Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
British Rail 18000 – 1949 жылы British Railways үшін Brown, Boveri & Cie компаниясы салған газ турбиналық электр локомотивінің прототипі. Алдыңғы газ турбиналық локомотив, 18100, Great Western Railway компаниясы Metropolitan Vickers компаниясынан тапсырыс берген еді, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан құрылысы кешіктірілді; осыған байланысты 18000 локомотиві 1946 жылы Швейцариядан тапсырыс берілді. Ол қызмет еткен жылдары British Railways-тің Батыс аймағында, Лондонның Паддингтон станциясынан экспресс жолаушылар пойыздарын қабылдады.
British Rail 18000 was a prototype mainline gas turbine electric locomotive built for British Railways in 1949 by Brown, Boveri & Cie. An earlier gas turbine locomotive, 18100, had been ordered from Metropolitan Vickers by the Great Western Railway but construction was delayed due to World War II; a second, 18000, was thus ordered from Switzerland in 1946. It spent its working life on the Western Region of British Railways, operating express passenger services from Paddington station, London.
Шолу
GWR газ турбиналы локомотивті таңдады, өйткені сол кезде жеткілікті қуатты бір дизельдік локомотив болмаған. "Кинг" класындағы бу локомотивтері шамамен жолға жеткізе алатын қуатты қамтамасыз етті. LMS дизельдік локомотивтерінің қозғалтқыштары тек қана қуатты құрады. Жеткізілімдегі жоғалтуларды ескергеннен кейін, бұл қуат жолға дейін шамамен төмендейтін еді, сондықтан "Кинг" локомотивімен теңесу үшін екі дизельдік локомотив қажет болатын. №18000 A1A-A1A дөңгелек орналасымына ие болды және оның газ турбинасы қуатқа бағаланды. Оның ең жоғары жылдамдығы шамамен болды және салмағы құрады. Ол BR қара түсімен боялған, корпусының ортасында күміс жолақ және күміс нөмірлермен.
The GWR chose a gas turbine locomotive because, at the time, there was no single unit diesel locomotive of sufficient power available. The King class steam locomotive could deliver about at the rail. The LMS diesel locomotives had engines of only After allowing for transmission losses, this would be down to about at the rail, so two diesels would be needed to match a King. No. 18000 was of A1A A1A wheel arrangement and its gas turbine was rated at It had a maximum speed of and weighed It was painted in BR black livery, with a silver stripe around the middle of the body and silver numbers.
Газ турбинасы
Газ турбинасы Браун Боверидің өндірістік машинасы болды. Ол қазір турбошақты қозғалтқыш деп аталатын түрге жататын, бірақ қазіргі заманғы еркін турбиналы турбошақты қозғалтқыштардан компрессор мен шығыс білігін қозғау үшін бір ғана турбинасы болғандықтан ерекшеленді. Ол отынды үнемдеуге баса назар аударғандықтан, қазіргі кездегідей түйіндемелі жылу алмастырғышы (эзосттан ысырап болатын жылуды қайтару үшін) және арзан, ауыр маймен жұмыс істеуге есептелген (жеңіл майды да жағуға болатын, бірақ ол тек іске қосу үшін көзделген). Осындай майды маймен жұмыс істейтін бу локомотивтерінде де пайдаланған. Жылу алмастырғыштан өткеннен кейін алдын ала қыздырылған ауа үлкен, тік жану камерасына енгізілді, онда май шашыратылып, жағылды.
The gas turbine was a Brown Boveri industrial machine. It was of a type which would now be called a turboshaft engine but differed from modern free turbine turboshaft engines in having only one turbine to drive both the compressor and the output shaft. The emphasis was on fuel economy so it had a heat exchanger (to recover waste heat from the exhaust) and was designed to run on cheap heavy fuel oil (it was also able to burn light oil but this was intended only for startup purposes). This was the same fuel that was used in oil fired steam locomotives. After leaving the heat exchanger, the pre heated air entered a large, vertical, combustion chamber where the fuel was injected and burned.
Көмекші дизельді қозғалтқыш
Газ турбинасын іске қосу үшін қуат беретін қосымша дизельдік қозғалтқыш болды. Дизельдік қозғалтқыш газ турбинасы жұмыс істемеген кезде локомотивті баяу жылдамдықпен қозғалта алатын. Көбінесе локомотивті дизельдік қозғалтқышпен деподан Паддингтон станциясына дейін айдап, пойыздың кету уақытына бірнеше минут қалғанда ғана газ турбинасын қосатын. Бұл отынды үнемдеп, шу мен түтін шығарудан туындаған қолайсыздықтарды азайтуға көмектесті.
There was also an auxiliary diesel engine which provided power for starting the gas turbine. The diesel engine was capable of moving the locomotive at a slow speed when the gas turbine was not running. The usual procedure was to run the locomotive from the shed to Paddington station using the diesel engine and to start the gas turbine only a few minutes before the train was due to leave. This saved fuel and minimised annoyance from noise and exhaust fumes.
Қиындықтар
Ол пайдалану кезінде қиын машина болып шықты. Ауыр майдан шыққан күл турбина қанаттарын зақымдады, ал жану камерасының астарламасы зақымданудан жиі алмастырылуға тура келді. Электрлік басқару жүйелері сол кезде өте күрделі болды және көп мәселе туғызды; бу локомотивтерінің жағдайында электр жабдықтарын күтіп ұстау және осы сала бойынша білім жинақтау қиын болды. Қызмет ету мерзімінің ортасында тарту қозғалтқыштарының бірі бұзылып, оны жөндеуге немесе ауыстырудың орнына алып тастады, нәтижесінде локомотив үш тарту қозғалтқышымен қалды және толық қуатына жете алмады. Сонымен қатар, ол Темпл Мидс станциясындағы өрт кезінде жылу алмастырғышының өрт сөндіру салдарынан зардап шекті, себебі жылу алмастырғышының шығару бөлігіндегі жану қалдықтары тұтанды.
It proved a troublesome machine in service. Ash from the heavy fuel oil damaged the turbine blades, and the combustion chamber liner required frequent replacement due to damage. The electrical control systems were extremely complex for the time and gave much trouble; maintenance of the electrical equipment in a steam locomotive environment and knowledge base was difficult. Part way through its life one of the traction motors failed and instead of repairing or replacing it, it was simply removed, leaving the locomotive with only three traction motors and preventing it from achieving its full power output. It also suffered from the destruction of its heat exchanger in a fire at Temple Meads when combustion deposits in the exhaust side of the heat exchanger ignited.
Отынның құны
Сонымен қатар, оны күтілгеннен әлдеқайда қымбатқа түсті. Газ турбинасының тиімділігі төмен қуатта күрт төмендейді, сондықтан жанармайдың үнемді жұмсалуын қамтамасыз ету үшін газ турбиналық локомотивті мүмкіндігінше толық қуатпен пайдалану қажет, ал жартылай жүктемемен жұмыс істеу уақыты ең аз болуы керек. Бірақ, тіпті талапты жолаушылар экспресс бағдарламаларында да локомотивті көп бөлігінде толық қуатпен жүргізу мүмкін болмады және ұзақ уақыт бойы жартылай жүктемемен жұмыс істеуге тура келді, нәтижесінде жанармай тым көп жұмсалды. Сонымен қатар, кейде ауыр майдың күлінен туындаған тозудың салдарынан, бастау үшін ғана қолданылатын әлдеқайда қымбат және сирек кездесетін жеңіл маймен жұмыс істеуге мәжбүр болды.
It was also much more expensive to run than expected. The efficiency of a gas turbine reduces dramatically at low power outputs so, to achieve respectable fuel economy, a gas turbine locomotive needs to be operated as much as possible at full power, with periods of part load running reduced to a minimum. However, it turned out that, even on demanding express passenger schedules, it was not possible to operate the locomotive on full power for very much of the run and extended periods of part load operation were inevitable, which resulted in heavy fuel consumption. It was also sometimes operated on the much more expensive and scarce light oil normally used only for starting, due to the level of wear caused by the ash from heavy fuel oil.
Өнер көрсету
Егер сенімді жұмыс істеуге қол жеткізілгенде, ол өзінен күтілгендей жұмыс істей алатынын көрсетті. Алайда, өкінішке орай, сенімділіктің тұрақты деңгейіне қол жеткізу де, отынды үнемді пайдалануға мүмкіндік беретін жағдайларда оны іске қосу да мүмкін болмады.
When reliable operation could be achieved, it did show itself capable of meeting expectations. Unfortunately, however, it was neither possible to achieve a consistently acceptable level of reliability nor to operate it under conditions which would allow reasonable fuel economy.
18000 және 18100-тің салыстыруы
Төмендегі кесте 18000 және 18100 арасындағы салыстыруды көрсетеді. Кейбір қалыптан тыс жағдайлар бар, олар түсіндірмелерде сипатталған. Мәні 18000 18100 Ескертулер Салмағы (ұзын тонна) Турбиналық ат күші (кВт) атауы= 1 Компрессор жұтып алатын қуат (кВт) атауы= 1 Шығыс ат күші (кВт) атауы= 1 Тракциялық моторлар саны 4 6 Тракциялық моторлардың жалпы ат күші (кВт) Электрлік жетегі қолданылған жағдайда, тракциялық моторлардың ат күші әдетте 81% (яғни 90% x 90%) құрайды. Бастапқы жылдамдатқыш күші (фунт-күш)
The following table gives a comparison between 18000 and 18100. There are some anomalies and these are described in the notes. Value 18000 18100 Notes Weight (Long tons) Turbine horsepower (kW) name= 1 Power absorbed by compressor (kW) name= 1 Output horsepower (kW) name= 1 Number of traction motors 4 6 Total traction motor horsepower (kW) Where electric transmission is used, the horsepower of the traction motors is usually 81% (i. e. 90% x 90%) that of the [[Prime mover (locomotive) Starting tractive effort (lbf)
BR-дан кейінгі пайдалану
1960 жылдың соңында 18000 локомотиві пайдаланудан алынып, төрт жыл бойы Суиндон зауытында сақталды. Содан кейін ол Еуропаға қайта оралды, онда он жылдан астам уақыт бойы маңызды өзгерістер енгізілген (және енді газ турбинасымен жұмыс істемейтін) күйінде Халықаралық теміржол одағының басшылығымен болат дөңгелектер мен болат рельстердің өзара әрекеттесуіне қатысты эксперименттер үшін пайдаланылды. 1975 жылы ол Венаға көшіріліп, Арсенал зерттеу орталығының машина жасау сынақ ғимаратының сыртында қойылды.
At the end of 1960, 18000 was withdrawn from operation and was stored at Swindon Works for four years. It then returned to mainland Europe, where for more than ten years it was used, in substantially altered (and no longer gas turbine powered) form, for experiments concerning the interaction between steel wheels and steel rails, under the auspices of the International Union of Railways. In 1975 it was moved to Vienna and displayed outside the Mechanical Engineering Testing building of the Arsenal research centre.
Модельдер
18000 Silver Fox Models компаниясымен OO өлшемінде жинақталған күйде және жүруге дайын болып шығарылады. 2020 жылы Rails of Sheffield компаниясы дайын күйдегі тағы бір нұсқасын шығаруды жоспарлап отыр.
18000 is made as a kit and ready to run in OO gauge by Silver Fox Models. A further ready to run version is planned in 2020 by Rails of Sheffield.