Кіріспе

Британ Колумбиясының аралы, Канада.

Квадра аралы – Канаданың Британ Колумбиясындағы Ванкувер аралының шығыс жағалауынан орналасқан үлкен арал. Ол Strathcona аймақтық округіне қарасты Discovery Islands тобына кіреді.

Этимология

1903 жылы аралға 18 ғасырдың соңында Ванкувер аралы аймағын зерттеп, мекендеген перулік испандық теңіз саяхатшысы Хуан Франсиско де ла Бодега и Квадраның құрметіне ат қойылды.

Тарих

Бұл аралға 1700-ші жылдары испан империясы үшін перулік испан теңізшісі Хуан Франсиско де ла Бодега и Квадра үкім шығарған. Келісімдер сәтті аяқталмады және 1790-шы жылдардың басында аралдың меншігі Ұлыбритания мен Испания арасында даулы болды. Екі ел мәселе бойынша соғысқа жақындады; бұл қақтығыс Нотка дағдарысы деп белгілі болды. 1790 жылы өткен бірінші Нотка конвенциясында екі тарап та өзара құқықтарын мойындауға келісіп, жағдайды бастарды, бұл бейбітшілікке жасалған алғашқы қадам болды. Соңында, екі ел 1793 жылы екінші Нотка конвенциясына және 1794 жылы үшінші конвенцияға қол қойды. Соңғы шарт бойынша испандықтар Ванкувер аралындағы бекінісін бұзды және екі ел де Испания мен Ұлыбританияның аймақта тұрақты қоныстар салмайтынына келіскен соң, аймақты тастап кетті. Сауда және теңіз қатынасы құқықтары екі ел арасында бөлісті. 1846 жылы британдықтар мен АҚШ Орегон келісіміне қол қойып, АҚШ-тың Орегон аумағының шекарасы туралы мәселені шешті. Келісімге сәйкес, 49-шы солтүстік ендік екі ел арасындағы ресми шекара болып белгіленді. Ұлыбританияның Ванкувер аралы мен Галф аралдарын сақтап қалуы үшін шекара сол аймақты айналып оңтүстікке қарай бұрылуы керек болды. Капитан Джордж Ванкувер 1792 жылы Квадра аралына барғанда, жағалаудағы Салиш тайпасы Мадж мысығындағы ауылында тұрған. Ол ұзын үйлер, қайықтар және шамамен 300 адамнан тұратын халықты сипаттады. 1800-жылдардың соңында Салиш тайпасын басқа тайпалар қуып шықты. Б.К. тарихшысы Жаннет Тейлор «Солтүстікте тамырлары бар Вей Вай Кай тайпасы, Кваквакаваквау тайпасының құрамында, соғыс және аралас некелер арқылы күрделі жолмен аралды басып алды» деді. Олар жыл бойы сомон балығы аулап күшін алды. Квагиулт тайпасының Вей-Вай-Кай тобы бүгін де Мудж мысында тұрады. Тарихшының сөзіне қарағанда, оларға «алкоголь сатып алуға тыйым салынған және 1926 жылға дейін үкімет оларды механикаландырылған балық аулау флотына қабылдамаған. Тіпті олардың potlatch деп аталатын салтанатты жиындары да заңсыз деп жарияланды». 1922 жылы көптеген адамдар қамауға алынғаннан кейін Вей Вай Кай тайпасы өздерінің маскаларын және регалияларын үкіметке тапсырды. Мүліктері 50 жылдан кейін ғана Нууюмбалис мәдени орталығына қайтарылды. Квагиулт тайпасы алғашқы мектепті 1893 жылы Мудж мысында салды; сол кезде жұмыс істеген балық аулау флоты бүгінге дейін табысты жұмыс істеп келеді. 1903 жылы мыс және алтын кеніші, «Лаки Джим» ашылды, бірақ 1941 жылы өрттен қирады. Бір мәлімет бойынша, 1904 жылы аралда «екі пошта кеңсесі, мектеп, қонақ үй, ағаш кесу лагерлері, диірмендер және миссия» болған. 1949 жылы жолаушылар паромдары, ал 1960 жылы көлік тасымалдайтын паромдар жұмыс істей бастады. 1904 жылы Квадрада екі пошта кеңсесі, мектеп, қонақ үй, ағаш лагерлері, диірмендер және миссия болды. Жылдар бойы Quadra-да болған ауыр өрттер 1930-шы жылдарға дейін нашар экономикалық жағдайға әкелді.

География

Квадра аралы Дискавери бұғазы арқылы Ванкувер аралынан, ал Рид аралы мен Сутил арнасы арқылы Кортес аралынан бөлінеді. Ол аралмен өзінің шығыс жағалауындағы Хериот шығанағынан жүретін паром арқылы байланысады. Аралда көптеген жағажайлар, жолдар, көлдер және саябақтар бар. Мейн-Лейк провинциялық паркі аралдың солтүстік бөлігінде, ал Ребекка Спит теңіз провинциялық паркі шығыс жағалауда, Хериот шығанағына жақын орналасқан. Квадра аралының солтүстік нүктесінен оңтүстік нүктесіне дейінгі қашықтығы шамамен 100 шақырымды құрайды. Аралдың ең тар жері, оңтүстік түбегінде, 2 шақырымнан кем кеңдікте, ал ең кең жері шамамен 12 шақырымға жетеді. 329 шаршы километр аумақты құрайтын Квадра аралы – Дискавери аралдарының ең үлкен аралы және Вашингтондағы Уидби аралынан кейін Салиш теңізіндегі екінші үлкен арал.

Геология

Аралдың топырағының азасы ғана егіншілікке қолайлы. Көпшілігі ірі бөлшекті және жақсы кептірілмеген аймақтардан басқа, классикалық подзольдік профильге ие; жақсы кептірілген подзольдер Kye сазды құмы және Quinsam қиыршықты құмды сазды топырақ ретінде картаға түсірілген. Оңтүстік-шығыс бұрышында қараңғы, жақсы кептірілген, подзольденбеген топырақ (Lazo сазды құмы) кездеседі. Dashwood қиыршықты сазды құмы, қоңыр подзольдік, подзольге қарай ұмтылысы бар, көбінесе Kye және Quinsam топырақтарымен байланысты. Жақсы кептірілмеген жерлерде қоңыр подзольдік Bowser сазды құмы немесе классикалық подзольдік Sayward сазды құмы орналасқан. Көбірек ылғалды Custer сазды құмы, жер асты суының подзолы, жергілікті жерлерде кездеседі. Жақсы кептірілмеген аймақтарда Arrowsmith торф қабаттары, Parksville құмды сазды топырағы немесе Tolmie сазды топырағы (соңғы екеуі глейзольдер) бар. Осыған қарамастан, көптеген тұрғындар өте сәтті үй бақтарын өсіреді, ал аралда белсенді Бақ клубы және екі жылдық Quilt and Garden Tour өтеді.

Демография

2006 жылғы федералды санақ бойынша арал және оны қоршаған материктік шығанақтардың халқы (алғашқы ұлттар резерваттарын есептемегенде, олар жеке есептелді) 2472 адамды құрады, бұл 2001 жылғы федералды санақтың 2548 санынан кем. 2017 жылғы жаңа есептемеде халық саны шамамен 4000 адамға жетеді деп көрсетілген, олардың көп бөлігі аралдың оңтүстік жағында тұрады, сондай-ақ көптеген адамдардың "өнермен, балық аулаумен, орман шаруашылығымен және туризммен айналысатыны" айтылған. Аралдың оңтүстік ұшындағы Кейп Мадж қорығында Оңтүстік Квакиутл тайпаларының бірі – We wai kai халқы тұрады (екіншісі – Ванкувер аралындағы Кемпбелл өзенінде орналасқан We wai kum тайпасы). Олар бірлесіп Laich kwil tach деп белгілі (тарихта Евклатаулар немесе Юкультастар деп аталған, бұл атаулар Британ Колумбиясының ағылшын тілінде сөйлейтін адамдарға жақсы таныс).

Білім

Аралда бастауыш мектеп бар. 6-12 сынып оқушылары École Phoenix орта мектебіне немесе Carihi жоғары мектебіне оқу үшін Кемпбел-Риверге пароммен жүреді. Бұл мектептер 72-Кемпбел-Ривер мектеп округінің құрамына кіреді.

Мәдениет

Нююмабалес мәдени орталығы Кейп Мадж ауылының ішінде орналасқан. Орталық 1987 жылы Федералды үкімет қайтарып берген қасиетті Потлач жинағын сақтау үшін ашылды. Жергілікті хабарламаға сәйкес, Орталық "потлач артефактілерін зерттеу, іздеу және қайтару" жұмысын әлемнің басқа аймақтарынан жалғастыруда. Оңтүстік Квакиутл (үлкен Кваквака'вак этникалық тобының бір бөлігі) екі ғасыр бұрын Квин Шарлотта бұғазынан Солтүстік Джорджия бұғазына көшіп келді, бұл жерде тұрған Комокс және Пентлач халықтарын ығыстырып, оларды өздеріне сіңірді. Кейп Мадж ауылы (Якульта) туралы жақындағы хабарламада "Ква'Ква'Ка' Ва'Ку ұлтының аумағы Кейп Мадж, Квадра аралынан Баут шығанағының аузына дейін, солтүстікке қарай Смит шығанағына және Ванкувер аралы айналып Квацино шығанағына дейін созылатын шекараны қамтиды" делінген. Хабарламада сондай-ақ бүгінде Лайчвильтах халқының "Вей-Вай-Кай" тобы "жақын орналасқан Кемпбелл Ривердегі бірнеше маңызды мәселелермен айналысатын өркендеген халық, ал Квадра аралында толық қызмет көрсететін "Ца Ква Лутен Лодж және RV Парк" курортын басқарады" делінеді. Басқа екі маңызды ауыл – аралдың сауда орталығы Кватиаски Коув және көркем Хериот Бей.

Көлік

BC Ferry терминалы аралдағы Quathiaski Cove-да орналасқан, Ванкувер аралындағы Кемпбелл-Ривер қаласына қосылады. Күн сайын паром 18 рет қатынап тұрады. Аралда такси қызметі бар. Ванкуверден келетін рейстер Кемпбелл-Ривер және аудандық әуежайында (YBL) тоқтайды. Жақын орналасқан Кемпбелл-Риверде көптеген қызметтер бар, бірақ Куадрада да қызметтер бар, деп Discovery Island басылымы хабарлайды: банк, банкоматтар, авто және теңіз техникасын жөндеу қызметтері, жанармай станциясы (автомобильдік дизель жоқ), теңіз бензині мен дизелі, кафелер, мейрамханалар, кітапхана, медициналық клиника, дәріхана, кітап дүкені, азық-түлік дүкені, бастауыш мектеп, балалар бағдаршасы, RCMP бөлімі, жылжымайтын мүлік агенттері, аппараттық дүкен, саяхаттық тур операторлары және тағы да басқалары.