Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық өнер жинаушы (1862–1914)
American art collector (1862–1914)
Джордж Вашингтон Вандербильт II (14 қараша 1862 – 6 наурыз 1914) – американдық өнер жинаушы және кемелер, теміржолдар мен түрлі бизнес кәсіпорындары арқылы зор байлық жинаған танымал Вандербильт отбасының мүшесі. Уильямның ең кіші баласы болғандықтан, Джордж әкесінің сүйіктісі және серігі болды. Туыстары оны жұқа денелі, қара шашты және ақ бетті деп сипаттады. Ұялшақ және іштен тыйылуға бейім болғандықтан, ол философия, кітаптар мен әкесінің үлкен өнер галереясындағы картиналар жинауға қызығушылық танытты. Ол жиырма мыңнан астам томдық жеке кітапхана жинады. Бірнеше Вандербильттер үйлері болған Париж, Францияға жиі сапар шешуден басқа, Джордж Вандербильт көп саяхаттап, бірнеше тілде еркін сөйлей білді. Оның әкесі Нью-Йорк және Ньюпорт қалаларында сәнді үйлерге, ал Лонг-Айлендтегі ауылдық еңіс шаруашылыққа ие болды. 1885 жылы Уильям инсульттан қайтыс болғанда, ол шамамен 200 миллион долларлық мүлік қалдырды, оның көп бөлігі екі үлкен ұлы Корнелиус Вандербильт II және Уильям К. Вандербильт арасында бөлісті. Джордж В. Вандербильт әкесінен 2 миллион доллар мұра алды, ал 21 жасқа толғанда тағы 1 миллион доллар алды. Әкесінің қайтысымен ол тағы 5 миллион доллар, сондай-ақ 5 миллион долларлық сенім қордан түскен табысқа ие болды. Ол Нью-Дорп және Вудленд-Бичтегі отбасылық шаруашылықты басқарды, қазір Нью-Йорк штатының Стейтен-Айленд аралындағы Мидленд-Бич ауданы, ол сол жерде дүниеге келді, содан кейін Манхэттенде анасымен бірге тұрды, өзінің 9 Батыс 53-ші көшедегі үйі 1887 жылы аяқталғанша. Вандербильт отбасының бизнесін ағалары басқарды. Бұл оған зиялилық ізденістерге уақыт қалдырды. 1891 жылы ол Нью-Йорк Америка революциясының ұлдары қоғамына қосылды. Келесі жылы Вандербильт Манхэттендегі 58-ші көшедегі жеке галереясын Америкалық Көркемсурет қоғамына сыйға берді. 1900 жылдардың басында Вандербилттер Бесінші авенюдегі 645 және 647 нөмірдегі екі резиденция салды. Джордж 647 нөмірдің бірінші иесі болды.
George Washington Vanderbilt II (November 14, 1862 – March 6, 1914) was an American art collector and member of the prominent Vanderbilt family, which amassed a huge fortune through steamboats, railroads, and various business enterprises. As the youngest of William's children, George was said to be his father's favorite and his constant companion. Relatives described him as slender, dark haired, and pale complexioned. Shy and introverted, his interests ran to philosophy, books, and the collection of paintings in his father's large art gallery. He acquired a private library of more than twenty thousand volumes. In addition to frequent visits to Paris, France, where several Vanderbilts kept homes, George Vanderbilt traveled extensively and became fluent in several languages. His father owned elegant mansions in New York City and Newport, and an country estate on Long Island. When William died in 1885 of a stroke, he left a fortune of approximately $200 million, the bulk of which was split between his two elder sons, Cornelius Vanderbilt II and William K. Vanderbilt. George W. Vanderbilt had inherited $2 million from his grandfather and received another million dollars on his 21st birthday from his father. Upon his father's death, he inherited $5 million more, as well as the income from a $5 million trust fund. He ran the family farm at New Dorp and Woodland Beach, now the neighborhood of Midland Beach, on Staten Island, New York, where he was born, then lived with his mother in Manhattan until his own townhouse at 9 West 53rd Street was completed in 1887. The Vanderbilt family business was operated by his elder brothers. This left him time for intellectual pursuits. In 1891, he joined the New York Society of the Sons of the American Revolution. The next year Vanderbilt gifted his private gallery on 58th Street in Manhattan to the American Fine Arts Society. During the early 1900s, the Vanderbilts developed a pair of residences at 645 and 647 Fifth Avenue. George was the first owner of number 647.
Билтмор
Үлкен жасқа толғанға дейін отбасылық резиденцияларының бірінде өмір сүрген Вандербильт 1888 жылы жекелеген елдік үйін және меншігін салуға шешім қабылдады. Осы мақсатта ол Солтүстік Каролинада 125 000 акр орманды жер сатып алды және сәулетші Ричард Моррис Хантты шақырып, Блоа шатосы мен Луара аңғарындағы басқа шатолардың үлгісінде әк тастан үй жобалады. Бұл үйдің ауданы төрт акрға дейін жетеді, және ол АҚШ-та салынған ең ірі тұрғын үй болып саналады. Билтморда Вандербильт елдік помещиктей өмір сүрді. Бағбандық және аграрлық ғылымға қызығушылық танытқан ол ғылыми шаруашылық жүргізу, малдың асыл тұқымын өсіру және орман шаруашылығы саласындағы тәжірибелерді қадағалады. Оның мақсаты – Билтморды өзін-өзі қамтамасыз ететін меншік ретінде басқару еді. 1892 жылы Фредерик Лоу Ольмстед Вандербильтке меншіктегі орманды басқару үшін Гиффорд Пиншотты жұмысқа алуды ұсынды. АҚШ Орман шаруашылығы қызметінің алғашқы басшысы болған Пиншоттың айтуынша, Билтмор АҚШ-тағы алғашқы кәсіби басқарылатын орман болды. Сондай-ақ, 1898 жылы доктор Карл А. Шенк құрған Солтүстік Америкадағы алғашқы орман шаруашылығы мектебі осы жерде орналасқан. Вандербильт Билтмордағы қызметкерлеріне көрсеткен жомарттығымен белгілі болды. Ол жыл сайын балалары үшін Рождество мерекесін өткізіп, әр балаға, тіпті келе алмағандарға да әсем безендірілген шырша мен сыйлықтар тартты. Ол сонымен қатар өзі салған және қауым мүшесі болған, Билтмор есімді жердің басты қақпасының қарсысында орналасқан (Билтмор есімді жерді салуға жұмыс істеген немесе онда жұмыс істегендер үшін салған үлгілі ауыл) барлық жанның соборының шығындарын төледі, соның арқасында шіркеудің апталық жинаған ақшасы тікелей қайырымдастыққа және көмек көрсетуге жұмсалды.
Living in one or another of his family residences well into adulthood, Vanderbilt decided to construct his own country mansion and estate in 1888. For this purpose, he acquired 125,000 acres of woodland in North Carolina, employing the architect Richard Morris Hunt to design a limestone house modeled on the Chateau de Blois and other chateaux of the Loire Valley. With up to four acres of floor space, this is believed to be the largest domestic dwelling ever constructed in the United States. At Biltmore, Vanderbilt led the life of a country gentleman. Having a great interest in horticulture and agriscience, he oversaw experiments in scientific farming, animal bloodline breeding, and silviculture (forestry). His goal was to run Biltmore as a self sustaining estate. In 1892, Frederick Law Olmsted suggested that Vanderbilt hire Gifford Pinchot to manage the forests on the estate. According to Pinchot, who went on to be the first Chief of the United States Forest Service, Biltmore was the first professionally managed forest in the U. S. It was also the site of the Biltmore School of Forestry, the first such school in North America, established in 1898 by Dr. Carl A. Schenck. Vanderbilt was known for his generosity toward his employees at Biltmore. Every year, he held a Christmas celebration for their children, complete with decorated tree and presents for each child, even those who could not make it to the party. He also paid all the expenses of the Cathedral of All Souls, an Episcopal cathedral he'd built and was a parishioner of, located directly across from the Biltmore Estate's main gate in Biltmore Village (the model village he had built for those who had worked to build the Estate or were employed on the Estate), so that the church's weekly collection could go directly to charity and outreach.
Отбасы
1898 жылы 1 маусымда Вандербильт Эдит Стьювесант Дрессерге (17 қаңтар 1873 – 21 желтоқсан 1958) Париждегі Америка кафедральді соборында үйленді. Джордж мен Эдиттің Корнелия Стюйвесант Вандербильт (22 тамыз 1900 – 7 ақпан 1976) есімді бір қызы болды. 1912 жылы Джордж пен Эдит апатқа ұшыраған «Титаник» кемесіне билет алды, бірақ соңғы сәтте телефон арқылы жоспарларын өзгертіп, оның інісі – «Олимпик» кемесіне отырды. «Олимпик» «Титаник» кемесінен бұрын порттан шығып, Вандербилттер кемесі Нью-Йоркке «Титаник» батып кеткенге дейін жетті. Көзге түскендер әртүрлі, бірақ отбасының бір мүшесі (дегенмен, әйелінің көп саяхаттаған әпкесі) оларды «Титаник» кемесімен саяхаттаудан сақтандырып, «жаңа кеменің алғашқы сапарында көп нәрсе дұрыс болмауы мүмкін» деп ескерткен. Бұл ескертуге құлақ берілген болуы мүмкін. Қайтқан күні Эдит өзінің досы Эмили Форд Скилге (Пол Лестер Фордтың әпкесі) жазған хатында былай деп түсіндірді: «Біз ешқандай себепсіз «Олимпик» кемесімен жүзуді шештік және дайындалуға бар болғаны 18 сағат уақыт болды. Біз үйді сағынып, қайтуға асықтық, сондықтан кемені соңғы сәтте ауыстырдық!» Алайда, өкінішке орай, Вандербилттердің қызметшісі Фредерик Уилер «Титаник» кемесінде екінші сыныпта қаза тапты, себебі олардың кемені ауыстыруына байланысты Вандербилттер өздерінің көптеген жүктерін «Титаник» кемесінде қалдыруға мәжбүр болды, сондықтан Уилер онымен бірге саяхаттауға билетін сақтап алды.
On June 1, 1898, Vanderbilt married Edith Stuyvesant Dresser (January 17, 1873 – December 21, 1958) at the American Cathedral in Paris, France. George and Edith had one daughter together, Cornelia Stuyvesant Vanderbilt (August 22, 1900 February 7, 1976). In 1912, George and Edith booked passage on the doomed Titanic, but they changed their plans at the last minute via telephone, instead sailing on her sister ship, Olympic. Olympic left port before Titanic, and the Vanderbilts arrived in New York before the sinking. Accounts vary, but it has been suggested that a family member (reportedly his wife's well travelled sister) warned the pair from travelling on Titanic, saying, "so many things can go wrong on a maiden voyage". It's possible the warning was acknowledged and heeded. In any case, Edith, in a letter to her friend Emily Ford Skeel (sister of Paul Leicester Ford), explained: "For no reason whatsoever we decided to sail on the Olympic and had only 18 hours to get ready in. We were homesick, and simply felt we must get home, and changed our ship, as I say, at the Eleventh hour!" Unfortunately, however, a servant to the Vanderbilts, Frederick Wheeler, perished aboard Titanic in second class, as, due to the close timing of their switch, the Vanderbilts were forced to leave most of their luggage aboard Titanic, and so Wheeler retained his ticket to travel with it.
Өлім
Вандербильт 1914 жылдың 6 наурызында Вашингтон қаласында аппендициттен жасалған операциядан кейінгі асқынулар салдарынан қайтыс болды. Ол Нью-Йорк штатының Стейтен аралындағы Нью-Дорп қаласындағы Моравия зиратындағы Вандербильт отбасының кесенесіне қойылды.
Vanderbilt died of complications following an appendectomy in Washington, D. C., on March 6, 1914. He was interred in the Vanderbilt family mausoleum at the Moravian Cemetery in New Dorp in Staten Island, New York.
Мұра
Ол қайтыс болғаннан кейін Вандербилттің жесірі Білтмордың жерінің шамамен бөлігін АҚШ Орман шаруашылығы қызметіне гектарына 5 доллардан сатты, осылайша күйеуінің Писаға Ұлттық орманының ядросын құру қалауын орындады. Ол қаржылық жағдай талап еткенде қосымша жерлерді де сатты; бүгінде шамамен қалды. Эдит Дрессер Вандербильт кейін Род-Айленд штатының АҚШ сенаторы Питер Голет Джерриге (1879–1957) үйленді. Вандербильттердің жалғыз баласы Корнелия Стювесант Вандербильт 1924 жылы британдық аристократ, Джон Фрэнсис Амхерст Сесилге (Уильям Сесилдің, 1-ші Барон Берглидің ұрпағы) тұрмысқа шықты. Олардың ұлдары Джордж мен Уильям ақырында мүлікті мұраға алды. Екі ұлының үлкені Джордж Сесил мүліктің көп бөлігін және сол кездегі үйден гөрі пайдалы болған «Билтмор фермалары» компаниясын мұраға алуды жөн көрді. Ал кіші ұлы Уильям Сесилге «Билтмор үйі» қалды, және осы қаланы (әлі де жеке меншікте болғанымен) сақтап, жұртқа ашқан үшін оған үлкен еңбек сіңген.
After his death, Vanderbilt's widow sold approximately of the Biltmore property to the United States Forest Service at $5 an acre, fulfilling her husband's wishes to create the core of Pisgah National Forest. She sold additional land as finances demanded; today, about remain. Edith Dresser Vanderbilt later married Peter Goelet Gerry (1879–1957), a United States Senator from Rhode Island. The Vanderbilts' only child, Cornelia Stuyvesant Vanderbilt, married a British aristocrat, the Hon. John Francis Amherst Cecil (a descendant of William Cecil, 1st Baron Burghley) in 1924. Their sons, George and William, eventually inherited the property. George Cecil, the elder of the two sons, chose to inherit the majority of the estate's land and the Biltmore Farms Company, which was more profitable than the house at the time. The younger son, William Cecil, was thus left with Biltmore House, and he is credited with preserving the chateau which (though still privately owned) is open to the public.