Кіріспе

АҚШ-та пайда болған қытай тауығы

Апельсин тауығы – қуырылған тауықтан жасалған американдық қытай тағамы, оған тәтті цитрус дәмді және ащы бөтелке соусымен жабылады.

Шығу тегі

Солтүстік Америкадағы қытай мейрамханаларында ең көп кездесетін апельсин тауығы – майдаланған, қамырға малынған және қуырылған тауық кесектері, үстіне тәтті апельсин хошқыланған чили соусы құйылады, ол қалыңдап немесе глазурь болып карамельденеді. Бұл тағам АҚШ-та өте танымал болғанымен, Қытайдағы нұсқасынан гөрі Солтүстік Америкада генерал Цо тауығының өзгеруі ретінде көбірек кездеседі. Шеф-аспаз Энди Као 1987 жылы Гавайидегі Panda Express мейрамханасында түпнұсқа қытай-американдық апельсин тауығының рецептін жасағанын мәлімдейді. Panda Express осы тағаммен тығыз байланысты болғандықтан, апельсин тауығын жарнама құралы ретінде пайдаланады, ел бойынша апельсин тауығының үлгілерін тарату үшін арнайы тағам фургоны жұмыс істейді. Солтүстік Америкада апельсин тауығы қытай тағамы деп есептеледі, бірақ Қытайдағы қытай мейрамханаларында оны сирек кездестіруге болады. Panda Express иесі және негізін қалаушы Эндрю Чернг апельсин тауығының генерал Цо тауығының нұсқасы ғана екенін, ал ол Қытайда дерлік белгілі емес тағам екенін айтады. Журналист Дженифер 8. Ли «генерал Цо тауығы мен апельсин тауығы – Қытайдағы тәтті-қышқыл тағамдардың америкалық өзгеруі» дейді, олар әскери базалардың асханаларында және супермаркеттердегі мұздатылған тағамдар бөлімінде де кездеседі. Panda Express компаниясының тағамдық инновациялар директоры Джимми Ванг апельсин тауығының соңғы 30 жылдағы ең креативті тағамдардың бірі екенін мәлімдейді. Батыс жарты шардың көптеген елдерінде осы тағамды «апельсин тауығы», «апельсин қабығы тауығы», «апельсин хошқыланған тауық» және «мандарин тауығы» деп атайды. Бұл тағамның бастауы Қытайдың Хунань провинциясындағы «мандарин тауығы» тағамынан шыққан болуы мүмкін. Қытай тілінде бұл тағам «陳皮雞» деп аталады, яғни «кептірілген цитрус қабығы тауығы», ол кептірілген апельсин немесе мандарин қабығын білдіреді. Дегенмен, мәдени және географиялық факторларға байланысты осы тағамның дәмі мен рецептілері әртүрлі. Америкадағы қытай мейрамханаларында мандариннің орнына жаңа апельсин қабығы немесе апельсин мүлдем қолданылмайды. Мандарин дәстүрлі қытай медицинасында және тағам дайындауда қолданылады. Мандарин тауығы жаңа және дәмді, ал апельсин тауығы тәтті және қышқыл. Апельсин тауығы тәтті және аздап дәмді апельсин соусында қуырылады. Апельсин тауығының тәттілігі американдықтардың талғамын қанағаттандыру үшін қосылды.

Танымалдық

Апельсинді тауық – американдық жылдам тамақ желісі Panda Express-тің ең танымал тағамы, олар одан жыл сайын 100 миллион фунттан астам сатады. "Үлкен жарылыс теориясы" телесериалында Шелдонның сүйікті қытай тағамы – апельсинді тауық.