Кіріспе

1833 жылғы тариф (сонымен қатар 1833 жылғы келісімдік тариф деп те аталады, 55-тарау, ) 1833 жылдың 2 наурызында Генри Клей және Джон Кэлхун тарапынан Басылмай ету дағдарысын шешу мақсатында ұсынылды. Эндрю Джексон президенттігі кезінде қабылданған бұл тариф 1832 жылғы тарифке және 1828 жылғы Жексеу тарифіне қарсы Оңтүстік штаттарының наразылығына жауап ретінде, тарифтерді біртіндеп төмендету үшін қабылданды; бұл тарифтер Оңтүстік Каролинаны Одақтан шығу қаупін тудырды. Аталған заңда импорттық салықтар келесі он жыл ішінде біртіндеп төмендетілуі керек болды, содан кейін 1842 жылға қарай 1816 жылғы тарифте белгіленген деңгейге жетіп, орташа есеппен 20% құрауы тиіс еді. Келісімдік бойынша жасалған төмендетулер соңғы кезеңіне екі ай жеткен соң, 1842 жылғы қара тариф арқылы протекционизм қайта орнатылды.

1828 жылғы тариф

1828 жылғы тариф – АҚШ Конгресі қабылдаған қорғау шарасы болған тариф. Ол АҚШ тарихындағы бейбіт кезеңдегі ең жоғары тариф есептеледі, барлық импортталған тауарлардың 92%-ына 62% салық салынды. Тарифтің мақсаты – солтүстік АҚШ өнеркәсіптерін қорғау, оларды төмен бағалы импорттық тауарлардың бизнестен шығаруына жол бермеу еді. Дегенмен, Оңтүстік 1828 жылғы тарифке бірнеше себеппен қарсылық көрсетті. Біріншіден, олар аймақта өндірілмейтін тауарлар үшін жоғары баға төлеуге мәжбүр болды. Екіншіден, британдық тауарлардың импорты төмендегендіктен, британдықтардың Оңтүстіктен әкелінген мақтаға төлеуі қиын болды. Нәтижесінде, Оңтүстік тауарларға көбірек төлеуге және шикізат сатудан түскен табысының азаюына тап болды. Осы жағымсыз салдарлар оңтүстіктегі көптеген адамдарды 1828 жылғы тарифті «Жексұрынғыш тариф» деп атауға итермеледі. Вице-президент Джон К. Калхун бұл тарифке қарсы болды және 1828 жылы «Оңтүстік Каролинаның көрнекілемесі мен наразылығы» атты памфлетті анонимді түрде жазды, көптеген адамдар тарифтің төмендетілетініне сенгендіктен.

1832 жылғы тариф

Дегенмен, Эндрю Джексонның әкімшілігі тарифтік алаңдаушылықтарды 1832 жылдың 14 шілдесіне дейін қарастырмады, сол күні Джексон 1832 жылғы тариф заңын бекітті. Бұл тарифті көбінесе бұрынғы президент Джон Куинси Адамс жазған, ол 1828 жылғы тарифтің салдарынан туған дауды шешу үшін тарифтерді төмендетуге бағытталған. Алайда, солтүстік штаттарының тұрғындары бұл тарифті мәселені шешкені ретінде қараса, оңтүстік штаттарының көпшілігі оны қанағаттандырмайтын және түзетуді қажет ететін деп есептеді. Атап айтқанда, Оңтүстік Каролина штаты тарифке қарсы күшті оппозиция көрсетті, бұл Нуллификация дағдарысына алып келді.

Салдары

1833 жылғы тариф ең соңында 1842 жылғы қара тарифке жол берді және протекционизм қайта орнатылды. Орташа тариф ставкалары 1842 жылғы бастапқы 20% мақсаттан шамамен 40%-қа дейін дерлік екі есеге өсті, ал баж салынатын тауарлардың үлесі барлық импорттың шамамен 50%-дан 85%-дан асып түсті. Темірден жасалған тауарлар сияқты кейбір тауарлар үшін импорттық салық тауардың жалпы құнының үштен екі бөлігін құрады. Керемет емес, 1842 жылғы қара тарифтің әсері бірден сезілді; импорт құнының өсуіне байланысты 1843 жылы халықаралық сауда күрт төмендеді.