Икике тарихы: зілзалалар, соғыстар және трагедиялар шаһары

Кіріспе

1835 жылғы шілдеде Чарльз Дарвин «Бигль» кемесімен саяхат жасағанда Икикеге келді және оны «су мен отын сияқты күнделікті қажеттіліктерге зәру» қала деп сипаттады. Бұл қажеттіліктер алыс жерлерден тасымалданды. Дарвин тұз қышқылы зауытына да барды. Қала бірнеше жер сілкінісінен зардап шекті, соның ішінде 1868 жылғы Арика жер сілкінісі, 1877 жылғы Икике жер сілкінісі және 2005 жылғы Тарапака жер сілкінісі. 2014 жылғы Икике жер сілкінісі 2014 жылдың 1 сәуірінде 8.2 магнитудасымен тіркелді. Боливия мен Чили арасындағы аумақтық таластар 1879 жылы Тынық мұхиты соғысын тудырды. Икике шайқасы 1879 жылдың 21 мамырында Икике портында болды, қазір Чилиде Әскери-теңіз күні ретінде жыл сайын атап өтіледі. Соғыс нәтижесінде Чили Перу территориясының осы бөлігіне ие болды. Жылдар бойы Чилидің басқа аймақтарынан Норте-Гранде деп аталатын бұл жерге көптеген адамдар көшіп келді. Кейінгі жылдары чили тұздығының экспорты (көбінесе Еуропа елдеріне) қаланың дамуына үлкен үлес қосты, шетелдіктерді тартты және тұрғын үй құрылысын қарқынды түрде кеңейтті. 1907 жылғы желтоқсанда Санта-Мария-де-Икике қырғыны болды, сол кезде Чили армиясы генерал Роберто Сильва Ренардтың басшылығымен Санта-Мария мектебінде жиналған мыңдаған тұз қышқылы шахтерлерін, олардың әйелдерін және балаларын атып тастады. Жұмысшылар жұмыс жағдайы мен жалақыға наразылық білдіру үшін қалаға шеруге шықты. 500-ден 2000-ға дейін адам қаза тапты. 1970 жылы Quilapayún тобы оқиғаның естелігіне арналған альбом жазды (Cantata Santa María de Iquique). 2007 жылғы желтоқсанда қырғынның жүз жылдығын атап өту мақсатында 14-21 желтоқсан аралығында бірқатар мәдени және салтанатты шаралар жоспарланды. 1996 жылы Ресей «Марс-96» ғарыш кемесін ұшырды, бірақ ол Жер орбитасынан шыға алмады және бірнеше сағаттан кейін атмосфераға қайта кірді. Бортындағы екі RTG-де барлығы 200 грамм плутоний болды және олар қайтадан кіруден зардап көрмеді деп есептеледі. Қазір олар Чилидің Икике қаласының шығысында, солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа қарай созылған, ұзындығы мен ені белгілі овалда жатыр деп саналады. Чили территориясының бір бөлігі болмас бұрын, Икикеде Перудың ұлы батырларының бірі Альфонсо Угарте (1876 жылы қала әкімі болып сайланды), бай тұз қышқылы кәсіпкері Рамон Завала, кейін Перу президенті болған Гиллермо Биллингхерст (1914 жылы тақтан түсірілгеннен кейін Чили билігінде болған Икикеге келді және соңғы жылдарын өткізді) және үш рет Перу президенті болған Рамон Кастилья, Сан-Лоренцо-де-Тарапака қаласында туып, Тарапака шөлінде қайтыс болды, ол 1825 жылы Тарапака губернаторы болып қызмет еткен кезде Икикеде тұрды.

In July 1835, Charles Darwin, during his voyage on the Beagle, traveled to Iquique and described it as a town "very much in want of everyday necessities, such as water and firewood". These necessities had to be brought in from considerable distances. Darwin also visited the saltpetre works. The city has been devastated by several earthquakes, including the 1868 Arica earthquake, the 1877 Iquique earthquake, and the 2005 Tarapacá earthquake. The 2014 Iquique earthquake occurred with a moment magnitude of 8.2 on April 1, 2014. Territorial disputes between Bolivia and Chile triggered the War of the Pacific in 1879. The Battle of Iquique was fought in the harbor of Iquique on May 21, 1879, now commemorated as Navy Day, an annual public holiday in Chile. The outcome of the war gave Chile this portion of the Peruvian territory. Over the years there was substantial emigration from other parts of Chile to this area which was called the Norte Grande. In subsequent years the further exportation of Chilean saltpetre (mainly to European countries) significantly helped in the development of the city, attracting foreigners and rapidly expanding housing projects. In December 1907, the city was marred by the Santa María de Iquique Massacre when the Chilean Army, under the command of Gen. Roberto Silva Renard, opened fire on thousands of saltpetre miners, and their wives and children, who assembled inside the Santa María School. The workers had marched into town to protest their working conditions and wages. Somewhere between 500 and 2,000 people were killed. The folk group Quilapayún recorded an album in remembrance of the event (Cantata Santa María de Iquique) in 1970. In December 2007 a series of cultural and ceremonial activities were planned, culminating in the week between December 14 to 21, to commemorate the centenary year of the massacre. Mars 96 was launched by Russia in 1996, but failed to leave the Earth orbit, and re entered the atmosphere a few hours later. The two RTGs onboard carried 200 g of plutonium in total and are assumed to have survived the re entry as they were designed to do. They are thought to now lie somewhere in a northeast southwest running oval long by wide, which is centred east of Iquique, Chile. Prior to becoming Chilean territory, Iquique was home to some of the greatest Peruvian heroes, namely Alfonso Ugarte (who was elected mayor in 1876), Ramon Zavala, a rich saltpetre entrepreneur; Guillermo Billinghurst, later President of Peru (who after being overthrown in 1914 came to Iquique – then already under Chilean rule – to live out his last years), and Ramon Castilla, three times president of Peru, who was born in San Lorenzo de Tarapacá and died in the Desert of Tiviliche, Tarapacá, who lived in Iquique during his mandate as Governor of Tarapacá in 1825.

Көлік

Икикеге Диего Арасена халықаралық әуежайы (испанша: Aeropuerto Internacional Diego Aracena) (IATA: IQQ, ICAO: SCDA) қызмет етеді. Әуежай Тынық мұхитының жағасында, қаладан оңтүстікке қарай 48 шақырым (30 миль) қашықтықта орналасқан.

Спорт

Икике қаласы «Депортес Икике» футбол клубының үйі. 2016 жылы FIRS әйелдер арасындағы роллерлік хоккейден әлем чемпионаты қабылдады.