Ури Орлев: балалар әдебиетінің көрнекті жазушысы және аудармашысы
Uri Orlev
Израильдік балалар жазушысы Ури Орлев (1931-2022) өмірі мен шығармашылығы. Соғыс жылдарындағы трагедиясы, әдеби жетістіктері мен марапаттары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Поляк-израильдік балалар жазушысы және аудармашы (1931–2022)
Polish Israeli children's writer and translator (1931–2022)
Ури Орлев (; 1931 жылдың 24 ақпаны – 2022 жылдың 26 шілдесі), Джерзи Генрик Орловский болып туған, Польшада туған израильдік балалар жазушысы және аудармашы. Ол 1996 жылы "балалар әдебиетіне жасаған тұрақты үлесі" үшін Ханс Кристиан Андерсен сыйлығын, 1972 жылы еврей әдебиеті саласындағы Премьер-министр сыйлығын және 2006 жылы Биалик сыйлығын алды.
Uri Orlev (; 24 February 1931 – 26 July 2022) born Jerzy Henryk Orłowski, was a Polish born Israeli children's author and translator. He received the Hans Christian Andersen Award in 1996 for his "lasting contribution to children's literature", the Prime Minister's Prize for Hebrew Literary Works in 1972 and the Bialik Prize for literature in 2006.
Өмірбаян
Ури Орлев 1931 жылы Польшаның Варшава қаласында дәрігердің ұлы болып дүниеге келген. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде оның әкесі орыстарға тұтқынға алынып, анасы нацистердің қолынан қаза тапқанға дейін Варшава геттосында өмір сүрді. Туысы оны және оның бауырын геттода жасырып, кейін 1943 жылы немістер ұстап алып, Берген-Белсен концлагеріне депортациялады. Берген-Белсенде тұтқын болып тұрғанда, ол өлеңдер жазып, оқыды, бұл өлеңдер кейін 2005 жылы "Яд Вашем" мекемесінде жарияланды. Ол Холокосттан аман қалды және 1945 жылы британдық армия тарапынан босатылды. Ол бауырымен бірге Израильге эмиграциялап, Гинегар кибуцында қоныстанды. 1954 жылы оларға әкесі қосылды. Кибуцтағы орта мектепті бітіргеннен кейін Орлев Израиль қорғаныс күштерінде жаяу әскері болып қызмет етті. Әскери міндетін өтеген соң, ол кибуцқа оралып, мал шаруашылығында жұмыс істеді. Ол резервте қызмет етуін жалғастырды және кейін Суэц дағдарысы, Алты күндік соғыс және Йом Киппур соғысына қатысты. Оның ұлы Итамар Орлев та жазушы, ол 2015 жылы "Бандит" романымен әдебиетке енді. Ол 2022 жылдың 26 шілдесінде дүние салды.
Uri Orlev was born in 1931 in Warsaw, Poland, the son of a physician. During World War II, his father was taken captive by the Russians and he lived with his mother in the Warsaw Ghetto until she was killed by the Nazis. A relative hid him and his brother in the ghetto until he was caught by the Germans and deported to the Bergen Belsen concentration camp in 1943. As a prisoner in Bergen Belsen, he wrote and recited poetry which would later be published by Yad Vashem in 2005. He survived the Holocaust and was liberated by the British Army in 1945. He and his brother emigrated to Israel and were placed in kibbutz Ginegar. They were joined by their father in 1954. After finishing high school on the kibbutz, Orlev served in the Israel Defense Forces as an infantryman. Upon completing his regular military service, Orlev returned to the kibbutz and began working in the cowsheds. He continued to serve as a reservist and subsequently fought in the Suez Crisis, Six Day War, and Yom Kippur War. One of his sons, Itamar Orlev, is also a writer and made his debut with the novel Bandit in 2015. He died on 26 July 2022.
Сыйлықтар мен сыншылардың мақтанышы
Халықаралық жастар әдебиеті кеңесі екі жылда бір рет табыс ететін Ханс Кристиан Андерсен сыйлығы – балалар кітаптарының авторы немесе суретшісіне берілетін ең жоғары награда. Орлев 1996 жылы авторлық сыйлықты алды. АҚШ-та Орлевтің төрт кітабы Хиллел Халкин аударған ағылшыл тіліндегі нұсқалары үшін Батчелдер сыйлығына ие болды, олар Houghton Mifflin баспасынан жарық көрді. Америка кітапханалар қауымдастығының жыл сайынғы сыйлығы "шет елде шет тілінде жарық көрген, содан кейін ағылшыл тіліне аударылып, АҚШ-та басылған кітаптардың арасындағы ең көрнекті балалар кітабы" деп есептеледі. Осы төрт американдық кітап: «Құс көшесіндегі арал», «Екінші жақтан келген адам», «Кепкішін бар әйел» және «Жүгір, жігіт, жүгір» 1984 жылдан 2003 жылға дейін Houghton Mifflin баспасынан, кейін Walter Lorraine Books таңбасымен жарық көрді.
The biennial Hans Christian Andersen Award conferred by the International Board on Books for Young People is the highest recognition available to a writer or illustrator of children's books. Orlev received the writing award in 1996. In the U. S., four books by Orlev have won the Batchelder Award in English language translations by Hillel Halkin published by Houghton Mifflin. The annual American Library Association award recognizes the "children's book considered to be the most outstanding of those books originally published in a foreign language in a foreign country, and subsequently translated into English and published in the United States". The four American titles were The Island on Bird Street, The Man from the Other Side, The Lady with the Hat, and Run, Boy, Run, published from 1984 to 2003 by Houghton Mifflin, eventually by its Walter Lorraine Books imprint.