Мұхаммед пайғамбардың туған күні: Мавлид тойы

Кіріспе

Мұхаммед пайғамбардың туған күнін исламдық мерекелеу – Маулид.

Маулид (مَولِد), сонымен қатар (عید ميلاد النبي) деп те аталады, – ислам пайғамбары Мұхаммедтің туған күнін тойлау. Бұл мереке ислам күнтізбесінің үшінші айы Рабиғ әл-Аувалда аталып өтеді. Көптеген суннит ғалымдары үшін 12 Рабиғ әл-Аувал қабылданған күн, ал кейбір шиит ғалымдары 17 Рабиғ әл-Аувалды қабылданған күн деп есептейді. Бұл мерекелердің тарихы Исламның алғашқы кезеңдеріне дейін жетеді. Осы кезде Тәбиғунның бір бөлігі Мұхаммедті құрметтеу үшін жазылған өлеңдер мен әндерді үлкен қалаларда көпшілік алдында оқып, айта бастады. 1588 жылы Османлы мемлекеті оны ресми мереке деп жариялады, ол Мевлид Кандили деп белгіленді. Маулид термині әлемнің кейбір аймақтарында, мысалы Мысырда, суфи қасиеттілері сияқты басқа да тарихи діни тұлғалардың туған күнін тойлау үшін қолданылатын жалпы атау ретінде де пайдаланылады. Маулидтің сақталуы төрт сүнни мәзхабында, шиилікте және ислам ғылымының бағыттарында жақсы қабылданады. Маулид Сауд Арабиясы мен Катардан басқа, көптеген мұсылман елдерінде ұлттық мереке ретінде танылған, бұл елдер ресми түрде салафиттерге жатады. Уахабизм, Деобандизм және Ахмадия сияқты кейбір діни ағымдар оны тойлауға қарсы тұрады.

Этимология

Маулид араб тіліндегі "уәлд" түбірінен шыққан, яғни бала тудыру, бала өмірге әкелу, ұрпақ деген мағынаны білдіреді. Қазіргі заманда Маулид Мұхаммед пайғамбардың туған күнін тойлауды білдіреді. Маулид термині Мұхаммедтің туғанын тойлау деп аталумен қатар, "Мұхаммедтің туғанына арнап жазылған және оқылған мәтін" немесе "сол күні оқылған немесе айтылған мәтін" дегенді де білдіреді. Алайда, көптеген он екі имамдық шиа мұсылмандары Мұхаммед Рабиғ әл-аувалдың 17-сінде дүниеге келгенін айтады. Бұл ихтилаф, яғни келіспеушілік мәселесі болып табылады, себебі Мұхаммед ибн Яқуб әл-Кулайн, Ибн Бабавайх және Зейн әл-Дин әл-Жубайи әл-Амили сияқты көрнекті шиа ғалымдары Рабиғ әл-Ауалдың 12-сі күнін растаған. Дегенмен, басқалары Мұхаммедтің туған күні белгісіз және ислами дәстүрлерде нақты жазылмаған деп есептейді. Маулид мерекесінің дұрыс күні туралы мәселе Ибн Халликанның жазбаларында бұл мерекеге байланысты алғашқы дәлелденген келіспеушілік ретінде тіркелген.

Тарих

Исламның алғашқы күндері Мұхаммедтің туған күнін қасиетті мереке ретінде атап өту көбінесе жеке ұйымдастырылатын, ал кейіннен осы мерекеге арналған күні бойы ашық болатын Маулид үйіне келушілер саны артты. Осы мерекелердің тарихы Ислам дінінің алғашқы шағына саяхаттайды, сол кезде Табиғунның бір бөлігі Мұхаммедті құрметтеу үшін жазылған өлеңдер мен әндерді оқып, көпшілікке орындалатын жиындар ұйымдастыра бастады. Алғашқы мерекелерде суфилік әсер байқалды, сонымен қатар мал сою рәсімдері, шамдармен шерулер, халыққа уағыз айту және тойлар өткізілді. Бұл мерекелер күндіз өткізілді, қазіргі уақыттағы тойлаулардан өзгеше, онда билеуші рәсімдерде маңызды рөл атқарды. Уағыздар мен Құран оқу арқылы Ахл әл-Байтқа ерекше назар аударылды. Маулидтің нақты бастауын анықтау қиын. «Тарих, ой және мәдениет: Құдайдың пайғамбары туралы энциклопедия» кітабында айтылғандай, оқиғаның маңыздылығы Мұхаммедтің дүйсенбі күні ораза ұстауымен, себебі сол күні дүниеге келгенімен және Омардың Ислам күнтізбесінің басталу күні ретінде Мұхаммедтің туған күнін қарастыруымен байланысты. Маулидті алғаш рет Аббасидтер әулетінен әл-Хайзуран ресмилендірген деген пікір бар. Лейден университетінің профессоры Нико Каптейннің болжамы бойынша, Маулидті Фатимидтер бастаған. «Маулид мерекесін тойлау Фатимид әулетімен байланысты деген идея бүгінде діни таластарда да, ғылыми зерттеулерде де кеңінен қабылданды», – делінеді. Аннемари Шиммельдің сөзіне сүйенсек, Мұхаммедтің туған күнін кең ауқымда және салтанатты түрде тойлауға бейімділік алғаш рет Фатимидтер билігіндегі Мысырда пайда болды. Мысыр тарихшысы Макризи (1442 жылы қайтыс болған) 1122 жылы өткен мұндай шараның бірін, негізінен ғалымдар мен діни институт өкілдерінің қатысуымен болған оқиға ретінде сипаттаған. Олар уағыз тыңдап, тәттілер, әсіресе Мұхаммедтің сүйіктісі – бал, және кедейлерге садақа таратқан. Бұл шииттік тегі Маулидке қарсы шығушы сунниттердің арасында жиі айтылады. Алайда, «Британ энциклопедиясы» мәлімдегендей, Фатимидтердің іс-әрекеті сарай шенеуніктерінің шеруымен ғана шектелген, онда халық қатыспады және тек Фатимид халифасының сарайымен байланысты болды. Сондықтан, алғашқы Маулид мерекесі, яғни халықтық фестиваль 1207 жылы Музаффар әл-Дин Гөкбури тарапынан ұйымдастырылған деп саналады. Бұл мереке Сеута қаласына Абу әл-Аббас әл-Азафи арқылы мұсылман қауымын нығайту және христиандық мерекелерге қарсы тұру мақсатымен енгізілген деген болжам бар.

In early days of Islam, observation of Muhammad's birth as a holy day was usually arranged privately and later was an increased number of visitors to the Mawlid house that was open for the whole day specifically for this celebration. The history of this celebration goes back to the early days of Islam when some of the Tabi‘un began to hold sessions in which poetry and songs composed to honour Muhammad were recited and sung to the crowds. The early celebrations, included elements of Sufi influence, with animal sacrifices and torchlight processions along with public sermons and a feast. The celebrations occurred during the day, in contrast to modern day observances, with the ruler playing a key role in the ceremonies. Emphasis was given to the Ahl al Bayt with presentation of sermons and recitations of the Qur'an. The exact origins of the Mawlid is difficult to trace. According to Muhammad in History, Thought, and Culture: An Encyclopedia of the Prophet of God, the significance of the event was established when Muhammad fasted on Monday, citing the reason for this was his birth on that day, and when Umar took into consideration Muhammad's birth as a possible starting time for the Islamic calendar. It has been suggested that the Mawlid was first formalized by al Khayzuran of the Abbasids. According to the hypothesis of Nico Kaptein of Leiden University, the Mawlid was initiated by the Fatimids. It has been stated, "The idea that the celebration of the mawlid originated with the Fatimid dynasty has today been almost universally accepted among both religious polemicists and secular scholars." Annemarie Schimmel also says that the tendency to celebrate the memory of Muhammad's day of birth on a larger and more festive scale emerged first in Egypt during the Fatimids. The Egyptian historian Maqrizi (d. 1442) describes one such celebration held in 1122 as an occasion in which mainly scholars and religious establishment participated. They listened to sermons, distributed sweets, particularly honey, Muhammad's favourite and the poor received alms. This Shia origin is frequently noted by those Sunnis who oppose Mawlid. According to Encyclopædia Britannica, however, what the Fatimids did was simply a procession of court officials, which did not involve the public but was restricted to the court of the Fatimid caliph. Therefore, it has been concluded that the first Mawlid celebration which was a public festival was started by Sunnis in 1207 by Muẓaffar al Dīn Gökburi. It has been suggested that the celebration was introduced into the city Ceuta by Abu al Abbas al Azafi as a way of strengthening the Muslim community and to counteract Christian festivals.

Қайда

Мәүлид дерлік барлық ислам елдерінде, сондай-ақ Эфиопия, Үндістан, Ұлыбритания, Түркия, Нигерия, Кот-д'Ивуар, Ирак, Иран, Мальдив, Марокко, Иордания, Ливия, Ресей және Канада сияқты мұсылман халқы көп елдерде тойланады. 20 ғасырдың соңғы онжылдықтарында салафизмнің күшеюіне байланысты Мәүлидті "тыйым салуға немесе қаралап айыптауға" бағытталған үрдіс пайда болды.

Сүннилердің мерекелері

Бізде егжей-тегжейлі сипаттамасы бар алғашқы суннит мавлид мейрамын Салах ад-Диннің генералы Музаффар ад-Дин Кокбури (Гөкбөрі) демеушілік етті, және 300 000 дирхамға жуық шығынмен мыңдаған жануарлар сойылып, той ұйымдастырылды. Мейманның қатысуы және ақшалай сыйлықтарды тарату маңызды әлеуметтік функция атқарды, себебі олар "қамқорлық байланыстарын нығайтуды және билеушінің жомарттығын көрсетуді" бейнеледі, сондай-ақ діни маңызға ие болды, өйткені "қаржы жұмсау және тамақтандыру мәселелері мерекелеудің діни және әлеуметтік маңызына тікелей қатысты". Көптеген елдерде сунниттік суфилік тәріктер ұйымдастырған Мавлид карнавалдық көңіл-күймен аталып өтеді, үлкен көше шерулері өткізіледі және үйлер мен мешіттер әсемделеді. Қайырымдылық пен азық-түлік таратылады, Мұхаммед пайғамбардың өмірінен әңгімелер айтылады, балалар өлеңдер оқиды. Ғалымдар мен ақындар 13 ғасырдағы араб суфисі Бусиридің танымал өлеңі – Қасида әл-Бурда Шарифті жатқа айтып, мерекелейді. Жалпы, Мавлид "хаотикалық, ұйымсыз көрініс ретінде көрінеді, онда көптеген оқиғалар бір уақытта болып жатады, олардың барлығы тек ортақ мерекелік уақыт пен кеңістікпен байланысты". Бұл мерекелер көбінесе Мұхаммедтің жаратылудан бұрын бар екендігі туралы суфилік ұғымның көрінісі саналады.

Индонезия

Индонезияның көптеген аймақтарында Мәүлид әл-Наби мерекесін тойлау, маңыздылығы, көтеріңкілігі және сәнімен Ид-үл-Фитр мен Ид-үл-Адха сияқты екі ресми ислам мерекесінен де "асып түседі".

Тунисі

Тунистің Қайраван қаласында мұсылмандар Мұхаммедтің туған күнін құрметтеп, оған құттықтаулар айтады, мадақ пен ән шырқайды. Сонымен қатар, Тунис бойынша адамдар көбінесе Мавлидті тойлау үшін Ассидат Згугу дайындайды.

Түркия

Түркияда Маулид кеңінен тойланады. Түрік тілінде бұл мереке "Мевлид кандили" деп аталады, яғни "Пайғамбардың туған күніне арналған шам мерекесі" деген мағынаны білдіреді. Мұхаммедтің өмірінен баяндар жазылған дәстүрлі өлеңдер кешке мешіттерде де, үйде де оқылады. Олардың ең танымалдарының бірі – Сүлеймен Челебидің Маулиді. Осман империясы кезінде көптеген басқа да мавлидтер жазылған.

Үндістан

Мұсылман емес елдер арасында Үндістан Маулид тойлауымен ерекше көзге түседі. Мұхаммед пайғамбардың қасиетті деректері таңғы намаздың артынан Үндістанның Джамму және Кашмир штатындағы Хазратбал қасиетханасында көрсетіледі, сондай-ақ онда түні бойы дұғалар оқылады. Хайдарабад Теланганасы әсем милад мерекелерімен мәшһүр. Қаланың түкпір-түкпірінде діни жиындар, түні бойы дұғалар, митингілер, шерулер мен әшекейлер жасалады.

Маулид мәтіндері

Мәүлид термині Мұхаммед пайғамбардың дүниеге келген күнін тойлау ретінде танымал болғанмен, сонымен қатар "Мұхаммедтің туғанына арнап жазылған және оқылған мәтін" немесе "сол күні оқылған немесе айтылған мәтін" деген мағынаны да білдіреді. Бұл мәтіндерде Мұхаммед пайғамбардың өмірінен алынған оқиғалар немесе төменде қысқаша баяндалған өмірінен кейбір эпизодтар кездеседі: алайда, Салафи, Деобанди және Әһмадия ғалымдары бұл тойламаға қарсы шығады.

Қолдау

Мәүлидті рұқсат еткен тарихи сүнни ғалымдардың мысалдары ретінде Шафии ғалымы әл-Суютиді (911 һ.ж.) атауға болады. Ол осы мәселеге қатысты маңызды мәтіндердің біріне айналған Маулид туралы фәтуа жазған ғалым. Мысырдан тыс жерлерде танымал болғанымен, өмір бойы Мысырдағы қақтығыстарда қалып келді. Мысалы, ол өз заманының ең маңызды ғалымы деп санады және оны муджахид (Заңды тәуелсіз түсіндіріп, дамытатын ғалым) және кейін муджаддид (Исламды қалпына келтіру үшін ғасырдың соңында пайда болатын ғалым) деп қарастыру керек деп санайды. Бұл мәлімдемелер оны өз заманының ең даулы адамы етті. Алайда, оның фәтуасы кеңінен мақұлданған және ешқандай жанжал туғызбаған болуы мүмкін. Ол былай деп жауап берді: «Менің жауабым – Маулидті сақтаудың заңды мәртебесі – егер ол тек адамдардың бірге жиналуынан, Құранның тиісті бөліктерін оқудан, Пайғамбарымыздың (с.ғ.с.) өмірбаянының басталуы туралы берілген мәліметтерді қайталаудан, оның тууы кезінде болған кереметтерден тұрады, содан кейін оларға қызмет ететін және олар жейтін қонақасы жақсы жаңалық (бида хасана) болса, онда Пайғамбарымыздың (с.ғ.с.) мәртебесіне деген құрметке байланысты сыйланады. Әл-Суюти Мәүлидті Мұхаммед пайғамбардың пайғамбарлыққа шақырылғаннан кейін өзінің тууы үшін құрбандық шалғанына негізделуі мүмкін деп ойлады. Ол Әбу Лахабтың, оны сенбейтін адам деп атаған, Құранда айтылғандарға байланысты айыпталғанын, бірақ «Пайғамбардың туған түні көрсеткен қуанышы үшін» отта марапатталғанын, Мұхаммедтің туғанын хабарлаған Тувайбаны құлдықтан босату арқылы айтты. Сондықтан ол өзінің туғанына қуанып, оны жақсы көретін мұсылманның не болатынын айтты. Әл-Факиханиге жауап ретінде әл-Суюти бірнеше нәрсе айтты. Ол «бір нәрсенің белгісіз екендігі оның жоқ екендігін немесе ешқашан болмағандығын білдірмейді» деді. Ол сондай-ақ «білімді және ақылды билеуші оны енгізді» деді. Әл-Факиханидің «бұған керісінше, бұл босқындар мен діндар ғалымдар енгізген бида» деген сөздеріне жауап ретінде Әл-Суюти «Бұл лайықты да емес, өйткені лайықтының мәні заң талап еткен нәрсе», «лайықты талаптары кейде мәтінге, кейде аналогия арқылы ойлауға негізделеді» деген жауап ретінде айтты. Әл-Суюти бидалардың тыйым салынған немесе айыптайтын нәрселерге ғана емес, рұқсат етілген, лайықты немесе міндетті санаттарға да қатысты екенін айтты. Бұл әл-Факиханидің «мұсылмандардың консенсусына сәйкес дінде жаңалық жасауға рұқсат етілмейді» деген сөздеріне жауап ретінде. Әл-Факиханидің «Бұл, оның туған айы – Рабиль, ол қайтыс болған аймен дәл бірдей екеніне қарамастан. Сондықтан, осы айда қуаныш пен бақыт, осы айда қайғыдан артық емес» деген әл-Суюти «туу – бізге түскен ең үлкен игілік, ал оның өлімі – бізге келген ең үлкен апат» деді. Ол заңның игі істер үшін ризашылық білдіруге мүмкіндік беретінін, Мұхаммедтің құрбандықты бала туылғаннан кейін тағайындағанын айтты, өйткені бұл жаңа туған балаға ризашылық пен бақыт білдіреді. Әл-Суютидің айтуынша, Мұхаммедтің туғанына қуаныш білдіру дұрыс деп заң қағидалары айтады. Шафии ғалымы Ибн Хажар әл-Асқалани (852 ж. қайтыс болған) да Мәүлидті мақұлдады және былай деді: «Мәүлид күні орындалатын нәрселерге қатысты, адам өзін Аллаға ризашылық білдіретін нәрселермен шектеуі керек, мысалы, бұрын айтылған нәрселер: [Құранды] оқу, тамақ беру, қайыр-садақа беру және Пайғамбарға (с.а.с.) қатысты мақтау [өлеңдер] оқу, сондай-ақ адамдарды жақсы істер жасауға және келесі әлемді ескере отырып әрекет етуге итермелейтін аскетизм». Дамаск шафии ғалымы Әбу Шама (1268 ж. қайтыс болды) (Имам әл-Науавидің мұғалімі болған (676 ж. қайтыс болды)) сонымен қатар Мәүлид мерекесін тойлауды қолдайды. Мәлики ғалымы Ибн әл-Хадж (737 ж. қайтыс болды) сонымен қатар Мәүлидті дұрыс емес ұстанудың парадоксалды мәселесі туралы ойларын былай түсіндіреді: «Бұл – артық ізгілік түні және ізгіліктің артуынан кейін мойынсұнушылық және сол сияқты әрекеттерді орындау арқылы лайықты алғыспен байланысты. Алайда, кейбір адамдар алғыстарын арттырғанның орнына, жаңалықтарын көбейтті». Сол сияқты, Шафии египеттік ғалымы Ибн Хажар әл-Хайтами (974 ж. қайтыс болды) Мавлидті қатты қолдады және оны мадақтап мәтін жазды. Бұл туралы мысырлық ғалым және Аль-Азхар университетінің бұрынғы басшысы Ибрахим әл-Бажури түсіндірді. Тағы бір ханафит мүфти Али әл-Қари (1014 ж. қайтыс болды) да Мәүлид мерекесін тойлауды қолдады және осы тақырыпта мәтін жазды, сондай-ақ марокколық мәлики ғалымы Мухаммад ибн Жафар әл-Каттани (1345 ж. қайтыс болды) да. Сириялық шафии ғалымы Ибн әл-Жазари (833 ж. қайтыс болды) Мәүлид мейрамын жұмаққа жетудің бір жолы деп санайды. Мұсылман әлемінде исламның сунниттік ғалымдарының көпшілігі Мәүлидті қолдайды. Мысалдар: Мысырдың бұрынғы бас мүфтиі Әли Гомаа, Сауд Арабиясының Мухаммад әл-Малики, Мұсылман бауырластығы қозғалысының бас ғалымы Юсуф әл-Қарадауи, Хабиб Әли әл-Жифри, Мухаммад Тахир ул Қадри, Сирияның Мухаммад ибн Яхья әл-Нинуи, Біріккен Араб Эмираттарының Мұра және Тарих комитетінің президенті Мухаммад ибн Ахмад әл-Хазражи және Зайд Шакир – олардың барлығы сунниттік исламға адал және Мәүлидті тойлауға рұқсат берген».

Examples of historic Sunni scholars who permitted the Mawlid include the Shafi'i scholar Al Suyuti (d 911 A. H.). He was a scholar who wrote a fatwa on the Mawlid, which became one of the most important texts on this issue. Although he became famous outside of Egypt, he was caught in conflicts in Egypt his entire life. For example, he believed that he was the most important scholar of his time, and that he should be regarded as a mujtahid (a scholar who independently interprets and develops the Law) and later as a mujaddid (a scholar who appears at end of a century to restore Islam). These claims made him the most controversial person of his time. However, his fatwa may have received widespread approval and may not have provoked any conflicts. He stated that:My answer is that the legal status of the observance of the Mawlid – as long as it just consists of a meeting together by the people, a recitation of apposite parts of the Qur'an, the recounting of transmitted accounts of the beginning of (the biography of) the Prophet – may God bless him and grant him peace – and the wonders that took place during his birth, all of which is then followed by a banquet that is served to them and from which they eat is a good innovation (bid'a hasana), for which one is rewarded because of the esteem shown for the position of the Prophet – may God bless him and grant him peace – that is implicit in it, and because of the expression of joy and happiness on his – may God bless him and grant him peace – noble birth. Al Suyuti thought that the Mawlid could be based on the fact that Muhammad performed the sacrifice for his own birth after his calling to be a prophet. He said that Abu Lahab, who he called an unbeliever, had been condemned by what was revealed in the Quran but was rewarded in the fire "for the joy he showed on the night of the birth of the Prophet" by releasing from slavery Thuwayba when she had informed him of the birth of Muhammad. Therefore, he talked about what would happen to a Muslim who rejoiced in his birth and loved him. In response to al Fakihani, al Suyuti said a few things. He said that "because a matter is not known it does not necessarily follow that the matter does not exist nor ever has existed." He also said that a "learned and judicious ruler introduced it," in responding to al Fakihani's statement that "on the contrary, it is a bida that was introduced by idlers nor the pious scholars " Al Suyuti also said in response to "Nor is it meritorious, because the essence of the meritorious is what the Law demands," that "the demands of meritorious are sometimes based on a text and sometimes on reasoning by analogy." Al Suyuti said that bidas are not restricted to forbidden or reprehensible, but also to the permitted, meritorious, or compulsory categories in response to al Fakihani's statement that "according to the consensus of the Muslims innovation in religion is not permitted." In response to al Fakihani's statement that "This, not withstanding the fact that the month in which he is born namely Rabi'I, is exactly the same as the one in which he died. Therefore joy and happiness in this month are not any more appropriate than sadness in this month," al Suyuti said that "birth is the greatest benefaction which has ever befallen us, but his death the greatest calamity that has been visited upon us." He said that the law allows expression of gratitude for benefactions, and that Muhammad had prescribed the sacrifice after the birth of a child because this would express gratitude and happiness for the newborn. Indeed, al Suyuti said that the principles of the law say it is right to express happiness at Muhammad's birth. The Shafi'i scholar Ibn Hajar al Asqalani (d 852 A. H.) too approved of the Mawlid and states that:As for what is performed on the day of the Mawlid, one should limit oneself to what expresses thanks to God, such as the things that have already been mentioned: [Qur'anic] recitation, serving food, alms giving, and recitation of praise [poems] about the Prophet – may God bless him and grant him peace – and asceticism which motivate people to perform good deeds and act in view of the next world. The Damascene Shafi'i scholar Abu Shama (died 1268) (who was a teacher of Imam al Nawawi (d 676 A. H.)) also supports the celebration of the Mawlid. The Maliki scholar Ibn al Hajj (d 737 A. H.) also spoke positively of the observance of the Mawlid in his book al Madhkal. Al Hajj addresses his thoughts on the paradoxical problem of misguided Mawlid observance when he says:

This is a night of exceeding virtue and what follows from an increase in virtue is an increase in the thanks that it merits through the performance of acts of obedience and the like. [However], some people, instead of increasing thanks, have increased innovations on it. Likewise, the Shafi'i Egyptian scholar Ibn Hajar al Haytami (d. 974 A. H.) was an avid supporter of the Mawlid and wrote a text in praise of it. This was supported and commented on by the Egyptian scholar and former head of Al Azhar University Ibrahim al Bajuri Another Hanafi Mufti Ali al Qari (d. 1014 A. H.) too supported the celebration of the Mawlid and wrote a text on the subject as did the Moroccan Maliki scholar Muḥammad ibn Jaʿfar al Kattānī (d. 1345 A. H.). Ibn al Jazari (d. 833 A. H.), a Syrian Shafi'i scholar considers the celebration of the Mawlid to be a means of gaining Paradise. In the Muslim world, the majority of Sunni Islamic scholars are in favor of the Mawlid. Examples include the former Grand Mufi of Egypt Ali Gomaa, Muhammad Alawi al Maliki of Saudi Arabia, Yusuf al Qaradawi the primary scholar of the Muslim Brotherhood movement, Habib Ali al Jifri, Muhammad Tahir ul Qadri, Muhammad bin Yahya al Ninowy of Syria, president of the Heritage and History Committee of the United Arab Emirates Muhammad ibn Ahmad al Khazraji and Zaid Shakir, all of whom subscribe to Sunni Islam, have given their approval for the observance of Mawlid.

Қарсылық

Тадж әл-Дин әл-Факихани (1331 ж. қайтыс болған), египеттік малики, Маулидті макрух немесе харам деп есептелетін жаңашылдық деп білді. Әл-Фақихани Алланың кітабында да, Мұхаммедтің сүннетінде де оған негіз жоқ екенін, ал ұлт ғалымдары оны қабылдамағанын айтты. Ол бұл – «бос жүргендердің бастаған жаңалығы, ал тойымсыз адамдардың ләззатқа берілуі» екенін мәлімдеді. Ол бес заңдық санатқа – міндетті, ізгілік, рұқсат, жақтырмаушылық және тыйым салынған – енетінін атап өтті. Ол бұл міндетті, ізгілік немесе рұқсат емес, демек жақтырмаушылыққа немесе тыйымға жатады деді. Ол: «Егер адам өз қаржысымен тойға қатысып, онда тамақ ішіп, басқа күнә жасамайтын болса, онда ол жақтырмаушылыққа ұшырайды», – деді. Сондай-ақ ол: «Әйелдер жиналғанда, дауыстарын көтеріп, аңғыртып, ән айтып, оқу кезінде заңға қарсы келіп, Оның «Шын мәнінде, Раббың бақылауда» (Сура 89:14) деген сөзін ұмытады», – деді. Ол былай деді: «Бұл жағдайды өркениетті және әдепті адамдар мақұлдамайды. Ол тек жүректері қатқан, көп күнә жасаған адамдарға ғана ұнайды». Соңында ол Мұхаммедтің туған айының оның қайтыс болған айымен бірдей екенін айтты, сондықтан сол айда қуаныш пен бақыт қайғыдан артық емес екенін білдірді. Мысырлық малики Ибн әл-Хаж әл-Абдари де Маулидті макрух немесе харам деп есептелетін жаңашылдық деп санайды, ол осы мерекені саләфтер ешқашан өткізбегенін қосты. Алайда, Ибн әл-Хадж Мәүлид айының игі қасиеттерін ең жоғары дәрежеде мойындайды және Мұхаммедтің туған күнін жылдың ерекше бақытты уақыты деп санайды. Малики ғалымы Әл-Шатиби Маулидті заңсыз жаңалық деп санады. Андалусиялық заңгер Әбу Абдалла әл-Хаффар (1408 ж. қайтыс болған) Маулидке қарсы болды, егер сахабалар оны тойласа, онда оның нақты күні белгісіз болмас еді деп атап өтті. Сауд Арабиясының бұрынғы Бас мүфтиі Абд әл-Азиз ибн Баз, тағы бір саудиялық ғалым Хаммуд ибн Абд Алла әл-Тувайжиримен бірге (1992 ж. қайтыс болған), Мұхаммедтің өмірінде Құранның алғашқы аяттарының ашылуы, Мираж және Хижра сияқты ешқашан еске алынбаған көптеген лайықты оқиғалар болғанын дәлелдеді. 1982 жылы Меккедегі православиелік мұсылман ұйымының төрағасы Рабита Маулид мерекесін «жаман жаңалық» деп жариялаған кезде осыған ұқсас сын туды. Раби' әл-аувалдың белгілі бір күніне немесе кез келген басқа айға орай Мұхаммедтің өмірі мен мінез-құлқын еске алумен және оны мақтау өлеңдерін оқумен шектелген жиналыстар рұқсат етіледі. Мұхаммедтің өмірін және мұрасын атап өтетін «Жалса сират ун Наби» деп аталатын ресми жиындар, оның тууына емес, Ахмадилер жиі өткізеді және көбінесе мұсылман және мұсылман емес аудиторияға бағытталған. Бұл жиындар Маулид айында өткізілуі мүмкін, бірақ жыл бойы жиі ұйымдастырылады. Екінші жағынан, ол кейбір адамдардың Мұхаммедтің туған күнін оған деген сүйіспеншілік пен құрмет көрсету үшін атап өтетінін және осылайша олардың жақсы ниеттері үшін үлкен сыйақыға лайық екенін мойындады. Салафи жазушысы Хамид әл-Фиқи (1959 ж. қайтыс болған) Ибн Таймияны осы көзқарасты ұстағаны үшін сынға алды және «Олар Алланың Елшісінің (с.ғ.с.) басшылығына қарсылық білдіргенде, қалайша осы үшін сыйақы ала алады?» деп мәлімдеді. Жыл сайын 3000-ға жуық Маулид мерекесі өткізіледі. Бұл фестивальдар халықаралық аудиторияны тартады, Мысырдағы ең үлкені 13 ғасырдағы жергілікті суфилік әулие Ахмад әл-Бадавиді құрметтеу үшін үш миллионға жуық адамды тартады.

Taj al Din al Fakihani (d. 1331), an Egyptian Maliki, considered Mawlid to be a blameworthy innovation that was either makruh or haram. Al Fakihani said that there was no basis of this in the Book of God, nor in the sunnah of Muhammad, and that there was no observance of it on authority of scholars of the umma. He said that it was a "bida that was introduced by idlers, and a delight to which gluttons abandon themselves." He mentioned how the five legal categories included whether it is compulsory, meritorious, permitted, reprehensible, or forbidden. He said it was not compulsory, meritorious, or permitted, and therefore it was reprehensible or forbidden. He said that it was reprehensible when a person observed at their own expense without doing more at the gathering than to eat and abstain from doing anything sinful. The second condition of the category of forbidden, according to al Fakihani, was when committing of transgressions entered into the practice, such as "singing–with full bellies–accompanied by instruments of idleness like drums and reed flutes, with the meeting of men with young boys and male persons with attractive women–either mixing with them or guarding them–, just like dancing by swinging and swaying, wallowing in lust and forgetting of the Day of Doom." He also said, "And likewise the women, when they come together and there lend their high voices during the reciting with sighing and singing and thereby during the declaiming and reciting disobey the law and neglect His word: ‘Verily, your Lord is on a watchtower’ (Sura 89:14)." He further said, "Nobody with civilized and courteous manners approves of this. It is only pleasing to people whose hearts are dead and do not contain few sins and offenses." Finally, he said that the month when Muhammad was born was also the month in which he died, and so implied that joy and happiness in that month are not more appropriate than sadness in that month. Fellow Egyptian Maliki Ibn al Haj al Abdari also considered Mawlid as a blameworthy innovation that was either makruh or haram, who added that the celebration was never practiced by the Salaf. However Ibn al Haj affirms the auspicious qualities of the month of the Mawlid in the most effusive terms and considers Muhammad's date of birth as a particularly blessed time of the year. The Maliki scholar Al Shatibi considered Mawlid an illegitimate innovation. The Andalusian jurist Abu 'Abd Allah al Haffar (d. 1408) opposed Mawlid, noting that had the Sahaba celebrated it then its exact date would not be a matter of uncertainty. The former Grand Mufti of Saudi Arabia, Abd al Aziz ibn Baz, along with Hammud ibn 'Abd Allah al Tuwayjiri (d. 1992), another Saudi scholar, in their opposition also argued that there were many worthy occasions in Muhammad's life which he never commemorated, such as the revelation of the first verses of the Qur'an, the Night Journey and the hijra. Similar criticism arose in 1982 when a chairman of the Mecca based Orthodox Muslim Organization Rabita declared celebrations of Mawlid an "evil innovation." Gatherings limited to the recounting of Muhammad's life and character and the recitation of poetry eulogising him, whether held on a specific date of Rabi' al awwal or in any other month, are deemed permissible. Formal gatherings called Jalsa Seerat un Nabi commemorating Muhammad's life and legacy, rather than specifically his birth, are frequently held by Ahmadis and are often oriented towards both Muslim and non Muslim audiences. These gatherings could be held in the month of the Mawlid but are promoted often throughout the year. On the other hand, he recognised that some observe Muhammad's day of birth out of a desire to show their love and reverence of him and thus deserve a great reward for their good intentions. The Salafi writer Hamid al Fiqi (d. 1959) criticised Ibn Taymiyya for holding this view and stating that "How can they receive a reward for this when they are opposing the guidance of God's Messenger (pbuh)?". Around 3,000 Mawlid celebrations are held each year. These festivals attract an international audience, with the largest one in Egypt attracting up to three million people honouring Ahmad al Badawi, a local 13th century Sufi saint.