Кіріспе
Кіруі мен шығуы шектелген және адам тұруға жарамсыз кеңістік. Шектелген кеңістік – кіруі мен шығуы шектелген және адам тұруға жарамсыз кеңістік. Мысалы, сақтау резервуарының іші, онда техникалық қызметкерлер кейде кіреді, бірақ ол адамдар тұруына арналмаған. Шектелген кеңістіктегі қауіптерге көбінесе зиянды шаң немесе газдар, ауа жетіспеу, сұйықтыққа бату немесе еркін ағатын ұсақ бөлшекті заттар (мысалы, астық сақтағыштары), электр тогының соғуы немесе тұтқындалу жатады. Шектелген кеңістіктегі оқиғалар еңбек қауіпсіздігі және денсаулық сақтау саласында ерекше алаңдау тудырады, себебі олар зардап шеккен адамға және одан кейін құтқару тобына қауіп төндіреді. Құрылыс туннелі, қазандықтың іші (тек қазан өшірілген кезде қол жетімді), сұйық сақтау резервуарының іші, канализация қалдықтары бар септик резервуары және кішкентай жер асты электрлік бөлімі – бұл шектеулі кеңістіктердің мысалдары. Кемелер мен басқа да су көліктерінің құрылысында су өткізбейтін бөлімдерді жасау қажеттілігіне байланысты кеңістік шектеулі болуы мүмкін. Шектелген кеңістіктің нақты анықтамасы сала түріне қарай өзгереді. Бұрын құрылыс алаңындағы шектеулі кеңістіктер, қағаз фабрикасы сияқты жалпы өнеркәсіптегі шектеулі кеңістіктерден өзгеше анықталған. Жаңа құрылыс регламентінің күшіне енуімен бұл өзгерді. Жұмысшылар үшін ерекше қауіпті жағдайларды тудыратын, оның ішінде уытты немесе ауа жетіспейтін газдардың жиналуы, өрт, құлау, су басу және тұтқындалу қаупі бар шектеулі кеңістіктер, қауіптің сипаты мен ауырлығына байланысты рұқсат қажетті кеңістіктер ретінде жіктелуі мүмкін. Тіпті ғимараттың дәліздері немесе кеңселер сияқты әдеттегі тұрғынға жарамды бөліктері де, қалыпты желдету және кіруді өзгертетін операциялар кезінде шектеулі кеңістіктің қасиеттерін иеленуі мүмкін. Мысалы, бөлме бояу үшін пластик пленкамен оралуы мүмкін, ал бөлмеден шығарылатын булар бұғатталған желдету жүйесі арқылы таратылмауы мүмкін. Егер резервуар немесе осыған ұқсас ыдыс бастапқыда тексеріліп, ішінде тыныс алуға жарамды ауа бар екені анықталса да, резервуардың ішіндегі қалдықтар қозғалғанда немесе кездейсоқ тұтанғанда уытты газдар немесе булар бөліп шығаруы мүмкін болса, резервуардың ішіндегі операциялар кезінде қауіп пайда болуы мүмкін. Темірден жасалған су резервуарларының ішкі беті тот басқанда, қауіпті түрде оттегінің концентрациясы төмендеуі мүмкін.
A confined space is a space with limited entry and egress and not suitable for human inhabitants. An example is the interior of a storage tank, occasionally entered by maintenance workers but not intended for human occupancy. Hazards in a confined space often include harmful dust or gases, asphyxiation, submersion in liquids or free flowing granular solids (for example, grain bins), electrocution, or entrapment. Confined space accidents are of particular concern in occupational safety and health due to the hazards that they pose to the victim and subsequently to a rescue team. A utility tunnel, the inside of a boiler (only accessible when the boiler is off), the inside of a fluid storage tank, a septic tank that has contained sewage, and a small underground electrical vault are all examples of confined spaces. Ships and other vessels commonly have confined spaces due to the need for compartmentalized watertight construction. The exact definition of a confined space varies depending on the type of industry. Until recently confined spaces on a construction site were defined differently than confined spaces in General Industry such as a paper mill. That changed due to a new confined space regulation for construction. Confined spaces that present special hazards to workers, including risks of toxic or asphyxiant gas accumulation, fires, falls, flooding, and entrapment may be classified as permit required confined spaces depending on the nature and severity of the hazard. Even normally habitable parts of a building such as corridors or offices may take on the characteristics of a confined space, during operations that alter normal ventilation and access. For example, a room may be wrapped in plastic sheeting for painting and any vapor emitted in the room may not be dispersed by blocked ventilation ducts. Even if a tank or similar vessel initially is tested and found to contain breathable air, a hazard can develop during operations inside the tank if residues inside the tank can release toxic gas or vapor when disturbed or if accidentally ignited. Steel water tanks may have dangerously low oxygen concentration when the interior rusts.
Кіру сертификаты
Көп жағдайда, персоналдың респираторсыз жабық кеңістікке кіруіне дейін, білікті немесе арнайы оқытылған адамнан қауіпсіз атмосфераны растау қажет. АҚШ Әскери-теңіз күштерінде бұл міндет кемедегі газды тазалаушы инженерге жүктеледі. Теңіз саласында NFPA сертификаты бар теңіз химигі, тұтанғыш, жанғыш немесе уытты заттар сақталған барлық жабық кеңістіктерде сынақтар жүргізуге міндетті. Азаматтық секторда сертификаттауды жұмыс беруші оқытып, уәкілеттенген кез келген қызметкер жүзеге асыруы мүмкін. OSHA ережелеріне сәйкес, кіруді қадағалаушыны жұмыс беруші тағайындайды және кеңістікке кіру қауіпсіздігін және барлық қауіптерді бақылауға алуды қамтамасыз етеді. OSHA ұсынған нұсқауларда, рұқсатсыз кіруді болдырмауға бағытталған процедураларды құрудың маңыздылығы ерекше атап көрсетілген. Кіруге арналған қақпақтар алынғаннан кейін, уақытша жабық кеңістіктерге қойылатын кедергілерді "дер кезінде" орнату қажет. Бұл рұқсатсыз кіруді, кеңістікке кездейсоқ құлауды және сыртқы заттардың ішке түсуін болдырмайды. АҚШ-тағы ауыл шаруашылығы саласы, рұқсат қажетті жабық кеңістіктерді реттейтін ережелерден (бұл жалпы өнеркәсіпке тән) босатылған, бірақ олар жабық кеңістіктегі қауіптерді анықтау және бақылауға міндетті.
Жарақат алушылар мен өлім-жітім
Жарақаттану мен өлім-жітім жағдайлары жиі кездеседі және көбінесе құтқарушылар алғашқы құрбан болғандай қиындыққа тап болғанда, тізбектей өлім-жітімге әкеледі. 1980-ші жылдары қаза болғандардың 60% құтқарушылардың қатарынан, ал 30% астам жағдайларда қауіпсіз деп тексерілген және кіруге рұқсат берілген кеңістікте орын алған. Мысалы, 2006 жылы Канаданың Британдық Колумбиясындағы Суливан кенішінде бірінші құрбан болған адамнан кейін үш құтқарушы да қаза тапты. Шекараланған кеңістіктердегі апаттар ерекше қиындықтар туғызады және көбінесе ауыр салдарға әкеледі, мысалы, 2007 жылғы Xcel Energy Cabin Creek өртінде болғандай. 1999 жылы Солтүстік-Батыс OHS Еңбек қауіпсіздігі және денсаулық сақтау басқармасының (OSHA), Ұлттық еңбек қауіпсіздігі және денсаулық сақтау институтының (NIOSH) және Тау-кен қауіпсіздігі және денсаулық сақтау басқармасының (MHSA) есептеріне негізделіп, олардың себептерін талдаумен бірге шекараланған кеңістіктегі өлім-жітімдер туралы зерттеу жариялады. Зерттеушілер бұл көрсеткіштердің нақты орын алған қазалы жағдайлардың тек бір бөлігі ғана екенін санайды, себебі көптеген орындар бастапқыда шекараланған кеңістіктер ретінде анықталмайды, OSHA есептері 1982 жылға дейін қауіпсіз емес шекараланған кеңістіктегі өлім-жітімдерді қамтыған жоқ, NIOSH әлі де өз зерттеулерінде қауіпсіз емес шекараланған кеңістіктегі өлім-жітімдерді қамтымайды және көптеген американдық штаттар OSHA-ға ұсынылатын өлім-жітім туралы есептерде шекараланған кеңістіктердің бар екенін көрсетпейді. Өрт және жарылыс (OSHA 1982a): 1974-1979 жылдар аралығында 50 жағдайда 76 адам қаза тапқан. Оқиғалардың көп бөлігі жұмысшының қателігі немесе жабдықтың бұзуына байланысты болды. Құлыптау-маркировка (OSHA 1982b): 1974-1980 жылдар аралығында 83 жағдайда 83 адам қаза тапқан. Бұл санатқа фабрикадағы конвейерлік ленталар мен жабдықтар кіреді, бұл әдетте шекараланған кеңістіктерге жатпайды, бірақ шекараланған кеңістіктердің критерийлеріне сәйкес келеді. Дәнді дақылдарды өңдеу (OSHA 1983): 1977-1981 жылдар аралығында 105 жағдайда 126 адам қаза тапқан. Уытты және тұншықтыратын атмосфералар (OSHA 1985): 1974-1982 жылдар аралығында 122 жағдайда 173 адам қаза тапқан. Дәнекерлеу және кесу (OSHA 1988): 1974-1985 жылдар аралығында 217 жағдай, 262 адам қаза тапқан. OSHA-ның дәнекерлеу және кесуден болған өлім-жітімдер туралы есептерінде оқиға шекараланған кеңістікте болған-болмағаны көрсетілмейді, шамамен оқиғалардың 22% шекараланған кеңістікте болған деп есептеледі. Кеме жасау және жөндеу (OSHA 1990): 1974-1984 жылдар аралығында 151 жағдай, 176 адам қаза тапқан. OSHA кеме жасаудан болған өлім-жітімдер туралы есептерінде оқиға шекараланған кеңістікте болған-болмағаны көрсетілмейді, шамамен оқиғалардың 36% шекараланған кеңістікте болған деп есептеледі. Кен өндіру (MSHA есебі 1988): 1980-1986 жылдар аралығында 38 шекараланған кеңістіктегі жағдай, 44 адам қаза тапқан. АҚШ Еңбек департаментінің, Еңбек статистикасы бюросының, Өлімге әкелетін еңбек жарақатын санау бағдарламасының мәліметтері бойынша, шекараланған кеңістіктегі өлім-жітімдер 1998 жылы 81 адамнан бастап 2000 жылы 100 адамнан асып, бес жылдық кезеңде жылына орташа 92 адам қаза тапқан.
Құтқару
Кіру рұқсаттары жүйесі қолданылатын жағдайда, құтқару жоспары қажет, онда тиісті уақыт ішінде жауап бере алатын, дайын және жабдықталған құтқару тобы болуы керек. Кіруге рұқсат берілгенге дейін жұмыс орнында болуы қажетті персонал мен жабдықтар тізімі осы жоспарда көрсетілуі тиіс. Құтқарушы персоналды қауіпке тікелей ұшыратпай, уытты ортадан жұмысшыны шығару үшін үш аяқты көтергіштер, қауіпсіздік белдіктері және басқа да арнайы құралдар қажет болуы мүмкін. Кейбір өнеркәсіптік кәсіпорындарда Биіктікте Жұмыс (БЖ) және Жабық Кеңістікте (ЖК) құтқару қызметтері біріктіріліп, бірге ұсынылады.