Коичи Тохей: Ки Айкидоның негізін қалаушысының өмірі мен жолы
Koichi Tohei
Коичи Тохей (1920-2011) – 10-дан айкидо шебері, Ки Айкидо қоғамын құрған. Денсаулығына байланысты дзюдомен айналысып, айкидоға келген өмірі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Коичи Тохей (藤平光一) (20 қаңтар 1920 – 19 мамыр 2011) – 10-дан айкидо шебері және Ки қоғамын және оның айкидо стилін, ресми түрде Шин Шин Тойтсу Айкидоны ("ой мен дене біріктірілген айкидо" деген мағынада), бірақ көбінесе Ки Айкидо деп аталатын, құрған адам.
Koichi Tohei (藤平光一) (20 January 1920 – 19 May 2011) was a 10th Dan aikidoka and founder of the Ki Society and its style of aikido, officially Shin Shin Toitsu Aikido (literally "aikido with mind and body unified"), but commonly known as Ki Aikido.
Айкидо
Тохей Коичи 1920 жылы Токиодағы Шитая ауданында (下谷区) дүниеге келді және Кейо университетінің Экономика факультетін бітірді. Бала кезінде денсаулығы нашар және әлсіз болғандықтан, әкесі оны дзюдоға баулуды ұсынды. Ол тырысқандықтан денесі күш алды, бірақ Кейо университетіндегі колледжге дейінгі оқуын бастағаннан кейін, көп ұзамай плевритке шалдықты. Бұл Тохейді бір жылға үзіліс жасауға мәжбүр етті. Жаңадан қол жеткізген күшін және оны дамыту жолдарын жоғалту мүмкіндігінен қынжылған Тохей дзюдо жаттығуларын Дзен медитациясымен және Токиодағы Ичикукай додзода үйренген мизоги жаттығуларымен алмастыруға шешім қабылдады. Дзюдодағыдай, Тохей ақыл-ойының жаттығуына да ынтамен кірісіп, денсаулығының нашарлығына қарамастан, тез арада жетістікке жетті. Плевриттен жазылғаннан кейін, Тохей миын жаттықтыру және ки-ді дамыту арқылы емделуге және сауығуға көмектескенін түсінді. Бұл оның кейіннен Киатсуды – саусақпен басып, ки энергиясын науқастың денесіне жіберіп, физикалық ауруларды емдеу жүйесін әзірлеуіне түрткі болды. Тохей мұны "соққыны дайындау" деп сипаттайды, бұл адамға өзін-өзі емдеуге мүмкіндік береді. Плевриттен жазылғаннан кейін ол дзюдоға қайта оралды, бірақ Тохей тек физикалық жаттығудан гөрі көбірек нәрсе қалады және дзюдо оған қолайлы өнер емес деп ойлады, бірақ айкидоға дейін дзюдоны оқып жүрді. 1940 жылы, 19 жасында, дзюдодан тәлімгері Шохей Мори, Тохейге айкидоның негізін қалаушы Морихеи Уэсибамен кездесуді ұсынды. Тохейдің айтуынша, ол алғаш рет айкидо оқытушысымен кездесіп, Уэсиба додзосында бірнеше техникаларды орындағанда, айкидоның және оның өзіне берерінің құндылығына күмәнданды. Бірақ Уэсиба додзоға кіргеннен кейін, оқытушыларға өзінің техникаларын көрсетуді бастады. Тохей әлі толық сенімді емес еді, бірақ Уэсиба Тохейді кілемге шығып, оны ұстап алуға шақырды. Тохейдің әрекеттері сәтсіз аяқталды, ал Уэсибаның жеке көрсетуінен кейін Тохей сол жерде тіркелуді сұрады. Тохей медитация, мизоги және айкидо арқылы ақыл-ойымен қатар денесін де жаттықтыра берді. Тохей Уэсибамен алты ай жаттықты, содан кейін Шумей Окава мектебінде және әскери полиция академиясында оқыту үшін өкіл (даири) ретінде жіберілді. Бұл Тохейге дәреже берілгенге дейін болды. Уэсиба Тохейге әскери қызметін бастағаннан кейін 5-дан дәрежесін тағайындады.
Koichi Tohei was born 1920 in Shitaya ward (下谷区), presently Taitō, in Tokyo and graduated from the Economics Department of Keio University. As a boy he was sickly and frail, leading his father to recommend Tohei for judo studies. He trained hard and his body prospered, but soon after he began his pre college studies at Keio University, he developed a case of pleurisy. This forced Tohei to take a year off. Tohei was distressed at the thought of losing his newfound strength of body and his means of training it, so he decided to replace his judo studies with Zen meditation and misogi exercises, learned at the Ichikukai Dojo in Tokyo. As with his judo studies, Tohei entered the training of the mind with fervor and soon excelled despite his serious health issues. After his recovery from pleurisy, Tohei became convinced that it was his efforts in training his mind and cultivating his ki that had helped him to heal and recover. This stimulated his later development of Kiatsu, a system of treating physical illness by pressing with the fingers and extending the ki into the ill person's body. Tohei describes this as "priming the pump" allowing the person to heal themselves. After recovering from pleurisy he returned to judo, but Tohei wanted more than just physical training and did not think that judo was the right art for him to practise, although he did continue studying judo until he started aikido. In 1940, when he was 19, Tohei's judo instructor, Shohei Mori, recommended that Tohei meet with the founder of aikido, Morihei Ueshiba. According to Tohei, when he first met with an aikido instructor and practiced some techniques at the Ueshiba dojo, he had doubts about aikido and its value to him. That changed when Ueshiba entered the dojo and started to perform his techniques on the instructors. Tohei was still not entirely convinced until Ueshiba asked Tohei to step onto the mat and try to grab him. Tohei's attempts were unsuccessful, and after this personal demonstration by Ueshiba, Tohei asked to enroll on the spot. Tohei continued to train his mind as well as his body with meditation, misogi and aikido. Tohei trained with Ueshiba for six months before being sent as a representative (dairi) to teach at the Shumei Okawa school and the military police academy. This was before Tohei was ranked as either dan or kyu. Ueshiba presented Tohei with the rank of 5th dan after Tohei had begun his military service.
Соғыс жылдары
1942 жылы Коичи Тохей беделді Кейо университетінің экономика факультетін бітірді. 1944 жылдың ақпан айында әскери дайындықтан өткен соң Тохей Сенсей жаяу әскер бөлімін басқарып, оккупацияланған Қытайға жіберілді. Дәл сол жерде, жаудың оқ астында, ол іштің төменгі жағындағы бір нүктеде ("seika no itten") сананы тыныштандырудың маңыздылығын түсінді. Дәрігерлердің жетіспеуіне байланысты, Тохей соғыс жылдарында саусақтары арқылы Ки энергиясын жіберуге негізделген, кейіннен Киатсу терапиясы деп атаған қағидаларын жасады. Ол Қытайда соғысқа қатысып, соғыс аяқталғаннан кейін 1946 жылға дейін елге қайтарылғанша сол жерде қалды. Тохей Сенсей бірнеше рет "Ки энергиясын кеңейту" және "толыққанды босаңсу" сияқты Ки қағидалары, жағдайды Әлемге тапсыру арқылы, оған және оның қол астындағы сексен адамына соғыс кезінде қауіпсіздікке көмектескенін айтты.
In 1942, Koichi Tohei graduated from the Economics Department of the prestigious Keio University. In February 1944, after receiving military training, Tohei Sensei was sent leading an infantry unit into occupied China. There he understood, under enemy fire, the importance of calming one's mind in the One Point in the lower abdomen ("seika no itten"). Because of the lack of doctors, Tohei developed during the war the principles of what he later named Kiatsu Therapy, based on sending Ki through the fingertips. He saw action in China and was stranded there at the end of the war until his repatriation in 1946. Tohei Sensei stated on several occasions that Ki principles such as "extend Ki" and "relax completely" leaving things up to the Universe helped him to stay safe during the war, along with the eighty men under his command.
Соғыстан кейінгі жылдар
1953 жылдан бастап Коичи Тохей Сенсей Айкидоны Батысқа таныстыруға жауапты болды, негізінен Гавайиге, сондай-ақ АҚШ және Еуропаға жүйелі оқыту сапарлары арқылы. Айкидоның негізін қалаушы осылайша өнерді Жапониядан тыс жерде үйретуге алғаш рет рұқсат берді. Осы себепті Гавайи АҚШ-та Айкидоның таралу орталығына айналды және бүгінге дейін Ки Айкидо үшін маңызды орын болып табылады. Айкикай кезеңінде Тохей Сенсей Хироши Тада, Садатеру Арикава, Сейго Ямагучи, Шигенобу Окумура, Казуо Чиба, Йошимицу Ямада және Стивен Сигал сияқты көптеген белгілі Шихандарға Айкидоны үйретті. 1969 жылы Уэсиба Тохейден 10-дан дәрежесін қабылдауды сұрады, ол бұрын осы ұсыныстан бас тартқаннан кейін қабылдады. Айкидодағы ең жоғары дәреже 8-дан болған, бірақ Уэсиба оны практикалық және саяси себептермен кеңейтті. Алайда, бұл мәлімдеме дәл болмауы мүмкін, себебі Йошинкан Айкидосының Гозо Шиодасына Уэсиба 1961 жылы, басқа ешкімге 9-дан берілмес бұрын сегіз жылдай бұрын 9-дан дәрежесін берген болатын.
Beginning in 1953 Koichi Tohei Sensei was responsible for the introduction of Aikido to the West, mainly through regular teaching journeys to Hawaii, but also continental US and Europe. It was the first time the Founder of Aikido allowed for the art to be taught outside Japan. For that reason, Hawaii became a center for diffusion of Aikido in the United States, and remains today an important place for Ki Aikido. During his years at the Aikikai, Tohei Sensei taught Aikido to many famous Shihan like Hiroshi Tada, Sadateru Arikawa, Seigo Yamaguchi, Shigenobu Okumura, Kazuo Chiba, Yoshimitsu Yamada and Steven Seagal. In 1969, Tohei was asked by Ueshiba to accept the new rank of 10th dan, which Tohei accepted, after having previously refused the same offer. The top rank in aikido had been 8th dan, but the ranks were expanded by Ueshiba for practical as well as political reasons. The above statement may be inaccurate as Gozo Shioda of Yoshinkan Aikido had been awarded the rank of 9th Dan by Ueshiba eight years before any other 9th dans, in 1961.
Ки но Кенкюкайдың құрылуы
Морихеи Уэсибаның 1969 жылы қайтыс болуы Айкикай басты ұйымы мен Тохей арасындағы ажырасып қалуға себеп болған оқиғаларды күшейтті. Оның ұлы Киссёмару Уэсиба Дошу атағын мұрагерлік етті. Уэсибаның өлімі кезінде Тохей Айкикай штаб-пәтері Хомбу Додзоның бас нұсқаушысы болды және 1974 жылы Айкикайдан ресми түрде бөлінгенге дейін осы лауазымды сақтап қалды. Конфликттің басты себептерінің бірі – Тохейдің айкидодағы ки принципіне ерекше мән беруі болды. Тохей айкидоның осы принциптерге бағынуын, күнделікті жаттығуларда киді дамыту және сынау үшін жаттығуларды қолдануын қалады. Ол Хомбу Додзодағы жаттығуларында жаңа идеяларын оқытуды бастады, бірақ көптеген басқа нұсқаушылар оған келіспеді. Кейбіреулер Тохейдің көзқарасын қолдады, бірақ Киссёмару және көптеген аға нұсқаушылар Тохейдің әрекеттерін құптамады. Олар оған Хомбу Додзода өз принциптерін және әдістерін оқытудан бас тартуды талап етті. Тохей Хомбу Додзодан тыс жерде оқытуға құқығы бар екенін мәлімдеді және солай істеді. Бірақ киге деген Тохейдің көзқарасын әлі де қабылдамайтын аға нұсқаушылар арасында шиеленіс сақталды. Бұл шиеленістер Тохейдің жағдайға деген жалпы наразылығымен бірге 1971 жылы Ki No Kenkyukai құрылуына әкелді, мақсаты – айкидо ішінде, бірақ Айкикай "қолдауынан" тыс кидің дамуы мен жетілдірілуін ілгерілету. Ұзақ жылдар бойы соғысқаннан кейін Тохей Айкикайдан бөлініп, өз "ки" стиліндегі айкидоны оқыту туралы шешім қабылдады. 1974 жылдың 1 мамырында Коичи Тохей ресми түрде Айкикай ұйымынан шығып, жаңа құрылған Ки айкидо мен Ки қоғамына назар аударды. 1974 жылдың 15 мамырында Тохей Жапониядағы және шетелдегі көптеген додзоларға ағылшын және жапон тілдерінде хат жіберіп, ажырасу себептерін және Ки айкидо мен Ки қоғамына қатысты жоспарларын түсіндірді. Бұл жаңалық әлемдегі көптеген айкидокаларға күтпеген соққы болды. Көптеген нұсқаушылар мен студенттер Тохейді жоғары бағалады. Уэсибаның қайтысынан кейін ол айкидоның ең білікті сенсейі саналды. Бұл өз кезегінде бірнеше додзоның Айкикайдан бөлініп, Тохейдің жаңа стиліне қосылуына әкелді. Тохейдің жаңа мақсаты – оған қосылған барлық додзоларды үйлестіру және оларды "Ақыл-ой мен дене үйлесімді айкидо" – Шин-Шин Тойтсу Айкидо ұйымына біріктіру болды. Аикидоның бұл саласы бүгінгі күнге дейін белсенді қызмет етеді, тіпті Тохей Ки-айкидо бөлімінің күнделікті басқару ісінен шығып, Ки қоғамына және киді одан әрі жеке дамытуға көшті.
The events leading up to the split between the main aikido organization, the Aikikai, and Tohei were fueled with the death of Morihei Ueshiba in 1969. His son Kisshomaru Ueshiba inherited the title of Doshu. At the time of Ueshiba's death, Tohei was chief instructor of the Hombu Dojo, the headquarters of Aikikai, a title he retained until his official split from Aikikai in 1974. One of the major causes of the conflict arose from Tohei's emphasis on his principle of ki in aikido. Tohei wanted aikido to focus on these principles, using exercises to both cultivate and test ki in the daily aikido practice. He had already started teaching his new ideas during his own training sessions at Hombu dojo, but the majority of the other instructors would not. There were some who agreed with Tohei's approach, but Tohei's actions were not welcomed by Kisshomaru and most of the senior instructors. They strongly encouraged him not to teach his principles and techniques in the Hombu Dojo. Tohei replied that he had the right to teach it outside Hombu Dojo, which he did. But the tensions remained among the senior cadre of instructors, who still did not approve of Tohei's focus upon ki. These brewing tensions together with Tohei's general dissatisfaction with the situation culminated in 1971 when he created the Ki No Kenkyukai, with the purpose of promoting the development and cultivation of ki inside aikido, but outside the Aikikai "umbrella". The years of conflict finally cemented Tohei's decision to break away from the Aikikai and teach his own 'ki' style of aikido. On 1 May 1974, Koichi Tohei officially left the Aikikai organization to concentrate on his newly created Ki aikido and Ki society. On 15 May 1974, Tohei sent a letter in English and Japanese to the majority of the dojos both in Japan and abroad, explaining his reasons for the breakaway and his plans involving Ki aikido and the Ki society. This breakup came as a shock to many aikidoka throughout the dojos of the world. Tohei was well regarded by many instructors and students. He was seen as the foremost sensei of Aikido after Ueshiba's death. This, in turn, led to several dojos breaking with the Aikikai and joining Tohei in his new style. Tohei's new objective was to coordinate all the dojos who joined him and incorporate them into the organization of Shin Shin Toitsu Aikido: "Aikido with Mind and Body Coordinated". This branch of aikido is still active today even though Tohei himself retired from the day to day business of the Ki aikido section and then concentrated solely on the Ki society and further personal development of ki.
Өлім
Тохей 2011 жылғы 19 мамырда Жапония уақыты бойынша сағат 9:14-те (GMT +9) көкірегіндегі дискомфорттан, нәтижесінде өкпедегі қабынудан кейін, екі апта ауруханада жатқан соң қайтыс болды. Ки қоғамының бас кеңсесінің өкілі Ватару Хатакеяма: "Ол екі рет жансақтау бөліміне (ЖСБ) түсіп, әр жолы Ки күшімен қайта жалпы палатаға оралды, бірақ бүгін таңертең жүрегі бірте-бірте әлсіреп, көз жұмды" деді.
Tohei died at 9:14 AM, Japan time (GMT +9) on May 19, 2011, after two weeks of being admitted in hospital due to a discomfort in his chest which proved to be inflammation in the lungs. Wataru Hatakeyama, of the Ki Society Headquarters, stated "he went to intensive care unit (ICU) twice and came back to general ward each time with his strength of Ki, however, his heart got weak little by little this morning and he passed away."