Кіріспе
Racing Stripes – 2005 жылы түсірілген американдық спорттық комедиялық отбасылық фильм. Режиссері – Фредерик Ду Чау. Фильмді Эндрю А. Косов, Бродерик Джонсон, Ллойд Филлипс және Эдвард Л. МакДоннелл продюсерлік етті. Сценарий авторлары – Дэвид Шмидт, Стивен П. Вегнер, Кирк ДеМикко және Ду Чау. Фильм Кентуккиде қазақстандық түрде тасталып, жарыс жолының жанындағы фермада өскен цирк зебрасы Стрипстің оқиғасын айтады. Ол өзін жарыс ат деп есептеп, жарысқа дайындалуды және оған қатысуды армандайды. Фильмде Хейден Панеттиер, Брюс Гринвуд, Венди Малик және М. Эммет Уолш түскен, ал Фрэнки Муниз, Мэнди Мур, Майкл Кларк Дункан, Джефф Фоксворти, Джошуа Джексон, Джо Пантолиано, Майкл Розенбаум, Стив Харви, Дэвид Спейд, Снуп Догг, Фред Далтон Томпсон, Дастин Хоффман және Вупи Голдберг дауыстарын берген. Racing Stripes 2005 жылдың 14 қаңтарында Warner Bros. тарапынан кинотеатрларда көрсетілді. Фильм сыншылардан ара-жібір пікірлер алды және бүкіл әлем бойынша 90 миллион доллар табыс етті.
Racing Stripes is a 2005 American sports comedy family film directed by Frederik Du Chau. The film was produced by Andrew A. Kosove, Broderick Johnson, Lloyd Phillips and Edward L. McDonnell, based on a script written by David Schmidt, Steven P. Wegner, Kirk DeMicco and Du Chau. The film tells the story of Stripes, a circus plains zebra who is accidentally abandoned in Kentucky and raised on a farm next to a racing track. Believing he is a racehorse, Stripes dreams of training for and competing in the races. The film stars Hayden Panettiere, Bruce Greenwood, Wendie Malick and M. Emmet Walsh, with the vocal and voice talents of Frankie Muniz, Mandy Moore, Michael Clarke Duncan, Jeff Foxworthy, Joshua Jackson, Joe Pantoliano, Michael Rosenbaum, Steve Harvey, David Spade, Snoop Dogg, Fred Dalton Thompson, Dustin Hoffman and Whoopi Goldberg. Racing Stripes was released theatrically January 14, 2005, by Warner Bros. It received mixed reviews from critics and grossed $90 million worldwide.
Сюжет
Бір күні дауыл кезінде "Сарано" циркі дөңгелегі тесілгендіктен, жаңа туған жазық зебраны қапыда қалдырып кетеді. Тоқты жесір және бұрынғы жарыс аттарын жаттықтырушы Нолан Уолш оны құтқарып, шаруашылығына алып кетеді, онда оның 13 жасар қызы Ченнинг оған Жолдар (Stripes) деп ат қояды. Ол Текер есімді Шетланд понисімен, Фрэнни есімді Саанен ешкісімен және Реджи есімді әтешпен танысады. Келесі күні Жолдар өзінің жақын маңдағы "Турфвей паркі" жарыс жолына тағайындалғанына сенімді болады, ол жылқы емес, зебра екенін түсінбейді, сондықтан жарысқа қатысуға құқығы жоқ. Трентонның Мақтанышы (Trenton's Pride) және Дөңгелек (Ruffshodd) есімді екі тоқты Жолдармен жарысуға бейімделеді, бірақ оларды Мақтаныштың әкесі, үш мәрте Кентукки Ашық чемпионатының жеңімпазы Сэр Трентон тоқтатады. Үш жыл өткен соң, тағы да пошташымен жарысқаннан кейін, ересек Жолдар Сэнди есімді араб биесімен кездеседі және әдеттегі жарыста пошташыға жеңілгеннен кейін оған ғашық болады. Сэндимен сөйлескен кезде оған Прайд пен Дөңгелек, Жолдарды бала кезінен азаптағандар, жақындасады, ал Ченнингтің иттісі, Шаңқай (Lightning), жалқау және тыныға отырып сөйлейді. Прайд Жолдарды орманның құпия "Көк Ай" жарыс жолында жарысқа шақырады; ол жарысты қабылдайды, бірақ жеңіледі. Келесі күні Жолдарды жасырын бақылап тұрған Текер оған алдымен жақсы жаттығудан өтуді ұсынады. Жолдар 16 жасар Ченнингті таңдайды және жаңа шаруашылық жануары, Гус есімді пеликанды, Ченнингтің мотоциклін және Ноланның ескі пикабы "Көгілдірді" (Old Blue) саботаж етуге көндіреді, сонда Ченнинг оны жұмыс орнына, "Турфвей паркіне" жеткізеді. Жоспар орындалады, және Ченнинг, Ноланның қарсылығына қарамастан, Жолдармен "Турфвей паркіне" барады. Онда Ченнингтің бастығы Клара Далримпл Жолдарды жарыс жолына әкелгені үшін кінәлайды, ал Жолдар екі ат ұшқан бауырлас, Ызылдақ (Buzz) және Жылыс (Scuzz)пен танысады. Түн жақындаған сайын Ченнинг анасы Кэролинмен бірге атқа отырған алғашқы сапарын еске түсіріп, Жолдармен бірге жолды айналып өтеді. Оларға жарыстарда ойнайтын және отбасының ескі досы Вудзи келіп, Ченнингті келесі күні сынақ жарысына қатысуға шақырады. Ол келіседі, бірақ алты жыл бұрын жарыста анасы қаза болғаннан кейін Ноланның жаттығуды жалғастыруға құлшынысы зейкеп қалған. Бірақ Жолдар сынақтағы басқа жылқылар сияқты жылқы қақпасынан қорқып, үлкен стресске ұшырайды. Ол тынышталғаннан кейін жүгіре бастайды, бірақ жарыс кезінде бетіне шаң тиіп, Ченнинг құлап түседі. Ол жараланбағанымен, Нолан оны жазалап, кінәлайды. Алайда, Далримпл оның салт аттылық қабілетін мазақтағанда, Нолан қызын қорғайды. Жауап ретінде Далримпл Жолдарды Кентукки Ашық жарысына қатысуға тіркеп береді. Осы арада Жолдар Сэр Трентонның сөзінен зебра екенін түсінеді, бұл оны қатты күңкілдетеді. Ченнингтің өтінішіне және Вудзидің жігеріне қарамастан, Нолан оған Жолдарды жарысқа жібермейді. Мұны түсінген шаруашылық жануарлары Ноланды шаруашылыққа шақырып, оған өткен жетістіктерін көрсететін үстел көрсетеді, ол ойынан қайтады. Осы арада Франни Жолдардың жаттығу кезінде өзін дұрыс ұстамағаны үшін, Текер Ноланға жарыс аттарының чемпиондарын, соның ішінде Сэр Трентонды жаттықтыруға көмектескенін, ал алғыс білдірмегенін айтады, бұл оны жаттығуды бастауға ынталандырады. Жолдарды жарысқа жібермеу үшін Сэр Трентон және бірнеше таза қанды аттар Жолдар мен Сэндиді өзенде әңгімелесіп, бұрынғы дауларын түзетіп жатқанда тұзаққа түсіреді. Олар Сэндиді ұрлап, егер ол жарысқа қатысса, оған зиян келтіретінін айтып қорқытады. Келесі күні Жолдарды құтқарып болғаннан кейін Текер, Франни және Гус Сэндиді құтқаруға келіседі. Ызылдақ пен Жылыстың көмегімен құтқару жұмыстары сәтті аяқталып, олар Жолдардың жарысқа баратын уақытында оралады. Жарыста Нолан Далримплге егер Жолдар жеңсе, Сэндиді алатынын, ал егер ол жеңіліп қалса, оған қайтадан жұмыс істейтінін айтады. Жарыс барысында Дөңгелек, тіпті оның жокесі, Жолдардың жеңіске жетуіне кедергі жасауға тырысады, бірақ Жылыс Дөңгелектің артқы бөлігін тістеп, оларды дисквалификациялайды. Кейін Жолдар шаршап, ақыры Текердің үйреткенін еске түсіреді: "Артқа қарама. Барлығын жолға тастап кетейін", бұл оның сенімділігін арттырады. Жолдар жарыста жеңіске жетіп, басқа жарыс аттарының, соның ішінде Мақтаныштың да құрметін алады. Соңында олар топтық фотосуретте бірге тұрады, ол кейінірек Уолштың басқа жеңімпаздарымен бірге көрсетіледі.
Адамдар
Хайден Панеттьер – Ченнинг "Чан" Уолш, Ноланның 16 жасар, еркін мінезді қызы, ол Stripes ат үстінде жүруге бейім және шешімді. Мүмкіндіктері шектеулі болғанымен, оған атқа мінуде табиғи талант бар, дәл сол сияқты ол алты жыл бұрын Turfway Park ат жарысында қайтыс болған анасы Кэролин сияқты. Брюс Гринвуд – Нолан "Басшы" Уолш, Ченнингтің жесір әкесі, Кентукки штатындағы тәжірибелі жүгері шаруасы және зейнеткерлікке шыққан жарыс аттарын жаттықтырушы. Әйелі Кэролин алты жыл бұрын, қызы Ченнинг 10 жаста болғанда, жарыс атының құлауынан қаза тапқаннан бері ол аттарды, тіпті құнды зебра Stripes-ті де жаттықтыруға шыдамайды. Ченнинг Stripes-ке мініп, өзін-өзі жарақаттануы мүмкін деп қорқып, оны есекке немесе Turfway Park жарыс жолына жақын жібермейді. Бірақ фильмнің соңына қарай, ол ақыры Ченнинг пен Stripes-ке үлкен жарысқа – Кентукки Опенге (Кентукки Дербисінің пародисы) көмектесуді қалайды және оларды қатысуға және жеңуге ынталандырады, соңында олар осыны істейді. М. Эммет Уолш – шериф Вудзи, ол ескі, дана жарыс ойыншысы және Уолш отбасының жақын досы. Ол Ченнингке көңіл жасайды, әсіресе ол оның анасы Кэролинде болған қабілетті оның бойында көреді. Венди Малик – Клара Далримпл, Ноланның бұрынғы жұмыс берушісі, Ченнингтің бастығы және әдемі болғанымен, фильмнің басты жауыз кейіпкері. Ол Trenton's Pride және Ruffshodd аттарына ғашық, ал Кентукки Опен жарысын тек бизнес және ақша табу құралы ретінде қарастырады, жылқыларының, әсіресе Stripes-тің қауіпсіздігі туралы ойланбайды. Гэри Буллок – Джон Купер, Кентукки Опендегі тұқымдық жарысқа қатысатын аттарды жаттықтырушылардың бірі. Ол боссы Далримплдің жылқыларын шектен тыс итеру туралы көзқарасын бөліспейді, бірақ оның жалақысын алу үшін оның нұсқауларын орындауын жалғастырады, бұл оның жұмысы үшін маңызды. Каспар Пойк – пошташы, ол әр таңда Стрипсті блок айналып жүріп жеңіп алады.
Дауыс берушілер
Фрэнки Муниз – Стрипс, табылып қалған зебра, Кентукки Ашық жарысына қатысуға ниеттенгені жергілікті жылқылардың зорлық-зомбылық көрсетуіне себеп болады, бірақ Сэнди болғанда басқаша. Оған Сэнди ғашық. Оның кішкентай кезіндегі даусын Хайден Панеттьердің інісі Янсен Панеттьер сомдады. Дастин Хоффман – Такер, Шетланд понисі, бұрын Ноланға жарысқа дайындалатын жылқыларды, соның ішінде сэр Трентонды жаттықтыруға көмектескен. Зейнеткерлікке шыққанға дейін алғыссыз жылқыларды көп жылдар бойы жаттықтырғаннан кейін ол ренішті көрінеді, содан кейін Стрипске жарысқа қалай дайындалу керегін үйретіп көмектеседі. Стрипс оның көмегі үшін шынайы түрде риза болды. Вупи Голдберг – Фрэнни, егде жасарған Саанен ешкісі, ол Стрипсті арманынан айнымауға үнемі шақырады және оған көптеген ақылды кеңестер береді. Фермадағы барлық жануарлардың ішінде Такердің зейнеткерлікке шығуына қатты ренжүліп жүргенін білетін жалғыз ол сияқты. Мэнди Мур – Санди, кәсіби секіруші араб биесі. Ол Стрипстің жарысқа қатысу арманына қолдау білдіретін жалғыз жылқы. Олардың екеуі бір-біріне романтикалық сезімдермен қарастырады, бұл сезімдер фильмнің соңында өзара болады. Стрипс жеңгеннен кейін, ол Нолан мен Далримплдің шарттасуының нәтижесінде фермада тұрады. Стив Харви мен Дэвид Спейд – Базз бен Скузз, фильмдегі комедиялық рөлді сомдайтын және Такердің жақын достары болған жылқы құс ағайындылары. Базз ірілеу, көк көзді және шашын тарап, ал Скузз денесі әлсіз, қызыл көзді және шашы шалақы. Ағалардың музыкалық талғамдары әртүрлі: Скузз рэп музыкасын ұнатады, ал Базз классикалық музыканы жақсы көреді. Джефф Фоксворти – Реджи, Уолш фермасының әтеш, жақсы ниетті, бірақ аса епті емес. Ол фермадағы басқа жануарларға жаңалықтарды жеткізеді. Джо Пантолиано – Гус, Нью-Йорк акцентімен сөйлейтін үлкен қаладан келген ақ пеликан. Ол фермаға басқа бірнеше құстардан қашу үшін көшіп келгенін және ол "қауіпті құс" болғанын айтады. Оның бұрынғы тәжірибесінен қатты дауыстардан қорқуы мүмкін. Снуп Догг – Найзағай, ұйықтап жатқанда сөйлейтін отбасының жалқау қан иті. Фред Томпсон – сэр Трентон, ұлы Трентонның абыройын жалғастырудан басқа мақсаты жоқ деп санайтын қара нәсілді ат. Сондай-ақ, ол Кентукки Ашық жарысын өзінің меншігі деп санайды, бұл оның Стрипске деген қарсылығына себеп болады, себебі ол оның жарысты бұзуы мүмкін деп есептейді. Ол сонымен қатар Нолан мен Такер жаттығудан зейнеткерлікке шыққанға дейін Такердің жаттықтырған бұрынғы жарыс жылқыларының бірі. Джошуа Джексон – Трентонның абыройы, сэр Трентонның ұлы, ол зорлықшыл және Стрипсті әр мүмкіндікте қорлайды, бірақ әкесінен және басқа жылқылардан айырмашылығы, жарысты әділ және адал жолмен жеңуге сенеді. Алайда фильмнің соңында ол Стрипспен келісіп, достық қарым-қатынас жасайды, оның жарысқа қабілеттілігіне таңғалады. Оның кішкентай кезіндегі даусын Кайл Алказар сомдады. Майкл Розенбаум – Раффшод, Прайдтың досы және жақтасы. Бастапқыда ол Прайдтың құлағына сөз айту үшін және Прайдтың әкесінен қорқу үшін Стрипсті қорлап жатырғандай көрінеді, бірақ шын мәнінде ол одан да зорлықшыл, Сэр Трентонға Сэндиге Стрипстің Кентукки Ашық жарысына қатысуына жол бермеу үшін қауіп төндіруге көмектесуге дайын. Бұл оның және оның жүргізушісі Кентукки Ашық жарысында Стрипсті саботаж етуге тырысқанда одан әрі дәлелденді. Оның кішкентай кезіндегі даусын Фрэнки Райан Манрикес сомдады. Майкл Кларк Дункан – Клайдсдейл, Клайдсдейл аты, ол Blue Moon жарыстарын қадағалайды.
Өндіріс
2002 жылдың 10 қыркүйегінде Фредерик Ду Чаудың «Жарыс жолағы» (Racing Stripes) фильмін режиссерлік етуге тартылғаны жарияланды. Фильмнің сценариін Дэвид Шмидт, Стивен П. Вегнер және Кирк ДеМикко жазды. Эндрю Косов, Бродерик Джонсон, Ллойд Филлипс және Эдвард Л. Макдоннелл 30 миллион долларлық бюджетпен 2005 жылы көрсетілімге шығатын фильмді өндірді. 22 қарашада Брюс Гринвуд, Хейден Панеттьер, М. Эммет Уолш, Венди Малик, Гэри Буллок, Фрэнки Муниз, Дастин Хоффман, Вупи Голдберг, Мэнди Мур, Джефф Фоксворти, Джо Пантолиано, Фред Далтон Томпсон, Джошуа Джексон, Майкл Розенбаум, Снуп Догг, Майкл Кларк Дункан, Стив Харви және Дэвид Спейд фильм құрамына қосылғаны хабарланды. 2003 жылдың 25 наурызында Марк Ишэмнің фильмге музыка жасайтыны мәлім болды. Фильмде Сэм мен Дейзи есімді екі жарысқа қатысатын зебра пайдаланылды. Оларды жаттықтырған Тим Риверстің айтуынша, Сэм жақсы мінез-құлық танытып, «бір жақтан ат болғысы келген». Сэм бұрын «Айс Вентура: Табиғат шақырады», «Екінші Ной» және «Шина» фильмдерінде түскен. Фильм түсірілімі кезінде Хейден Панеттьер зебрадан құлап, миға соққы алып, мойынның қысылған нервімен ауруханаға түсті. Продюсерлер фильмді насихаттау кезінде оның жарақаттануы туралы айтуға тыйым салды; ол бұл жайтты 2013 жылы британдық «The Graham Norton Show» ток-шоуының бір эпизодында айтты.
Кастинг
2003 жылдың наурыз айында Фрэнки Муниз «Агент Коди Бэнкс» фильміндегі өнерінен кейін түсқағазға іріктелді. 2003 жылдың 27 шілдесінде Хейден Панеттьер сияқты басқа актерлер де жарияланды, ол Дастин Хоффман, Вупи Голдберг, Джо Пантолиано, Манди Мур және Патрик Стюарт дауыстарындағы актерлермен бірге ойнайтын болды. Дауыстау актерлерінің қатарына Джошуа Джексон, Майкл Розенбаум, Стив Харви, Дэвид Спейд, Майкл Кларк Дункан және Джефф Фоксворти де қосылды. Тамыз айында Брюс Гринвуд фильмге қатысты. Патрик Стюарт бастапқыда сэр Трентонның дауысын сомдауға жоспарланған еді.
Түсірілім
Ол Оңтүстік Африканың Питермарицбург қаласындағы Hollywoodbets Scottsville жарыс жолында және Оңтүстік Африканың Ноттингем-Жолдағы Riverholm елді мекенінде түсірілді. Фильмнің дамыту жұмысы Лос-Анджелесте, Калифорнияда аяқталды. 21 мамырда Summit Entertainment және Warner Bros. компаниялары фильмді тарату құқығын сатып алды.
Кассалық жинақ
"Рейсинг стрипс" фильмі АҚШ-та 49,8 миллион доллар, ал басқа елдерде 41 миллион доллар тапты, жалпы әлемдік кассасы 90,8 миллион долларға жетті. Metacritic сайтында 26 сыншының бағалауы бойынша фильмнің орташа есебі 100 балдық жүйе бойынша 43 балды құрады, бұл "аралас немесе орташа" пікірлерді көрсетеді. CinemaScore жүргізген сауалнама бойынша көрермендер фильмді A+ дейін F дейінгі шкала бойынша "A" бағасымен бағалаған.