Кіріспе
Марксистік-лениндік FARC EP (1930–2008) басшысы Педро Антонио Марин Марин (13 мамыр 1930 [даулы] (12 мамыр 1928) – 26 наурыз 2008), «Мануэль Маруланда Велес» әскери лақабымен танымал, марксистік-лениндік FARC EP («Fuerzas Armadas Revolucionarias de Colombia – Ejército del Pueblo») ұйымын құрған және басшысы болды. Маруланда Колумбияның батыс-орталық аймағында, Киндио департаментінде кофе өсіретін шаруа отбасында дүниеге келді. 1940-1950 жылдардағы қақтығыстар кезінде отбасы Либералдық партиямен саяси байланыста болды. Жолдастары Маруланданы «Тирофихо» (исп. тілінде) деп атады, себебі ол өте дәл түрде атыс қаруын қолдана білген. «La Violencia» (шамамен 1948-1958 жылдар) кезінде, Либералдық партияның көшбасшысы Хорхе Элиэсер Гайтанның қазасынан кейін Маруланда өзінің саяси және идеологиялық бағыттарын Коммунистік партияға (ККП) өзгертті. 2006 жылдың наурызында АҚШ Бас прокуроры Альберто Гонзалес, Есірткі құралдарына қарсы күрес басқармасы және АҚШ Әділет департаментінің өкілдерімен бірлесіп, АҚШ Мемлекеттік департаментінің Тирофихоның басына немесе оны ұстауға көмектесетін ақпарат үшін 5 миллион доллар сыйақы белгілегенін мәлімдеді. Ол террорист, кісі өлтіруші, келімсек және қылмыстың ірі ұйымдастырушысы ретінде қарастырылды. Ол Колумбия халқына және қоғамға қарсы көптеген террористік актілерге басшылық етті. Сондай-ақ ол танымал есірткі картельдерімен байланыста болды. Бірақ «Маруланда» ешқашан ұсталған жоқ және 2008 жылдың 26 наурызында жүрек талмасынан қайтыс болды. Оның орнын Альфонсо Кано бас қолбасшы ретінде басты.
Pedro Antonio Marín Marín (13 May 1930 [disputed] (12 May 1928) – 26 March 2008), known by his "nom de guerre" Manuel Marulanda Vélez, was the founder and main leader of the Marxist–Leninist FARC EP ("Fuerzas Armadas Revolucionarias de Colombia – Ejército del Pueblo"). Marulanda was born in a coffee growing region of west central Colombia in the Quindío Department, to a peasant family politically aligned with the Liberal Party during conflicts in the 1940s and 1950s. Marulanda was nicknamed "Tirofijo" (lang es) by his comrades, apparently because of a reputed ability to accurately aim firearms. Marulanda himself changed his political and ideological inclinations to the Communist Party (PCC) during "La Violencia" (roughly 1948 to 1958) that followed the assassination of the Liberal Party's leader Jorge Eliécer Gaitán. In March 2006, Alberto Gonzales, the Attorney General of the United States, announced in conjunction with Drug Enforcement Administration and United States Department of Justice officials that the US State Department had placed a $5 million reward on Tirofijo's head, or for information leading to his capture. He was considered a terrorist, assassin, kidnapper and racketeer. He commanded multiple terrorist acts against the Colombian people and society in general. He also had relationships with known drug cartels But "Marulanda" was never apprehended, and died of a heart attack on 26 March 2008. He was replaced as commander in chief by Alfonso Cano.
Қарулы күштердің алғашқы қызметі
Маруланда мен оның отбасы мүшелері, көптеген либерал шаруалар сияқты, Хорхе Елиэсер Гайтанның қазасы туралы хабарды естігеннен кейін көп ұзамай қаруға көтерілді. Соңында Маруланда кейбір туыстарынан бөлініп, Колумбия Коммунистік партиясының ықпалына түскен партизан отрядының құрамына кірді, олар ұрыстарда жандандырған рөл атқарды, көптеген шабуылдар мен қарсы шабуылдық операциялар жүргізді. Ол өлтірілген кәсіподақ жетекшісінің құрметіне «Мануэль Маруланда» деген атты алды. Маруланда ақырында партияның орталық құрылымы ауылдық аймақтарға жіберген саяси кадр, сондай-ақ Жакобо Аренас деп танылған Луис Морантеспен танысып, дос болды. Бұл топтың мүшелері кейіннен «La Violencia» аяқталар тұсында Маркеталиа деп аталатын аймаққа қоныстанды, олар қаруларын сақтап қалды. 1953 жылы генерал Густаво Рохастың консервативті президент Лауреано Гомеске қарсы жасаған төңкерісінен кейін де Колумбия армиясына және үкіметке сенімсіздікпен қарады. Рохас ел бойынша көптеген либералды жауынгерлерге рақымшылық ұсынды, бірақ демобилизацияланған бірнеше адамның өлтірілуі Маруланданы, оның ауылдық серіктерін және қаладағы ПКК басшыларын алаңдатты. 1957 жылы Рохастың құлауынан және 1958 жылы Колумбияның екі басты партиясы арасындағы Ұлттық фронт келісімінен кейін, өздігінен қарулы анклавтар, атап айтқанда «тәуелсіз республикалар» және әсіресе «Маркеталия Республикасы» жаңа үкімет үшін қауіпті деп есептелді. Конгресс мүшелерінің консервативті және АҚШ тарапынан көрсетілген қысым Колумбия армиясының Маркеталиаға шабуыл жасауына себеп болды, ол 1964 жылдың мамыр айында «Маркеталиа операциясы» деп аталған шабуылда толығымен басып алынды.
FARC-тың құрылуы
Колумбия армиясының шабуылы көбінесе тиімсіз болды, бірақ ол партизандарды таратып жіберді, ал аман қалғандардың көпшілігі басқа жерде қайта жиналды және кейін 1964 жылдың 27 мамырында "Bloque Sur" (Оңтүстік блок) партизандық тобының құрамына кірді, бұл 1966 жылы ФАРК-тың ресми құрылуына дейінгі алғышарт болды. Маруланда мен Жакобо Аренас жаңа партизандық топтың негізгі көшбасшылары ретінде бекінді.
Өлім
Маруланда 2008 жылғы 26 наурызда жүрек талмасынан қайтыс болды. Бұл жаңалықты алғаш рет 2008 жылғы 24 мамырда Колумбияның Revista Semana журналы жариялады, ол қорғаныс министрі Хуан Мануэль Сантостың Маруланданың қайтыс болғаны туралы айтқанын келтірді. Министр бұл ақпаратты FARC-тың сенімді дереккөзінен білгенін мәлімдеді. Ол сондай-ақ журналға сол күндері көтерілісшілердің басшысына қарсы үш бомбалық шабуыл жасалғанын айтты. Колумбия Қорғаныс министрлігі 24 мамырда жасаған баспасөз хабарламасында Маруланда 2008 жылғы 26 наурызда сағат 18:30-да (UTC 13:30) қайтыс болғаны туралы мәлімдеді. 25 мамырда телеСUR арнасына таратылған бейнежазбада ФАРК-тың Орталық Жоғарғы Бас штабының тағы бір мүшесі Тимолеон Хименес, әзірге Тимоченко деп белгілі, оның өлімінің себебі жүрек жеткіліксіздігі екенін растады.
Танымал мәдениет
Маруланда колумбиялық актер Иван Родригес телесериал "Tres Caínes" ("Tres Caínes") ішінде Мигель Миранда, "Punto Fijo" рөлінде сомдайды.