Кіріспе
Қант спирті - дульцин – 1883 жылы поляк химигі Йозеф (Жозеф) Берлинерблау (27 тамыз 1859 – 1935) ашқан, қанттан 250 есе тәтті жасанды тәттілендіргіш. Ол алғаш рет шамамен жеті жылдан кейін көптеп өндірілді. Сахаринді бес жыл бұрын ашқанмен, оның нарықтағы сәттілігіне жете алмады. Дегенмен, ол 20 ғасырдың басында маңызды тәттілендіргіш болды және сахаринден гөрі артықшылығы – қышқыл дәмі болмады. Алғашқы медициналық сынақтар оның адамдарға зиянсыз екенін көрсетті және ол диабетпен ауыратындар үшін өте қолайлы деп есептелді. Алайда, 1951 жылы FDA жүргізген зерттеу оның қауіпсіздігіне қатысты көптеген сұрақтар туғызды. Жануарларға жасалған сынақтар созылмалы улануды көрсеткеннен кейін 1954 жылы нарықтан алынып тасталды. FDA сондай-ақ "Федералды қауіпсіздік басқармасы бұл химиялық заттарды улы заттар деп санайды және олардың ешқандай тағам құрамында болмауы керек" деп мәлімдеді. Жапонияда дульцинмен улану жағдайлары жиі тіркелді және 1969 жылы дульцинге қолдануға тыйым салынды. Дулцин сукрол және вальзин аттарымен де белгілі.
Dulcin is an artificial sweetener about 250 times sweeter than sugar, discovered in 1883 by the Polish chemist Józef (Joseph) Berlinerblau (27 August 1859 – 1935). It was first mass produced about seven years later. Although it was discovered only five years after saccharin, it never enjoyed the latter compound's market success. Nevertheless, it was an important sweetener of the early 20th century and had an advantage over saccharin in that it did not possess a bitter aftertaste. Early medical tests marked the substance as safe for human consumption, and it was considered ideal for diabetics. However, an FDA study in 1951 raised many questions about its safety, resulting in its removal from the market in 1954 after animal testing revealed chronic toxicity. The FDA has also said that "the Federal Security Administrator regards these chemicals as poisonous substances which have no place in any food." In Japan, poisoning accidents by dulcin occurred frequently, and use of dulcin was forbidden in 1969. Dulcin is also known by the names sucrol and valzin.
Дайындық
Дулцинді бөлме температурасында сулы ерітіндіде п-фенетидин гидрохлоридіне калий цианатын қосу арқылы өндіруге болады. Дулцинді жасаудың тағы бір жолы – мочевина мен п-фенетидин гидрохлоридін тұз қышқылы мен мұздық сірке қышқылының қоспасына араластыру.
Уыттылық
Дулцин тышқандар үшін рационның 0,1% және одан жоғары мөлшерінде улы болады. 0,1% концентрацияда өсудің біраз баяулауына себеп болса, 1,0% концентрацияда бұл баяулау өлім-жітімнің артуымен және бауыр, бүйрек, көкбауыр мен жүректегі көзге көрінетін гистологиялық өзгерістермен қатар байқалады.