Кіріспе

Замбиялық генерал және саясаткер (1947–2024)

Генерал-лейтенант Рональд Шикапуша (25 желтоқсан 1947 – 15 қаңтар 2024) – Замбияның әскери шенеунігі және үкімет мүшесі.

Саяси мансап

Шикапуша 2008 жылдан бастап оның партиясы – Көппартиялық демократия қозғалысы (КДҚ) 2011 жылдың қыркүйек айында Патриотикалық фронтқа сайлауда жеңілгенге дейін бұл лауазымды атқарды. Замбия Әуе күштерінің отставкадағы генерал-лейтенанты, ол бұрын 2003 жылдың 9 ақпанынан 2005 жылдың қаңтарына дейін Замбияның ішкі істер министрі болды, содан кейін кабинеттегі қайта құру кезінде Каломбо Мвансамен лауазымдарды ауыстырып, сыртқы істер министрі болды. Ол 2006 жылдың қазан айында Леви Мванавасаның президенттікке екінші мерзімге сайланғаннан кейін болған тағы бір кабинеттік қайта құруға дейін шамамен екі жыл бойы сыртқы істер министрі қызметін атқарды. Шикапуша ішкі істер министрі лауазымына қайта оралды, ал сыртқы істер министрі лауазымын ауыл шаруашылығы министрі Мундия Сикатана басты. Шикапуша Замбияның Орталық провинциясынан шыққан және Замбияның бұрынғы бірінші ханымы Морин Какубо Мванавасаның туысы деп есептеледі.

Әскери мансап

1991 жылы Әуе күштерінің бас қолбасшысы болғанға дейін Шикапуша Танзанияда дипломат және әскери атташе ретінде қызмет етті, бірақ бұрынғы президент Кеннет Каунданың құрметінен айырылды. Оның қызмет еткен кезінде бұрынғы президент Каунда генералға қатысты тергеу жүргізіп, ешқандай қылмыс анықтамады. Ол Замбияға қайтарылып, сотқа тартылуы керек болған, бірақ оған тағайындалған айып жоқ еді. Шикапуша бұрынғы президент Фредерик Чилуба басқарған кезде Замбия Әуе күштерінің бас қолбасшысы болды. 1997 жылғы Замбиядағы төңкеріс әрекетінен кейін бір ай өткен соң, ол Оңтүстік Африкадағы ауруханада өлім-жітімге жеткен кезде қызметінен босатылды.

Жеке өмір

Ронни Шикапаваша 1947 жылғы 25 желтоқсанда дүниеге келген. Оның білімі әскери бағытта болған, Англияда, Ресейде, Қытайда, бұрынғы Югославияда және Үндістанда оқу оқыған. Шикапаваша әлемді аралап, бір кездегі бірінші республикалық президенттің (КК) жеке ұшқышы қызметін атқарған. Әйелі Джейнмен 8 баласы болған. Шикапаваша берік христиан дінінің өкілі еді. Ронни Шикапаваша 2024 жылғы 14 қаңтарда әйелі өз үйінде атып жарақаттағаннан кейін, 2024 жылғы 15 қаңтарда 76 жасында қайтыс болды.