Кіріспе

Агнар Микл (8 тамыз 1915 – 15 қаңтар 1994) – норвегиялық жазушы. Ол 20 ғасырда норвегия әдебиетінің ең даулы тұлғаларының бірі болды.

Ерте өмір

Норвегияның үшінші ірі қаласы Тронхеймде дүниеге келген Микл бала кезінде жиі ауырып, көп уақытын үйде өткізді. Денсаулығының нашарлығы балалық шағының көп бөлігін үйден шықпай өткізуге мәжбүр етті. Микл Бергендегі Норвегия экономика мектебінде (NHH) бизнес саласында білім алды және оқуда өте жақсы нәтижелер көрсетті. Ол 1935 жылы Тронхеймдегі сауда гимназиясын (Handelsgymnasiet) бітірген. Біраз уақыттан кейін бұрынғы мектебінде көмекші қызметке қабылданды. Ұзақ және жақсы еңбек еткен соң, Киркенес қаласындағы ұқсас мектептің директоры болып тағайындалды.

Әдеби мансап

1940 жылдары Майкл Норвегия еңбек қозғалысында журналист және жазушы ретінде белсенді болды. Ол сайлау науқаны фильмдеріне сценарийлер жазды және еңбек қозғалысымен байланысты әуесқой театр ұжымдары үшін пьесалар шығарды. Майкл 1948 жылы «Таустиген» атты әңгімелер жинағымен авторлық дебют жасады. Басқа әңгіме жинақтарының ішінде – «Мен де қуаныштымын, – деді бала» (1952), «Корс на халсен» (1958) және «Ларго» (1967) кіретін еді. Оның «Тывен, тывен скаль ду хете» романы (1951) жазылған. Одан кейінгі екі романы – «Lasso rundt fru Luna» (ағылшын тілінде «Lasso Around The Moon» деп жарияланған) (1954) және «Sangen om den røde rubin» («Қызыл рубиннің әні») (1956) өте автобиографиялық сипатқа ие. Оның соңғы жарық көрген романы – «Рубикон» (1965), бұл роман алдыңғы екеуінің жалғасы ретінде жоспарланған, Эш Берлфут туралы оқиғаны аяқтауға арналған еді. Оның ғылыми-публицистикалық шығармаларының үш жинағы 1997 және 1998 жылдары «Mannen fra Atlantis», «En flodhest på parnasset» және «Alter og disk» аттарымен жарық көрді.

Қызыл Рубин дау-дамай

1957 жылы "Қызыл рубиннің әні" кітабы жарық көргеннен кейін Норвегия тарихындағы ең әйгілі сот ісі қанағаттандырылды. Майкл мен оның баспагері Харальд Григке ұятсыз және арсыз материалдарды жазып, жариялағандықтары айып тағылды. Майклдың қорғаушы адвокаты Йохан Бернхард Хьорт болды. Майкл мен Григ екеуі де кінәсіз деп танылды, бірақ кітаптың қалған түсімдері сатудан алынып қойылды. 1958 жылы Норвегияның Жоғарғы соты тәркілеу туралы шешімді күштен шығарды. Сот процесі мен бұқаралық ақпарат құралдарының қысымы Майклдың өмірін түгелдей өзгертті, ол содан кейін көптен оңашаланды. 1957 жылдан кейін оның ешқандай суреті жарияланбады және ол тек достары мен туыстарымен ғана қарым-қатынас жасады. Алайда, 1993 жылдың күзінде Майкл, Gyldendal баспасындағы қызметкер Нильс Каре Якобсенмен бірнеше әңгіме жүргізді. Бұл әңгімелер кейін "Менің кітаптарым – музыка: Агнар Миклмен кездесулер" кітабына жазылды.

Қаржылық қиындықтар

"Қызыл рубиннің әні" кітабының аудармалары Норвегиядан тыс, әсіресе АҚШ-та зор қызығушылық тудырды. Кітаптың көптеп сатылуына қарамастан, Майкл өмірінің соңына дейін қаржылық қиындықтардан арыла алмады. Оның Норвегия ішкі кіріс қызметімен жүргізген хат алмасуы Норвегияның "Dagbladet" газетінде жарияланды, және бұл хаттар оның көптеген әдеби туындыларындай көркем тілмен жазылған еді.

Құмырсқа театры

Оның хоббилеріне қуыршақ театры ғана емес, режиссерлік және қуыршақ ойнату да кіретін. Әйелі Джейнмен бірге ол Норвегиядағы қуыршақ театры туралы ең маңызды кітап деп есептелетін «Dukketeater» атты кітап жариялады.

Музыкалық қызығушылықтары

Микл өмір бойы музыкаға үлкен қызығушылық танытты. Оның әкесі Тронхеймде әскери оркестрде ойнаған, ал Микл әсіресе марштар мен оркестр музыкасына әсерленді. Оның сүйікті марш композиторы Кеннет Альфорд болды.

Туынды шығармалар

1970 жылы Аннелис Майнеше "Санген ом ден Руд Рубин" атты фильм түсірді, бірақ оның сюжеті "Лассо рюнд Фру Луна" және "Санген ом ден Руд Рубин" екеуін де (маңызды өзгерістермен) айтарлықтай қысқартады. Бұл фильм Майклға ұнаған жоқ.

Жұмысының норвегиялық қоғамға әсері

1994 жылы Тронхейм қаласынан шыққан Tre Små Kinesere поп-тобы Агнар Майклеге арналған, бірден танымал болған "Agnar Mykle" әнін шығарды. Норвегияда Майкле және оның шығармашылығы туралы онға жуық кітап жарық көрген.