Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мьянма Качин штатының астанасы Миткина (бирм. မိုက်တ္ခီးနား, ағылш. *Myitkyina*, джингпхав: Myitkyina) – Мьянмадағы Качин штатының астанасы. Бирман тілінде бұл "үлкен өзеннің жанында" дегенді білдіреді, ал Миткина Айярвади өзенінің батыс жағалауында, оның екі бас ағысының (Мали және Н'май өзендері) Мит сонынан (бирман тілінде – құйылыс) төмен орналасқан. Қала Янгоннан шамамен 1450 км, Мандалайдан 680 км қашықтықта жатыр. Бұл Мьянмадағы ең солтүстік өзен порты және темір жол бекеті. Қалаға Миткина әуежайы қызмет көрсетеді.
Capital city of Kachin State, Myanmar
Myitkyina (, ; (Eng; mitchinar) Jinghpaw: Myitkyina, ) is the capital city of Kachin State in Myanmar (Burma), located from Yangon, and from Mandalay. In Burmese it means "near the big river", and Myitkyina is on the west bank of the Ayeyarwady River, just below from Myit son (Burmese for confluence) of its two headstreams (the Mali and N'mai rivers). It is the northernmost river port and railway terminus in Myanmar. The city is served by Myitkyina Airport.
Тарих
Миткина ежелгі заманнан бері Қытай мен Мьянма арасындағы маңызды сауда қаласы болып келді. Америкалық баптист миссионері Джордж Дж. Гейс және оның әйелі 1890 жылдардың соңында Миткинаға келді, ал 1900 жылы қалада үй салуға рұқсат сұрады. Бұл ғимарат Геис ескерткіш шіркеуі деп аталды. Ол Миткинадағы Качин баптист конвенциясының (КБК) шіркеулерінің бірі. 1942 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жапон әскерлері қала мен жақын жердегі әуежайды басып алды. 1944 жылдың тамызында Миткина генерал Джозеф Стилвелл басқаратын одақтас күштер тарапынан ұзақ қоршаудан және ұлттық қытай дивизиялары, Чиндиттер, Солтүстік жауынгерлік аймақ басқармасының Меррилл мародерлері мен генерал Масаки Хонда басқаратын 33-ші жапон императорлық армиясының қоршаудағы бөлімдері арасындағы ауыр шайқастан кейін қайта басып алынды. Қала стратегиялық тұрғыдан маңызды болды, себебі оның теміржол және су көлігі арқылы Бірманың қалған бөліктерімен байланысы бар еді, сонымен қатар ол Ледо жолының жоспарланған бағытында орналасқан.
Myitkyina has been an important trading town between China and Myanmar since ancient times. American Baptist missionary George J. Geis and his wife arrived in Myitkyina in the late 1890s and in 1900 they requested permission to build a mansion in the town. The building was named Geis Memorial Church. It is one of the Kachin Baptist Convention (KBC) churches in Myitkyina. Japanese forces captured the town and nearby airbase during World War II in 1942. In August 1944, Myitkyina was recaptured by the Allied forces under General Joseph Stilwell after a prolonged siege and heavy fighting between Nationalist Chinese divisions, the Chindits, and Merrill's Marauders of the Northern Combat Area Command and the besieged elements of the 33rd Imperial Japanese Army under General Masaki Honda. The town was strategically important not only because of its rail and water links to the rest of Burma, but also because it was on the planned route of the Ledo Road.
Климат
Миткина шекаралық тропикалық муссондық климатқа (Кёппен Ам) ие, сонымен қатар тропикалық саванна климатына (Ау) және ылғалды субтропикалық климатқа (Ква) жақын орналасқан. Жыл бойы температура өте жоғары, бірақ желтоқсаннан ақпанға дейінгі қыс айларында ауа райы жұмсақ болады. Қарашадан сәуірге дейін қысқы құрғақшылық, мамырдан қазанға дейін жазғы ылғалды маусым бақыланады.
Myitkyina has a borderline tropical monsoon climate (Köppen Am) bordering upon both a tropical savanna climate (Aw) and a humid subtropical climate (Cwa). Temperatures are very warm throughout the year, although the winter months from December to February are milder. There is a winter dry season from November to April and a summer wet season from May to October.
Ауа сапасы
Қала тұрғындары қоқыстарының көп бөлігін жол жиегінде шағын үймелерге жинап, өртеп тастайды. Қалдықтардың басым бөлігі, оның ішінде пластиктер де осылай жойылады. Қаланың дерлік әрбір ауданында әр кешкісін бір-бір шағын өрт тұтанады. Өртеу әдетте түстен кейін басталады, ал сағат 6-ға қарай қала ауасы көбінесе түтінге толады. Демалыс күндері өртеу ертерек басталуы мүмкін. Миткина қаласында кешкі ауа сапасы нашарлайды, бұл сыртта болуды жағымсыз етеді. Атмосфералық қысымға байланысты кейде таңертең де ауа түтінді болады. Мұндай жағдай тек муссон маусымында болмайды, сол кезде ауаның таза екендігі хабарланады.
The city residents dispose of the majority of their waste by burning it in small piles by the roadside. Most waste is disposed in this way, including plastics. Almost every block in the city has one small fire every evening. Burning usually starts late afternoon, and by 6.00pm the city air is often quite smoky. Burning can start earlier at the weekend. The air quality in Myitkyina in the evenings can be poor, which can make being outside unpleasant. Sometimes, due to atmospheric pressure, the air will still be smoky in the morning. The only time of year that this does not happen is during the monsoon season, when it is reported that the air is fresh.
Халық саны
Мемлекеттің астанасы ретінде, қала мемлекеттік кеңселерге ие және штаттың басқа қалаларына қарағанда халық саны көп. Қаланың халқы шамамен 150 000 адамды құрайды, оның ішінде качин, шан, бамар, Бирма горкхалары, сондай-ақ қытайлар мен үндістер де бар. Качин тілі – качин халқының арасындағы ортақ тіл. Кейбір адамдар ағылшын және непали тілдерінде сөйлей алады, ал қала тұрғындары көбінесе Мьянманың мемлекеттік тілі – бирма тілінде сөйлейді. Шетелдіктер енді Миткина қаласына алдын ала үкімет рұқсатысыз еркін бара алады.
As the capital of the state, it has government offices, and a greater population than other cities in the state. The city has a population of approximately 150,000, with a mix of Kachin, Shan, Bamar, Burmese Gorkha and some Chinese and Indians. The Kachin language is the common language among the Kachin. Some people can speak English and Nepali while the town's people mostly speak in Burmese which is the national language of Myanmar. Foreigners are now free to visit Myitkyina without prior government permission.
Дін
Негізгі діндер – Тхеравада буддизмі, христиандық (Рим католиктері және баптистер – ірі тармақтары), сондай-ақ анимизм және ислам сияқты басқа да діндер.
Major religions are Theravada Buddhism, Christianity (Roman Catholic and Baptist are major denominations), and other religions such as animism and Islam.
Экономика
Миткина – Качин штатының бизнес орталығы, онда жаде, алтын, янтарь және тик сияқты көптеген табиғи ресурстар, сондай-ақ ағаш және ауыл шаруашылығы өнімдері кездеседі. Үкімет деректеріне сәйкес, 2010 және 2011 жылдары жыл сайын шамамен 2 миллиард АҚШ долларына жаде экспортталды. Бірақ, Качин тәуелсіз армиясы мен үкімет арасындағы қақтығыс салдарынан, аймақтағы көптеген кәсіпорындар құлдырады.
Myitkyina is the business center of Kachin State, with many natural resources like jade, gold, amber and teak, as well as wood and agricultural products. As per government data, almost US$2 billion in jade were exported yearly in 2010 and 2011 Now, due to fighting between Kachin Independence Army rebels and the government, most businesses in the region have gone down.
Көлік
Миткина әуежайы қалаға қызмет көрсететін басты әуежай. Ол Путао, Мандалай, Янгон қалаларын және дүйсенбі күндері Лашио қалаларымен байланыстырады. Мандалай мен Миткина арасын пойызбен жүруге шамамен 24 сағат уақыт кетеді. Мандалай-Миткина темір жолы 100 жылдан бері қолданылып келеді. Бұл темір жол фермерлер мен саудагерлер үшін тауарларын тасымалдаудың маңызды құралы болған (2021 жылғы әскери төңкеріске дейін). Одан бөлек, Лайза, Бхамо, Қытай және Сумпрабум қалаларына автомобильмен, ал Мандалай, Янгон, Лашио, Магве қалаларына автобус станциясы арқылы баруға болады. Миткина-Танай-Үндістан жолы, сондай-ақ Ледо жолы деп белгілі, британдықтар тарапынан салынған.
Myitkyina Airport is the main airport serving the city. It connects the cities of Putao, Mandalay, Yangon and also Lashio on Mondays. It takes almost 24 hours to travel between Mandalay and Myitkyina by train. Mandalay–Myitkyina Railway has been used for 100 years. This railway is a major means of transportation for both farmers and traders to deliver goods (before 2021 military coup). It also connects Laiza, Bhamo, China, and Sumprabum by car & Can go to Mandalay , Yangon , Lashio , Magwe By Bus Station. The Myitkyina Tanai India road, also known as the Ledo Road, was constructed by the British.