Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Апт (апт; Провансальдық окситан: At / Ate екі классикалық және Мистральдық нормада) — Францияның оңтүстік-шығысындағы Прованс-Альп-Кот-д’Азур аймағындағы Воклюз департаментіндегі коммуна. Ол Калавон өзенінің сол жағасында, Авиньоннан шамамен 66 км шығысқа қарай орналасқан. Апт – Луберон тауларының орталық қаласы. Бұл қала ерте креда кезеңінің Апт шөбін (Апти дәуірін) анықтауымен белгілі.
Apt (apt; Provençal Occitan: At / Ate in both classical and Mistralian norms) is a commune in the Vaucluse department in the Provence Alpes Côte d'Azur region in southeastern France. It lies on the left bank of the Calavon, 41 mile (66 km) east of Avignon. It is the principal town of the Luberon mountains. The town is known for defining the Aptian age of the Early Cretaceous.
География
Apt, Aix-en-Provence және Durance өзенінің солтүстігінде, Калавон өзенінің (кейде Кулон деп те аталады) аңғарында, Луберон тауының солтүстікке қараған беткейлерінің алдында орналасқан.
Apt lies north of Aix en Provence and the river Durance, in the valley of the river Calavon, (also called the Coulon), and at the foot of the north facing slopes of the Luberon mountain.
Климат
Апт Кёппен климаттық жіктелуі бойынша ыстық жазғы Жерорта теңізі климатына ие, жауын-шашын мөлшері салыстырмалы түрде жоғары болғандықтан, ылғалды субтропиктік климатқа жақын. Орташа есеп бойынша, Апт жылына 68,6 күнде ең төменгі температура 0 °C (32 °F) төмен, жылына 1,0 күнде ең төменгі температура 10 °C (14 °F) төмен, жылына 0,5 күнде ең жоғары температура 0 °C (32 °F) төмен болады, ал жылына 57,7 күнде ең жоғары температура 30 °C (86 °F) жоғары болады. Рекордтық ең жоғары температура 2019 жылдың 28 маусымында 43,9 °C (111 °F) тіркелді, ал рекордтық ең төменгі температура 2012 жылдың 12 ақпанында 14,9 °C (5 °F) болды.
Apt has a hot summer mediterranean climate using the Köppen climate classification, with its relatively high rainfall bordering closely on a humid subtropical climate. On average, Apt experiences 68.6 days per year with a minimum temperature below 0 °C (32 °F), 1.0 days per year with a minimum temperature below 10 °C (14 °F), 0.5 days per year with a maximum temperature below 0 °C (32 °F), and 57.7 days per year with a maximum temperature above 30 °C (86 °F). The record high temperature was 43.9 °C (111 °F) on June 28, 2019, while the record low temperature was 14.9 °C (5 °F) on February 12, 2012.
Геологиялық жасы
Apt – аптиан тобының этимологиялық бастауы, геологиялық уақыт шкаласындағы бір кезең, ерте немесе төменгі креда кезеңінің немесе сериясының бөлігі. Шамамен 125.0 ± 1.0 млн жылдан 112.0 ± 1.0 млн жылға дейінгі (млн жыл бұрынғы) мерзімді қамтиды. Алғашқы типтік орны Апт аймағында. Аптианды 1840 жылы француз палеонтологы Алсид д’Орбиньи ғылыми әдебиетке енгізген.
Apt is the etymological source of the Aptian, an age in the geologic timescale, a subdivision of the Early or Lower Cretaceous epoch or series and encompasses the time from 125.0 ± 1.0 Ma to 112.0 ± 1.0 Ma (million years ago), approximately. The original type locality is in the vicinity of Apt. The Aptian was introduced in scientific literature by French palaeontologist Alcide d'Orbigny in 1840.
Тарих
Апт бір кезде галликалық тайпа – Вулгиенттердің бас қаласы болған; римдіктер шамамен б.з.д. 125 жылы оны қиратқан, ал Юлий Цезарь оны қайта жаңғыртқан, соның ішінде оған Апта Юлия атағын берген; Ломбардтар мен сарацендер оған көп зиян келтірген, бірақ Прованс графтары оның бекіністерін қайта салып берген. Дәстүрлі әңгіме Апт епископтығының негізін Ауспик есімді әулиеге жатқызады, оны Папа Климент I жіберген және ол 102 жылы шейіт болған; бірақ оның бар екендігі туралы алғашқы құжатталған мәліметтер 314 жылғы Арль Синодының шешімдерінде кездеседі, онда Апт дін қызметкері және экзорцистпен өкілдік еткен. V ғасырдың басындағы Апт епископы – әулие Кастор туралы сол заманғы діни құжаттарда және 419 жылғы Папа Бонифаций I-нің хатында айтылған. Епархия сол ғасырдың құжаттарында Экске бағынышты епархия ретінде көрсетілген. 1801 жылғы 15 шілдедегі Рим Папасы Пий VII мен Наполеон Бонапарт арасындағы конкордаттың нәтижесінде епархия аумағы сол жылдың 29 қарашасындағы Qui Christi Domini бұйрығымен негізінен Авиньон архиепархиясына қосылды, ал кейбір приходтар Динье епархиясына берілді. Қазіргі таңда Апта (латын тілінде Апта деп аталады) тұрақты епископтық емес, католик шіркеуі оны титулярлық кафедра ретінде тізімдеген. Аптада 12-13 ғасырлардағы музыкаға қатысты маңызды қолжазбалар табылған. Олар Апт қолжазбасы және Иврея кодексі деп аталады. Олар мотеттер мен массалық бөлімдерді қамтиды, олардың барлығы полифониялық. Филипп де Витридің он төрт мотетінің тоғызы 1360 жылға дейінгі сексен бір композициядан тұратын Иврея кодексінде сақталған. Бұл жинақ Авиньондағы Папа сарайында қолданылған музыкалық репертуардан алынған деп есептеледі, себебі ол өте жақын және Ars Nova қозғалысының музыкалық үлгілерін ұсынады.
Apt was at one time the chief town of the Vulgientes, a Gallic tribe; it was destroyed by the Romans about 125 BC and restored by Julius Caesar, who conferred upon it the title Apta Julia; it was much injured by the Lombards and the Saracens, but its fortifications were rebuilt by the counts of Provence. A traditional tale attributes the foundation of the bishopric of Apt to a saint named Auspicus, whom Pope Clement I sent and who died a martyr in 102; but the first documented evidence of its existence is in the acts of the Synod of Arles of 314, at which Apt was represented by a priest and an exorcist. Early 5th century bishop Saint Castor of Apt is mentioned in contemporary liturgical documents and in a 419 letter of Pope Boniface I. The diocese appears in documents of the same century as a suffragan of Aix. As a result of the concordat of 15 July 1801 between Pope Pius VII and Napoleon Bonaparte, the territory of the diocese was incorporated by the bull Qui Christi Domini of 29 November of the same year mainly into the archdiocese of Avignon, with some parishes going instead to the diocese of Digne. No longer a residential bishopric, Apta (as it is called in Latin) is today listed by the Catholic Church as a titular see. Important manuscripts were found in Apt concerning music in the 12th/13th centuries. They are known as the Apt Manuscript and the Ivrea Codex. They contain motets and mass movements, all of which are polyphonic. Nine out of fourteen Motets by Philippe de Vitry are recorded in the Ivrea Codex, a compilation of eighty one compositions dating to 1360. It is purported to have been derived from the repertoire used in the Papal Palace at Avignon, since it is so close and offers a sampling of music from the Ars Nova movement.