Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ричард II патшаның тұсындағы бүлікші иелер
Rebel lords under King Richard II
Лордтар апеллянты – Ричард II патшаның билігінде, 1388 жылы патшаның бес жақынына қарсы импичмент процесін бастауға тырысқан ақсүйектер тобы. Бұл патшаның тирандық және ерсі қағидаларын шектеу мақсатымен жасалған. "Апеллянты" деген сөзді қазіргі ағылшын тілінде адвокаттар қолданады, ол жай ғана "апелляция жасаушы" дегенді білдіреді. Бұл француз тіліндегі (норманд) "appeler" етістігінің қазіргі уақыттағы түрі, ол ағылшын тіліндегі "to appeal" – "апелляция жасау" дегенмен тең. Топ Лордтар апеллянты деп аталды, себебі оның мүшелері патшаның жақтықтарына қарсы қылмыстық іс қозғау үшін заң бойынша "апелляция" деп аталатын рәсімді қолданды: жақындар "сатқындыққа шағымдану" деп аталатын құжатта айыпталды, бұл азаматтық құқықтан алынған тәсіл және кейбір процестік қиындықтарға әкелді.
The Lords Appellant were a group of nobles in the reign of King Richard II, who, in 1388, sought to impeach five of the King's favourites in order to restrain what was seen as tyrannical and capricious rule. The word appellant — still used in modern English by attorneys — simply means '[one who is] appealing'. It is the older (Norman) French form of the present participle of the verb appeler, the equivalent of the English 'to appeal'. The group was called the Lords Appellant because its members invoked a procedure under law to start prosecution of the King's unpopular favourites known as 'an appeal': the favourites were charged in a document called an "appeal of treason", a device borrowed from civil law which led to some procedural complications.
Жетістік
Олар өз мақсаттарына жетіп, алдымен 1386 жылдың 19 қарашасынан бастап бір жылға Англияны басқару үшін комиссия құрды. 1387 жылы Лордтар Апеллянты Ричард патшаға қарсы қарулы көтеріліс ұйымдастырып, Оксфордтың сыртындағы Радкот көпіріндегі шайқаста Оксфорд графы Роберт де Вердің әскерін жеңді. Олар Ричардты нақты билігі жоқ, тек қана беделді тұлға ретінде қалдырды. Олар патшаның жақындарынан "Мейірімсіз Парламент" (1388) кезінде кек алды. Ирландияның номиналды губернаторы де Вер және Ричардтың лорд-канцлері, шетелге қашқан Саффолк графы Майкл де ла Поль, қатысқан жоқ кезде өлім жазасына кесілді. Йорк архиепископы Александр Невиллдің барлық мүлігі тәркіленді. Дерби мен Ноттингем, сондай-ақ Йорк герцогы оған кешірім сұрауға тырысты, бірақ ол 5 мамырда атқыланды.
They achieved their goals, first establishing a Commission to govern England for one year from 19 November 1386. In 1387, the Lords Appellant launched an armed rebellion against King Richard and defeated an army under Robert de Vere, Earl of Oxford at the skirmish of Radcot Bridge, outside Oxford. They maintained Richard as a figurehead with little real power. They had their revenge on the king's favourites in the "Merciless Parliament" (1388). The nominal governor of Ireland, de Vere, and Richard's Lord Chancellor, Michael de la Pole, Earl of Suffolk, who had fled abroad, were sentenced to death in their absence. Alexander Neville, Archbishop of York, had all his worldly goods confiscated. Derby and Nottingham, together with the Duke of York, tried to win a reprieve for him, but he was executed on 5 May.
Салдары
1389 жылы Ричардтың інісі Джон Гонт Испаниядан оралды және Ричард өзінің билігін біртіндеп қайта құра алды, 1397 жылға дейін, ол өзінің билігін қайта бекітіп, Лордтар апелляциясының бас үш өкілін жойды. Алайда, 1399 жылы Ричардты Гонттың ұлы Генрих Болингброк, Гонттың өліміне байланысты патшалық мүлікті тәркілегендіктен, тақтан түсірді. Болингброк оның орнына Генрих IV болып таққа отырды. Ричард Лордтар апелляциясын ешқашан кешірген жоқ. Оның туысы Глостер Каледегі тұтқында өлтірілді; оның Ричардтың бұйрығымен өлтірілгеніне кеңінен сенеді (және әлі де солай). Арундел графының басы кесілді. Уорвик өзінің титулы мен жерінен айырылып, Ричардты Генрих Болингброк құлатқанға дейін Ман аралында түрмеде отырды. Екі кіші Лорд апеллятордың – Болингброк пен Моубрейдің мінез-құлқы, мүмкін, 1398 жылы Ричардтың екеуін де елден қуу және оларға мұраға талап етуге рұқсат беруді кері қайтару туралы шешіміне әсер етті. Бұл Моубрейдің әжесіне және, одан да маңыздысы, Болингброктың әкесі Джон Гонтқа қатысты болды.
In 1389, Richard's uncle, John of Gaunt, returned from Spain and Richard was able to rebuild his power gradually until 1397, when he reasserted his authority and destroyed the principal three among the Lords Appellant. However, in 1399 Richard was deposed by Gaunt's son, Henry of Bolingbroke, partly as a result of the royal confiscation of Gaunt's estate on his death. Bolingbroke succeeded him as Henry IV. Richard never forgave the Lords Appellant. His uncle Gloucester was murdered in captivity in Calais; it was (and remains) widely believed that he was killed on Richard's orders. The Earl of Arundel was beheaded. Warwick lost his title and his lands and was imprisoned on the Isle of Man until Richard was overthrown by Henry Bolingbroke. The behaviour of the two junior Lords Appellant, Bolingbroke and Mowbray, probably influenced Richard's decision in 1398 to exile them both, and to revoke the permission he had given them to sue for any inheritance which fell due, as it did in relation to Mowbray's grandmother and, more significantly, of Bolingbroke's father, John of Gaunt.