Кіріспе

Кроуфорд Вашингтонға қарсы, 541 U. S. 36 (2004) – АҚШ Жоғарғы Сотының маңызды шешімі, ол қылмыстық істерде естіген сөздерді қабылдаудың Конституцияның Алтыншы түзетуіне сәйкес келуін анықтау стандартын жаңартты. Сот бұрынғы куәгерлік көрсетпелерінен кейін қолжетімсіз болған куәгерлердің көрсетпелері қарсы сұрақсыз қабылдана алмайтынын мәлімдеді.

Өмірбаян

Майкл Кроуфорд және оның әйелі Сильвия Кроуфорд Кеннет Лиге қатысты, Лидің миссис Кроуфордты зорлауға талпынғаны туралы айыптамамен жүзбе-жүз келді. Майкл Кроуфорд Лиді денесіне пышақ сұқты. Кроуфорд Ли қару көтеріп алған деп ойлағанда өзін қорғау үшін әрекет еткенін айтты. Ли Кроуфордты өзіне шабуыл жасап жатыр деп ойлатуға себеп болатын ештеңе жасаған жоқ деді. Миранда ескертусін алғаннан кейін полиция Мистер және Миссис Кроуфордты жеке-жеке сұраққа тартып алды. Мистер Кроуфорд полицияға Лидің қаруы бар-жоғына көзі жетпейтінін, бірақ сол кезде Лидің қаруы бар деп сенгенін айтты. Миссис Кроуфорд жеке тергелген кезде бастапқыда шабуылды көрмегенін мәлімдеді, бірақ одан әрі сұрақтарға жауап бергенде шабуылды көргенін және Лидің қолында қару болмағанын айтты. Прокурордың орынбасары Роберт Лунд Миссис Кроуфордтың полицияға берген куәлігін Мистер Лиден қауіп болмағанын дәлелдеу үшін пайдалануға тырысты.

Процедуралық тарих

Майкл Кроуфорд алғашқы сотта айыпты деп танылды. Бірақ Вашингтон апелляциялық соты бұл шешімді жойды.

Талқылау

Алтыншы түзетудегі (он төртінші түзету арқылы штаттарға қолданылатын) қарама-қарсылық туралы бапта: "Барлық қылмыстық қудалауларда айыпталушы өзіне қарсы куәгерлермен бетпе-бет кездесуге құқылы". Бұл құқықтың өте нақты мақсаты бар. Баптың негізгі мақсаты – куәгерден шындықты алу және фактілерді анықтауға құқылы тұлғаның куәгердің шындықты айтқан-айтпағанын бағалауына мүмкіндік беру. Осы маңызды мақсаттарға қарамастан, бұл құқық абсолютті емес. Сондықтан соттан тыс берілген мәлімдемелерді қабылдау мүмкін және қабылданды. Кроуфорд ісіне дейін 20 жылдан астам уақыт бойы қол жетімді емес куәгерлердің басқа адамдарға берген мәлімдемелерін қабылдау үшін бақылау стандарты Огайо штаты мен Робертс ісі бойынша болды. Робертс ісіндегі сот шешіміне сәйкес, егер куәгер қол жетімді болмаса, оның куәлігі үшінші тұлға арқылы қабылдануы мүмкін, егер ол "жеткілікті сенімділік белгілерін" көрсетсе. Мұндай жағдай, егер мәлімдеме "қатты орныққан естіген сөз ережесіне" жатса немесе "сенімділіктің нақты кепілдіктері" болса, орын алатын. Майкл Кроуфорд 1999 жылдың 5 тамызында Кеннет Лиді пышақтап өлтірді деген айыппен күдіктелгенде, Робертс стандарты әлі де қолданыстағы заң болып табылды. Полиция Кроуфорд пен оның әйелі Сильвияны Лидің үйінде болған пышақпен шабуылға қатысты жеке-жеке сұраққа тартып алды. Екеуінің де мәлімдемелері көбінесе бір-бірін растады, бірақ Майкл өзін-өзі қорғауға тырысқанда, Сильвия Майкл Лиді пышақтаған кезде өзін қорғамағанын айтты. Сотта мемлекеттік прокурор Сильвияның мәлімдемесін Робертс стандартына сәйкес қабылдау туралы өтініш білдірді. Сот бұл дәлелді қабылдап, "оның сенімді екеніне бірнеше себептер келтірді".

Жоғарғы соттың шешімі және негіздемесі

АҚШ Жоғарғы Соты сотталғанның әйелі полиция тергеуі кезінде жасаған жазба мәлімдемесін пайдалану сотталғанның Алтыншы түзетуде қарастырылған куәгерлермен бетпе-бет кездесу құқығын бұзғанын анықтады. Әйел, мемлекеттік заң бойынша некелік құпиялылыққа байланысты сотта куәлік бермегендіктен, қол жетімді емес деп танылды. Көпшілік пікірін білдірген судья Антонин Скалия, Вашингтон штатының соттары қолданатын стандарт – Огайо штаты мен Робертс ісі бойынша соттардың келіспеушілік нәтижелеріне алаңдаушылық танытты. Ол Вашингтон штатының түрлі деңгейдегі соттарының Кроуфорд ісі бойынша шешімдері осы мәселенің өрнегі екенін айтты. Судья Скалия Конфронтациялық баптың тарихын толық баяндап, оның Конституцияның бір бөлігіне қалай енгенін түсіндірді, мысалы, сэр Уолтер Ралидің ағылшын сот істерін келтірді. Содан кейін ол Конституцияны жасаушылардың осы бапты жазу контексін сипаттап, американдық соттардың оны алғашқыда қалай түсіндіргенін көрсетті. Скалияның қорытындысы бойынша, бұл тарих Конфронтациялық баптың "ex parte" сараптамаларды сот материалынан шығаруға бағытталғандығын нақты көрсетеді. Конфронтациялық бап айыпталушыға қарсы "куәгерлерге" қатысты, яғни "куәлік берушілерге". Осы және тарихи деректерге сүйене отырып, Скалия былай деді: «Конституцияны жасаушылар сотқа келмеген куәгердің жазбаша мәлімдемесін қабылдамас еді, егер ол куәлік беруге қол жетімді болмаса және айыпталушыға оны алдын ала тексеру мүмкіндігі болмаса». Скалия алдын ала тексеру мүмкіндігінің міндетті екенін және қол жетімсіз куәгердің жазбаша мәлімдемелерінің қабылдануы осыған байланысты екенін анықтады. Жазбаша мәлімдемелер – құқық қорғау органдарына немесе мемлекеттік қызметкерлерге жасалған ресми жарияланымдар. «Куәліктің сенімді болуы үшін бетпе-бет кездесуден бас тарту, айыпталушының кінәлі екені анық болғандықтан соттан бас тартумен тең». Кроуфорд соты куәгерлік емес мәлімдемелерге қатысты Конфронтациялық баптың сотқа мәлімдемелердің сенімділігін анықтау үшін өз дискрециясын пайдалануға рұқсат беретінін анықтады. «Бірақ куәгерлік мәлімдемелерге қатысты Алтыншы түзетуде талап етілгендей, қол жетімсіздік және алдын ала тексеру мүмкіндігі қажет. Конституциялық талаптарды қанағаттандыру үшін жеткілікті сенімділіктің жалғыз көрсеткіші – Конституцияда нақты көрсетілгенідей, бетпе-бет кездесу».

Бәсекелестік

Бас судья Уильям Ренквист нәтижемен келісті, бірақ бұл істі ескі Робертс аясындағы тар негізде шешкен болар еді. Ренквист, О'Коннормен бірге, куәгермен бетпе-бет кездесе алмағандықтарына байланысты сотталушылардың соттан тыс айғақтарды қабылдамау құқығын кеңейтуге қарсы екенін айтты.

Кейінгі дамуы

Бұл шешім прокурорлардың бұрын естіген сөздерге қатысты түрлі ерекшеліктер арқылы қабылдауға болатын дәлелдерді пайдалану арқылы істерін дәлелдеу мүмкіндігіне бірден күшті әсер етті. Әділеттеме Скалияның пікірінде айтылғандай, соттан тыс берілген және "көрсету" сипатындағы кез келген мәлімдеме қабылданбайды, егер мәлімдеуші сотта куәлік беруге қолжетімді болмаса және айыпталушы оны тексеруге бұрын мүмкіндік алған болса. Алайда, пікірде "көрсету" терминінің анықтамасы берілмеген, бұл елдегі соттарға осы мәселені өздері шешуге мүмкіндік берді. Заңгерлердің шешімді басты сынға алған себебі – соттың "көрсету" терминін анықтамауы болды. Төменгі соттардың бұл мәселені шешуде қиындықтар тудырған басты салаларының бірі – сот отырысында 911 нөміріне келіп түскен қоңырауларды пайдалану болды, онда қоңырау шалушы куәлік беруге қолжетімді емес еді. Осы жағдай Дэвис пен Вашингтон ісінде қарастырылды, онда Сот "көрсету" терминінің анықтамасын берді. Басқа да істерде бұрынғыдай, белгілі бір типтегі куәландырылған құжаттарды коммерциялық немесе мемлекеттік тізілімдерге қатысты естіген сөздерге жасалған ерекшеліктер бойынша қабылдау мәселесі қарастырылды. Кроуфорд және одан кейінгі шешімдер үй ішіндегі зорлық-зомбылық істерін қарау тәсілін де түбегейлі өзгертті, дәлелдерге негізделген қудалауды шектеді – бұл кең таралған тәжірибе, ол айыпталушыларды оларға қарсы айыптаушылардың сотқа қатысуынсыз қудалауға мүмкіндік береді. Дәлелдерге негізделген қудалау естіген сөздерге жасалған ерекшеліктерді пайдалану арқылы сотта куәгердің куәлігін қамтамасыз етуге көп көңіл бөледі. Кроуфорд сотының шешімі бойынша, айыптаушы сотқа келіп, айыпталушыға қарсы куәлік бермесе, осы мәлімдемелердің көпшілігі қабылданбайды.