994 Fields Medal and the 1991 Prize of the Philip Morris tobacco and cigarette company.
Өмірбаян
1975 жылы Лионс École normale supérieure колледжіне қабылданды және 1979 жылы Пьер және Мари Кюри университетінен докторлық диссертациясын қорғады. Қазір ол Париждегі Колледж де Франс пен Эколь Политехниктегі бөлшектік дифференциалдық теңдеулер және олардың қолданылуы саласындағы профессор қызметін атқарады. 2014 жылдан бері Чикаго университетінде арнайы шақырылған профессор болып жұмыс істейді. 1979 жылы Лионс Лайла Лорантиге үйленді, олардың бір ұлы бар. Лионстың ата-анасы Андре Оливье және сол кезде Нанси университетінің профессоры болған, ал 1991 жылдан 1994 жылға дейін Халықаралық математикалық одақтың президенті қызметін атқарған әйгілі математик Жак Луи Лионс еді.
Марапаттар мен құрметтер
1994 жылы Париж Дофин университетінде жұмыс істеген кезде Лайонс Халықаралық математикалық одақтың беделді Филдс медалімен марапатталды. Ол тұтқырлық шешімдері, Болцман теңдеуі және вариациялық есептеуге қосқан үлесі үшін марапатталды. Ол сонымен қатар Француз ғылым академиясының Поль Доисто–Эмиль Блюте сыйлығын (1986 жылы) және Ампер сыйлығын (1992 жылы) алды. 2000 жылы Ұлттық өнер және кәсіп консерваториясында шақырылған профессор болып жұмыс істеді. Ол Эдинбургтағы Хериот Ватт университетінің, EPFL (2010), Нарвик университетінің колледжінің (2014) және Гонконг қалалық университетінің құрметті докторы және ISI жоғары цитаталанған зерттеушілер тізіміне енген.
Транспорт және Болцман теңдеулері
1988 жылы Франсуа Гользе, Лайонс, Бенуа Пертам және Реми Сентис бірінші реттік сызықтық дербес дифференциалдық теңдеуді зерттеді. Олар, егер бірінші реттік коэффициенттер белгілі бір ықтималдық таралымы бойынша кездейсоқ таңдалса, тиісті функция мәндері бастапқы ықтималдық таралымынан жақсартылған реттелумен таралатынын көрсетті. Бұл нәтижелер кейін Диперна, Лайонс және Мейермен кеңейтілді. Физикалық мағынада, жылдамдық орталағыш леммалары деп белгілі мұндай нәтижелер макроскопиялық байқалатын шамалардың микроскопиялық ережелерден гөрі тегіс болуымен сәйкес келеді. Седрик Вилланидің сөзіне сәйкес, бұл қасиеттерді алу үшін тасымалдау теңдеуінің шешімдерінің нақты бейнелеуін пайдалану мүмкін бе, жоқ па, әлі белгісіз. Классикалық Пикард-Линделоф теоремасы Липшиц үздіксіз векторлық өрістердің интегралды қисықтарымен айналысады. Интегралды қисықтарды көп өлшемді тасымалдау теңдеуінің сипаттамалық қисықтары ретінде қарастыру арқылы Лайонс пен Рональд Диперна Соболев векторлық өрістерінің интегралды қисықтарын кеңінен зерттеуді бастады. Диперна мен Лайонстың тасымалдау теңдеуі бойынша нәтижелері кейіннен Луиджи Амброзиомен шектелген өзгеріс жағдайында, ал Алессио Фигаллимен стохастикалық процестер контекстінде кеңейтілді. Диперна мен Лайонс Болцман теңдеуінің жаһандық шешімінің бар екенін дәлелдеді. Кейіннен Фурье интегралды операторлар әдістерін қолдану арқылы Лайонс Болцманның соқтығысу операторы үшін бағалауларды анықтады, соның нәтижесінде Болцман теңдеуінің шешімдері үшін жиынтықталған нәтижелерге қол жеткізді. Оның жиынтықталған теориясының нақты қолданылуы ретінде ол шешімдердің шексіз уақыт өткен соң Максвелл таралымдарына жақындайтынын көрсетті.
Сiлiмдiлiк ерiтiндiлерi
Майкл Крандалл мен Лайонс тұтқырлық шешімі деген ұғымды енгізді, ол Гамильтон-Якоби теңдеулерінің бір түріне жататын жалпыланған шешім. Олардың анықтамасы маңызды, себебі олар осындай жалпыланған контексте жақсы қойылған теорияны құра алды. Тұтқырлық шешімдерінің негізгі теориясы Ларенс Эванспен бірлесіп әзірленді. Лайонс және Жан Мишель Ласри минимум-максимум мөлшерін пайдаланып, Гилберт кеңістігіндегі функциялардың моллификациясын қарастырды, бұл аналитикалық құбылыстарды сақтайды. Олардың жуықтаулары Гамильтон-Якоби теңдеулеріне суб- немесе супер-шешімдерді реттеу арқылы табиғи түрде қолданылады. Осындай әдістерді қолдана отырып, Крандалл мен Лайонс Гамильтон-Якоби теңдеулерін шексіз өлшемді жағдайға дейін талдады, салыстыру принципін және сәйкес бірегейлік теоремасын дәлелдеді. Крандалл мен Лайонс өздерінің тұтқырлық шешімдерінің сандық талдауын зерттеді, соның нәтижесінде шекті айырмашылық схемасы және жасанды тұтқырлық үшін конвергенция нәтижелері дәлелденді. Крандалл мен Лайонстың тұтқырлық шешімі туралы түсінігінің негізіндегі салыстыру принципі олардың анықтамасын ең жоғары принципті ескере отырып, екінші реттік эллиптік дербес дифференциалдық теңдеулерге табиғи түрде қолдануға мүмкіндік береді. Крандалл, Ишии және Лайонстың мұндай теңдеулерге арналған тұтқырлық шешімдері туралы шолу мақаласы стандартты анықтамалық еңбекке айналды.
Орташа алаңдағы ойындар
Жан Мишель Ласримен бірге Lions орташа өріс ойын теориясын дамытуға үлес қосты.
Негізгі басылымдар
Мақалалар. Оқулықтар.