Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Словен тілінде сөз табының кластары. Словен тіліндегі есімдіктер кейбір жағынан ағылшын тіліндегілерден өте ерекше жұмыс істейді. Олардың қолданылуы осы бетте егжей-тегжейлі сипатталған. Есімдіктердің жіктелуі үшін Словен тілінің жіктелуі#Есімдіктер бетіне қараңыз.
Word class in the Slovene language
The Slovene language has a range of pronouns that in some ways work quite differently from English ones. This page details their usage. For declensions, see Slovene declension#Pronouns.
Өтірік
Есімдіктер сөйлемдегі есімнің орнын баса алады; бұл, мысалы, сын есім немесе есімшеге қарағанда өзгеше.
Pronouns can replace a noun in a sentence; this is, as opposed to, say, an adjective or an adverb.
Қарым-қатынас етістіктері
Субстантивті қатысты есім сұрау есімдеріне r: kdor "кім, сол", kar "не, сол" қосылу арқылы туындайды. Кдор краде, ни pošten. "Ұрлық жасайтын адам адал емес." Kar poveš, tega ne moreš več obvladovati. "Айтқан нәрсеңді енді бақылай алмайсың." Odrekli so ji možnost do izbire odvetnika, s čimer je bila kršena njena ustavna prava. "Олар оған адвокатты таңдау мүмкіндігін бермеді, осылайша оның конституциялық құқығы бұзылды."
The substantival relative pronoun is derived from the interrogative by adding r: kdor "who, that", kar "which, that". Kdor krade, ni pošten. "Someone who steals is not honest." Kar poveš, tega ne moreš več obvladovati. "Something that you say, that you cannot control any more." Odrekli so ji možnost do izbire odvetnika, s čimer je bila kršena njena ustavna pravica. "They refused her the option of choosing a solicitor, with which her constitutional right was violated."
Жалпыға ортақ сын есімдер
Жалпы есімдіктер – "әркім" және "әлдеқандай нәрсе, барлығы". Барлық нәрсеге назар аударды. Егер талаптар орындалмаса, әркім жұмыстан шығарылады. "Әрбір" – есімдік қызметін атқара алатын сын есім. Осы санатқа сондай-ақ "әркім" мағынасын беретін, бірақ қазіргі тілде қолданылмайтын ескі сөздер – vsakateri және vsakteri де жатады.
The universal pronouns are vsakdo "everyone" and vse "everything, all". Vsemu so namenjali pozornost. "They dedicated attention to everything." Vsakogar bodo vrgli iz službe, če ne bo izpolnjeval zahtev. "They will sack everyone who will not fulfil requirements." Vsak "each, every" is an adjective that can function as a pronoun. Also in this category are vsakateri and vsakteri, both meaning "everyone", which are old fashioned and not used in modern language.
Қатынас белгісіз сын есімдер
Қатынассыз белгісіз есімдіктер kdorkoli немесе kdor koli (кім болса да) және karkoli немесе kar koli (не болса да) болып табылады. Бұл есімдіктердің мағынасы белгісіз есімдікке өте ұқсас. Олардың жіктелуі салыстырмалы есімдіктердің үлгісін қабылдайды, соңына koli немесе koli қосылады. Бұл аралық белгі көрсетілгендей, міндетті емес, бірақ біркелкілік сақталу үшін бір жол таңдалғаннан кейін, екіншісін қолданбаған жөн. Kdorkoli 112 телефонына қоңырау шалса, не істегенін білуі керек. "Кім болса да 112 телефонына қоңырау шалса, неден қиындық туғанын білуі керек." Kogarkoli саясаткерлердің сөзін тыңдасам, бәрі де бірдей ақылсыздық айтады. "Қай саясаткерді тыңдасам да, олардың бәрі бірдей ақымақтық айтады." Karkoli істесе, жақсы істейді. "Не істесе де, жақсы істейді."
The relative indefinite pronouns are kdorkoli or kdor koli (whoever) and karkoli or kar koli (whatever). The meaning conveyed is very similar to the unspecified pronoun. The inflexion follows the pattern of the relative pronoun with koli or koli appended. The space, as shown, is optional, but for sake of consistency, once one method has been adopted, one should not use the other. Kdorkoli pokliče 112, mora znati povedati, kaj je narobe. "Whoever rings 112 must know how to say what is wrong." Kogarkoli poslušam od politikov, vsi govorijo iste neumnosti. "To whichever of these politicians I listen, they all speak the same stupidities." Karkoli stori, stori to dobro. "Whatever he/she does, he/she does it well."
Көп түрлі сын есімдер
Көптік есімдіктер – марсикдо "көптеген (адамдар)" және марсикаж "көптеген (заттар)". Олардың жіктелуі kdo және kaj негізгі үлгісін қаперістетеді. Бұл есімдіктер көптеген адамдарды немесе заттарды білдірсе де, грамматикалық жағынан жекеше түрде қолданылады. Марсиден басқа, redko (redkokdo "сирек кездесетін адам"), mnogo (mnogokdo, марсикдо сияқты, бірақ сәл аз қолданылады) және malo (malokdo "аздаған адамдар") сияқты басқа префикстер де қолданылуы мүмкін. Марсикдо айтады, ауылда өмір сүру жақсырақ, бірақ мен оларға, әрине, сенбеймін. "Көптеген адамдар ауылда өмір сүру жақсырақ дейді, бірақ мен оларға сенбеймін". Шындығында, мен көп нәрсені білмеймін, бірақ сен одан да аз білесің. "Мен көп нәрсені білмейтінім рас, бірақ сен одан да аз білесің". Оған көптеген сыйлықтар берілді, бірақ Мысыр елшісі әкелгендей нәрсені ол бұрын ешқашан көрген емес. "Оған көптеген сыйлықтар берілді, бірақ Мысыр елшісі әкелгендей нәрсені ол бұрын ешқашан көрген емес". Redkokdo өз қателігін мойындайды. "Сирек кездесетін адам мұндай қателік жасағанын мойындайды". Көптеген ойлар менің басымнан өтті, бірақ қайсысын айтпағаным жақсы. "Менің басымнан көптеген ойлар өтті, бірақ мен қайсысын айтпағаным жақсы". Егер ол нәрсенің кемелдігіне жете алмайтынын білсе, онда ол аз нәрсе жасауға тырысады. "Егер ол нәрсенің кемелдігіне жете алмайтынын білсе, онда ол аз нәрсе жасауға тырысады".
The manifold pronouns are marsikdo "many (people)" and marsikaj "many (things)". The inflexion follows the basic pattern of kdo and kaj. Although these pronouns refer to multiple people or things, they are grammatically singular. In addition to marsi , other prefixes are possible, such as redko (redkokdo "rarely anyone"), mnogo (mnogokdo, same as marsikdo, although perhaps somewhat less usual) and malo (malokdo "few (people)"). Marsikdo pravi, da je lepše živeti na deželi, a jaz jim seveda ne verjamem. "Many people say that it is nicer to live in the countryside, but I of course do not believe them." Res je, da marsičesa ne vem, pa vendar veš ti še mnogo manj. "It is true that I do not know many things, but you know far less still." Z marsičim je že bila obdarjena, a česa takšnega, kar ji je prinesel egiptovski odposlanec, ni bila nikdar poprej še videla. "Many things she had been gifted, but something like that which the Egyptian emissary brought she had never before seen." Redkokdo bi priznal, da je storil takšno napako. "Rarely anyone would admit that he has made such a mistake." Mnogokaj mi je šlo po glavi, a bolje je, da ne povem, kaj. "Many things went through my mind, but it is better that I do not say which." Maločesa se loti, če ve, da se popolnosti pri stvari ne da doseči. "He attempts to do few things if he knows that perfection cannot be achieved at them."