Кіріспе

Румын тілінде Телч (; Teltsch) деп аталатын, Чехияның Высочина аймағындағы Жихлава округіндегі қала. Онда шамамен 5200 тұрғын бар. Қаласы тарихи орталығымен әйгілі, ол заңмен қалалық ескерткіштер резерваты ретінде қорғалған және ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген.

Әкімшілік бөлімдер

Тельч қаласы Тельч Подоли, Тельч Старе Место, Тельч Штепниче және Тельч Внутренний Место бөліктерінен және Студнице ауылынан құралған. Студнице муниципалитет аумағының анклавы болып табылады.

Этимология

Елді мекен бастапқыда Телеч деп аталған. Атау Телек жеке есіміне иелік жұрнағын қосу арқылы жасалған ("жас бұзау" мағынасында) және еркек туысты. Қазіргі Тельч аты әйел туысты.

География

Тельч Джихлаваның оңтүстік-батысында шамамен орналасқан. Ол Крижанов жотасында жатыр. Ең биік нүктесі – Studnická Ostražka төбесі, теңіз деңгейінен жоғары, ол Studnice қасынан табылсады. Тельчский поток ағыны қаладан өтеді және оңтүстікте Моравия Тая өзеніне құяды. Моравия Тая муниципалдық аумақтың шығыс шекарасының бір бөлігін құрайды. Аймақ балық шаруашылық тоғандарына бай. Штепник, Улицкий және Староместский тоғандары жиынтығы қаланың орталығында орналасқан.

Тарих

Жергілікті аңыз бойынша, қала 1099 жылы негізі қаланды, алайда алғашқы жазбаша айғақ 1335 жылға қарайды. Готикалық сарай, готикалық үйлер және су қорғаны 14 ғасырдың ортасында салынған. Дамуы гусит соғыстары кезінде тоқталды. Қала гуситтер тарапынан басып алынды, бірақ қамал қарсы тұрды. Тельч бірте-бірте қалпына келді, ал Захария Градец билік еткен кезде жаңа өркендеу кезеңі басталды. 16 ғасырдың ортасында ол ортағасырлық қаланы Ренессанс стилінде қайта жаңартуға бұйрық берді. Сондай-ақ готикалық үйлерді аркадалары мен әсем безендірілген фасады бар Ренессанс үйлеріне айналдырды. Отыз жылдық соғыс кезінде қала қысқа мерзімге швед әскерінің бақылауына өтті. Контрреформация қалаға иезуиттерді әкелді, олар 1667 жылы Иса атындағы шіркеуді салып, иезуиттік латын тіліндегі гимназияны құрды.

Көлік

Тельч Гавличков-Бродтан Славоницаға қарай созылған теміржол бағытында орналасқан. Қаланы екі пойыз станциясы қамтамасыз етеді.

Көрікті жерлер

Тарихи қала орталығы Штепницкий және Уличный көлдерінің арасында орналасқан, сонымен қатар қала қабырғаларымен шектелген. Тарихи орталық қалалық ескерткіш резерваты ретінде қорғалады, ал Телч Старе Место қала бөлігі қалалық ескерткіш аймағы болып табылады. 1992 жылдан бері Телч ЮНЕСКО-ның Әлемдік мұра тізіміне енген. Қала алаңы – биік фронтондары және аркадалары бар, жақсы сақталған Ренессанс және Барокко үйлерімен әсемделген, ұзын қалалық алаңның бірегей кешені. Үйлер біркелкі түрде Ренессанс стилінде қайта жаңартылды, кейінірек кейбіреулерінің фронтондары мен қасбеттері жеке-жеке өзгертілді, көбінесе Барокко стилінде. 17 ғасырға жататын Ренессанс сарайы, ағылшын стиліндегі паркімен бірге, алаңның және бүкіл қаланың маңызды сәулеттік ескерткіштерінің бірі болып табылады. Ең құнды бөліктерінің бірі – штукатурлық өрнектермен безендірілген Барлық Әулиелер капелласы. Мұнда бірнеше көрме маршруттары бар, сондай-ақ Височина мұражайының этнографиялық, тарихи және археологиялық коллекциялары орналасқан бөлімшесі де бар.

Танымал мәдениетте

1963 жылы Войтех Ясный Тельчте "Кассандра мысығы" фильмін түсірді. 1979 жылы Вернер Герцог Тельчте "Войцек" фильмін түсірді. Тельч қамалында көптеген чех ертегілері түсірілді, ең белгілілері – "Мақтаншақ ханшайым" (1952) және "З пекла щастие" (1999).