Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Созылмалы ауырсынуға арналған дәрі
Drug for chronic pain
Ziconotide, Prialt тауарлық атауымен сатылады, сондай-ақ, қолданылу жолына байланысты интратекальді зиконотид (ITZ) деп те аталады, бұл ауыр және созылмалы ауырсынуды басандатуға арналған калыптан тыс анальгетикалық зат. Конус шаяны (Conus magus) түрінен алынған, ол ω-конотоксин пептидінің синтетикалық түрі болып табылады. Ол морфинден 1000 есе күшті. 2004 жылдың желтоқсан айында Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы циконотидті интратекальді сорғы жүйесі арқылы омыртқалық сұйықтыққа инфузия түрінде енгізуді мақұлдады.
Ziconotide, sold under the brand name Prialt, also called intrathecal ziconotide (ITZ) because of its administration route, is an atypical analgesic agent for the amelioration of severe and chronic pain. Derived from Conus magus, a cone snail, it is the synthetic form of an ω conotoxin peptide. It is 1,000 times as powerful as morphine. In December 2004 the Food and Drug Administration approved ziconotide when delivered as an infusion into the cerebrospinal fluid using an intrathecal pump system.
Ашылу
Циконотид - конуслы шаяндар түрінің Conus magus уытынан алынады. Ғалымдар 1960 жылдардың соңында Балдомеро Оливера жүргізген алғашқы зерттеулерден бастап теңіз шаянының уындағы мыңдаған химиялық заттардың әсеріне қызығушылық танытты. Қазір Юта университетінің биология профессоры Оливера Филиппиндегі балалық шағында осы улардың қауіпті әсері туралы естігеннен кейін шабыттанды. Циконотидті 1980-ші жылдардың басында Юта университетінің зерттеуші ғалымы Майкл Макинтош, мектепті бітіргеннен кейін Балдомеро Оливерамен жұмыс істеген кезде тапты. Зиконотидті жасанды түрде өндірілетін дәрі ретінде Elan Corporation әзірледі. АҚШ-тың тамақ және дәрілік заттар жөніндегі басқармасы (FDA) 2004 жылғы 28 желтоқсанда Prialt деген атпен сатуға рұқсат берді, ал Еуропалық комиссия 2005 жылғы 22 ақпанда мақұлдады. Azur Pharma 2010 жылы Prialt-қа бүкіл әлемдік құқықтарды (Еуропадан басқа) иеленді.
Ziconotide is derived from the toxin of the cone snail species Conus magus. Scientists have been intrigued by the effects of the thousands of chemicals in marine snail toxins since the initial investigations in the late 1960s by Baldomero Olivera. Olivera, now a professor of biology in the University of Utah, was inspired by accounts of the deadly effects of these toxins from his childhood in the Philippines. Ziconotide was discovered in the early 1980s by University of Utah research scientist Michael McIntosh, when he was barely out of high school and working with Baldomero Olivera. Ziconotide was developed into an artificially manufactured drug by Elan Corporation. It was approved for sale under the name Prialt by the U. S. Food and Drug Administration on December 28, 2004, and by the European Commission on February 22, 2005. Azur Pharma acquired worldwide rights (except Europe) to Prialt in 2010.
Әрекет ету механизмі
Циконотид – суда жақсы еритін, метил-бутил эфирінде дерлік ерімейтін гидрофильді молекула. Циконотид N-типті, кернеумен ашылатын кальций арналарының селективті блокаторы болып табылады. Бұл әрекет ми мен жұлынның ішінде глутамат, кальцитонин геніне байланысты пептид (CGRP) және Р-субстанциясы сияқты проноцицептивті нейрохимиялық заттардың бөлінуін тежейді, нәтижесінде ауырсыну басылады. Циконотидпен емдеу, әдетте (АҚШ-та FDA бекіткен қолдану ауқымы көрсеткендей), тек "интратекальді (IT) терапия қажетті және жүйелік анальгетиктер, қосымша терапиялар немесе IT морфин сияқты басқа емдеулерге төзбейтін немесе оларға жауап бермейтін пациенттердегі қанағаттандырылмаған ауыр созылмалы ауырсынуды басқару үшін" қолайлы деп есептеледі. Циконотидті инвазиялық емес жолмен беруге мүмкіндік беретін формула табу үшін зерттеулер жалғастырылуда. Дегенмен, бұл емдеудің жоғары тиімділігімен (ауырлығы және ұзақтығы бойынша) салыстырылуы керек, сондай-ақ ұзақ емдеуден кейін де толеранттылықтың және басқа тәуелділік белгілерінің болмауы, сонымен қатар пациентке көмектеспеген басқа емдеулерге қатысты баламаның қажеттілігі де ескерілуі тиіс. Циконотид, сонымен қатар, белгілі бір психикалық аурулары бар (мысалы, психоз) пациенттерге қарсы көрсетіледі, себебі олардың кейбір ауыр жағынқы әсерлерге бейім екендігі анықталған.
Ziconotide is a hydrophilic molecule that is freely soluble in water and is practically insoluble in methyl t butyl ether. Ziconotide acts as a selective N type voltage gated calcium channel blocker. This action inhibits the release of pro nociceptive neurochemicals like glutamate, calcitonin gene related peptide (CGRP), and substance P in the brain and spinal cord, resulting in pain relief. ziconotide therapy is generally considered appropriate (as evidenced by the range of use approved by the FDA in the US) only for "management of severe chronic pain in patients for whom intrathecal (IT) therapy is warranted and who are intolerant of or refractory to other treatment, such as systemic analgesics, adjunctive therapies or IT morphine". Research is ongoing to determine whether ziconotide can be formulated in a way that would allow it to be administered by less invasive means. However, this must be weighed against the high level of pain management, both in terms of degree and length, and the apparent lack of tolerance and other signs of dependence even after extended treatment along with the need for alternatives to other therapies that have not worked for the patient. Ziconotide is also contraindicated for patients with certain preexisting mental disorders (e. g., psychosis) due to evidence that they are more susceptible to certain severe side effects.
Жағымсыз әсерлер
Ең көп кездесетін жанама әсерлері – бас айналу, құсық, шатасу, нистагм және бас ауруы. Басқалары – әлсіздік, гипертония, атаксия, көру қабілетінің бұзылуы, анорексия, ұйқышылдық, тұрақсыздық, бас айналу, несеп тоқтауы, қышыну, тершеңдік, диарея, лоқсып құсу, әлсіздік, қызба, дікілдеу, синусит, бұлшық ет спазмдары, миалгия, ұйқысыздық, алаңдаушылық, амнезия, тремор, есте сақтау қабілетінің нашарлауы және туындаған психикалық аурулар. Басқа да сирек кездесетін, бірақ клиникалық маңызы бар жанама әсерлерге есту және көру галлюцинациялары, өзіне-өзі қол жұмсау ойлары, жедел бүйрек жеткіліксіздігі, жүрекшелік фибрилляция, қан тамырларының салдары, сепсис, жаңа немесе нашарлаған депрессия, паранойя, бағдаршатастық, менингит және ұстамалар жатады. Сондықтан, психоз, шизофрения, клиникалық депрессия және екіполярлық бұзылыс тарихы бар адамдарға қолдануға болмайды. Интратекальді зыконотидпен емдеу мен өзіне-өзі қол жұмсау қаупінің артуына байланысты соңғы оқиғалар, осал адамдарда өзіне-өзі қол жұмсаудың алдын алу үшін пациенттерді қатаң және үздіксіз психиатриялық бақылауда ұстау қажеттігіне алып келді. Оған қарсы дәрі табылған жоқ.
The most common side effects are dizziness, nausea, confusion, nystagmus, and headache. Others may include weakness, hypertonia, ataxia, abnormal vision, anorexia, somnolence, unsteadiness on feet, vertigo, urinary retention, pruritus, increased sweating, diarrhea, nausea, vomiting, asthenia, fever, rigors, sinusitis, muscle spasms, myalgia, insomnia, anxiety, amnesia, tremor, memory impairment, and induced psychiatric disorders. Other side effects which are less frequent but still clinically significant include auditory and visual hallucinations, thoughts of suicide, acute kidney failure, atrial fibrillation, cardiovascular accident, sepsis, new or worsening depression, paranoia, disorientation, meningitis, and seizures. Therefore, it is contraindicated in people with a history of psychosis, schizophrenia, clinical depression, and bipolar disorder. Recent incidents suggesting a link between intrathecal ziconotide treatment and increased risk of suicide have led to calls for strict and ongoing psychiatric monitoring of patients to avoid suicide occurring in vulnerable individuals. There is no known antidote.
Патенттер
Бұл препаратқа Neurex Corp. патент алған, ол 1998 жылы Ирландияның Élan Corporation, plc компаниясы сатып алған АҚШ компаниясы. Эланға АҚШ-та берілген патенттерге келесілер кіреді: , , , және .
The drug was patented by Neurex Corp., a U. S. company purchased in 1998 by Élan Corporation, plc of Ireland. U. S. patents assigned to Elan include , , , and .