Кіріспе

Христиандық гностикалық мәтін

Яковтың бірінші Апокалипсисі – гностикалық апокалипсикалық жазба. Оның алғашқы қайта жариялануы Наг-Хаммади кітапханасының Кодекс V-нің үшінші трактаты ретінде копт тіліне аудармасы болды. Кейіннен Кодекс Чакос деп аталатын копт тіліндегі және Оксиринх папирустарының грек тіліндегі қосымша көшірмелері табылды. Мәтін Валентиннің теологиялық тұжырымдарын пайдаланады. Мәтін Исаның "сен маған дене жағынан бауыр емессің" және "ешқашан ешқандай азап көргенім жоқ, қайғырмағанмын" деген сөздері арқылы доцеттік көзқарасын көрсетеді. Бұл мәтін Яковты шейіт өліміне дайындайды, материалдық өмірден гөрі рухани құтқарылуды баса назар аударады.

Қорытынды

Жазба Жақып пен Исаның әңгімесімен басталады. Иса өзін Құдайдың бейнесі деп атап, барлық нәрсенің бастауы – Ол екенін түсіндіреді. Ол сондай-ақ әйелдік туралы айтады, оның өзіне тән күштер мен құдайларды қалай дайындағанын, бірақ Ол келген кезде ол мүлдем болмаған. Иса ертең тұтқындалатынын, бірақ құтқарылуы жақын болатынын болжайды. Ол Жақыпқа Иерусалимді тастап кетуді айтады, себебі ол көптеген архонттардың мекені, ал оның құтқарылуы олардан қорғалады. Иса сол кездегі архонттардың және оларға бағынышты 72 аспанның мәнін түсіндіреді. Олардың саны санауға келмейді, оларға кім рұхсат берсе, солар ғана ала алады, - дейді ол. Иса Жақыпқа енді ол Жақып емес, мәңгілікке бар екендігін айтады, және оның соқыр ойларынан айналып тұрған дене шектеулерінен құтылғанда, барлық санаулы жандар аталмақ. Жақып Исадан, архонттардың күштері мен әскерлері оған қарсы қаруланғандықтан, мәңгілікке қалай жету керектігін сұрайды. Иса Жақыпқа билік иелері Жақыпқа емес, Оның өзіне қарсы қаруланғанын айтады. Иса Жақыпқа деген қамқорлығын білдіреді, ол үлкен білімсіздікке түсіп, бірақ оған берілгендерден айырмашылығы, таза қалған. Иса оларға ұқсамайтынын мойындайды, бірақ ол олардың барлығын киген. Жақып пен Иса олардың саналары мен болмысы туралы әңгімелейді, Иса архонттардың ашуына қарсы жүрексінуін мойындайды. Бұл бөлім рухани түсінікке жету және құтқарылу үшін білім мен есте сақтаудың маңыздылығын баса көрсетеді. Жақып әлемді билейтін биліктерден қорқатынын білдіреді. Иса Жақыпқа өзінің құтқарылуын және басқа да барлық нәрсені, Жақып үшін ғана емес, көптеген адамдардың сенімі үшін ашатынына сендіреді. Иса айқышқа шегеленуге кеткеннен кейін, Жақып қайғырып, күйзеледі, бірақ Иса оған қайтадан көрініп, ол азап шекпегенін және адамдар оған ешқандай зиян келтірмегенін түсіндіреді. Иса адамдардың архонттардың көрінісі ретінде өмір сүретінін және олар арқылы жойылуға лайық екенін түсіндіреді. Иса Жақыпқа: "Бізге қаһарланып, ашуланып бастадыңдар, бірақ басқалардың игілігі үшін солай етуің керек", - деп ескертеді. Иса Жақыпқа азап шегетінін айтады, бірақ оны қорқып қалмауға шақырады. Иса Жақыпқа ұрлықпен жандарды ұрлайтын үш салық жинаушымен бетпе-бет келетінін айтады. Иса Жақыпқа өзінің Әкеден, мәңгілікке бар Әкеден келгенін айтып, олардың сұрақтарына жауап беруді тапсырады. Жақып олардың сұраған бөтен нәрселері мүлдем бөтен емес екенін мойындауы керек, бірақ олар әйел және әйелдің иелігінде болған Ахамоттан. Иса Софияның Ахамоттың анасы екенін және Жақыпты құтқаратын мәңгілік білімнің бастауы екенін түсіндіреді. Иса Өзін және барлық мәңгілікке бар Ұлдарды шәкірттері танып, олардың ішінде жасырылғандай екенін айтады. Иса Жақыпқа осыларды өз бойына жасырып, Адайға айтуды бұйырды, ол оларды жазып, кейін Леви мен оның екі ұлына жеткізеді. Иса Жақыпқа архонттар шабуыл жасағаннан кейін жаны Әкесіне қайта оралатынына сендіреді. Ол Исаның шәкірттері болған жеті әйел туралы сұрады. Иса ой, кеңес, білім және қорқыныш рухтары туралы айтып, архонт Адонайоспен болған қақтығысты еске алады. Иса Жақыпты ашу мен заңсыздықтан бас тартып, өзіне қызғаныш білдіргендерден сақ болуға шақырады. Иса Жақыпқа Саломия, Мариям, Марта және Арсинойларды жігерлендіруді тапсырады. Мәтіннің соңында Жақып архонттарды сөккеннен кейін белгісіз адамдар Жақыптың шейіт болуы туралы дауласады.