Кіріспе

Уэльстік пастор, жазушы және дәрігер (1899 – 1981)

Дэвид Мартин Ллойд Джонс (20 желтоқсан 1899 – 1 наурыз 1981) – Уэльстік конгрегационалистік пастор және дәрігер, 20 ғасырда британдық евангелистік қозғалыстың кальвинистік бағытында маңызды рөл атқарды. Ол Лондонның Вестминстер шіркеуінде шамамен 30 жыл қызмет етті.

Ерте өмір және қызметі

Ллойд Джонс 1899 жылдың 20 желтоқсанында Кардиффте дүниеге келді және Кардиганширдегі Ллангитода өсті. Оның әкесі азық-түлік сатқан, екі бауыры болды: Гарольд 1918 жылғы тұмау пандемиясында қайтыс болды, ал Винсент – Жоғары сот судьясы болды. Ллангито Уэльстік методистік жаңарумен байланысты, себебі ол Даниэль Роулендтің діни қызметі орналасқан жер еді. 1914-1917 жылдар аралығында Лондондық гимназияда оқыды, содан кейін медицина студенті ретінде Сент-Бартоломей ауруханасына түсті. 1921 жылы Корольдік дәрігер, сэр Томас Хордердің көмекшісі болып жұмыс істеді. Ллойд Джонс Лондон университетінен медицина ғылымдарының бакалавр дәрежесін алды және Корольдік дәрігерлер колледжінің мүшесі атанды. Уағыздауға шақырылғандай сезімімен күрескен екі жылдан кейін, 1927 жылы Ллойд Джонс Уэльске оралды, Бетан Филлипстің әйелі болды (кейіннен олардың Елизабет және Энн есімді екі қызы болды) және Аберавондағы (Порт-Тальбот) шіркеуде қызмет ету туралы шақыруды қабылдады.

Вестминстер шіркеуі

Он жыл Аберавонда қызмет еткеннен кейін, 1939 жылы ол Лондонға оралды, онда ол Г. Кэмпбелл Морганмен бірге жұмыс істеп, Вестминстер капелласының көмекші пасторы болып тағайындалды. Ол жаңа лауазымына ресми түрде қабылдануға бір күн қалғанда, Еуропада Екінші дүниежүзілік соғыс басталды. Сол жылы ол студенттердің интер-университеттік қауымдастығының президенті болды, бүгінде ол Университеттер мен колледждердің Христиан қауымдастығы деп аталады. Соғыс кезінде ол отбасымен бірге Суррейдің Хаслемер қаласына көшіп барды. 1943 жылы Морган зейнеткерлікке шығып, Ллойд Джонсты Вестминстер капелласының жалғыз пасторы етіп қалдырды. Ллойд Джонс көптеген христиан конфессияларының бір бөлігіне айналған либералды христиандыққа қатты қарсы болды; ол оны адасқандық деп санады. Ол кең ауқымды шіркеу көзқарасымен келіспей, евангелистік христиандарды (әсіресе англикандықтарды) өздерінің ағымдарынан шығуға шақырды. Ол нағыз христиандық қарым-қатынастың тек бірдей сенімді ұстанатындардың арасында ғана мүмкін екеніне сенді. Ллойд Джонс өзінің түсіндіру үлгісіндегі уағыздарымен танымал болды, ол өткізген жексенбі күнгі таңертеңгі және кешкі жиналыстарға мыңдаған адам жиналатын, сондай-ақ жұма кешкі Библиялық оқулар да сол үлгідегі уағыздар сияқты көптеген адамдарды тартты. Ол Киелі кітаптың бір тарауын тармақ-тармақтап түсіндіруге бірнеше ай, тіпті жылдар жұмсады. Оның уағыздары көбінесе елу минуттан бір сағатқа дейін созылып, Лондонның университеттері мен колледждерінен көптеген студенттерді қызықтырды. Оның уағыздары апта сайынғы «Вестминстерлік жазбада» көшіріліп, (сөзбе-сөз дерлік) басылып шығарылды.

Евангелистік дау

Ллойд Джонс 1966 жылы Евангелистік Альянс ұйымдастырған Евангелистердің Ұлттық Ассамблеясында евангелистерді "құтқарылудың маңызды мәселелерін жоққа шығаратын және оларға қарсы тұратын адамдармен біріккен" деномнациялардан бас тартуға шақырғанда үлкен дау тудырды. Бұл көбінесе Англия шіркеуіндегі евангелистерге қатысты деп түсіндірілді, бірақ оның осыны мақсат етіп айтқан-айтпағаны туралы пікірталас болды, себебі либералдық қанаттары бар басқа да ағымдар да болды. Ол ұсынған жаңа шіркеутанудың іс жүзінде қалай көрінетіні туралы да келіспеушіліктер болды, бірақ ол "евангелистік шіркеулердің серіктестігі немесе қауымдастығы" туралы айтты. Дегенмен, Ллойд Джонстың пікірін жетекші англикандық евангелист Джон Стотт сынға алды. Стотттың сөйлеуге жоспары болмаса да, ол кездесу төрағасы ретінде Ллойд Джонсқа қарсы шығып, оның пікірі тарих пен Киелі кітапқа қайшы екенін мәлімдеді. Бірақ келіспеушілік сақталды және келесі жылы Кил университетінде бірінші Ұлттық евангелистік англикан конгресі өтті. Бұл конференцияда, көбінесе Стотттың ықпалымен, евангелистік англикандар Ллойд Джонстың ұсынған бөлінушілік көзқарасын қабылдамай, Англия шіркеуіне толық қатысуға міндеттенді. Осы екі конференция британдық евангелистік қауымдастықтың бағытын іс жүзінде анықтады. Ллойд Джонстың көзқарастарының нақты мәні әлі де талқыланып жатқанмен, олар екі топтың мүлдем қарама-қарсы ұстанымдар қабылдауына себеп болды. Бұл ұстанымдар мен одан туындаған жарылыс кем дегенде 1996 жылға дейін өзгеріссіз қалды.

Кейінгі өмірі

Ллойд Джонс 1968 жылы Вестминстер шіркеуіндегі қызметін аяқтады. Ол, Құдайдың Жаңа Келісім кітабы – Римдіктерге арналған хат арқылы, жұма күнгі кешкі Киелі кітапты зерттеу баяндамасында оны уағыздауды жалғастырудан тоқтатқанына сенгенін айтты, себебі ол өзінің келесі уағызында айтуға тиіс болған "Құдай Рухындағы қуаныш" (Римдіктерге 14:17 негізінде) туралы жеткілікті білмеді. Өмірінің қалған бөлігін ол уағыздарын жариялауға дайындаумен, басқа пасторларға кеңес берумен, хаттарға жауап берумен және конференцияларға қатысумен өткізді. Оның ең танымал жарияланымдарының бірі – Римдіктерге арналған хатқа қатысты 14 томдық түсіндірмелер жинағы, оның бірінші томы 1970 жылы жарық көрді. Ллойд Джонс өмірінің көп бөлігін Англияда тұрып, қызмет еткенімен, Уэльстегі түбіне қатты байланысты болды және осыған қорқыныш сезінді. Туған еліне деген қамқорлығын ол Уэльстің Евангелистік қозғалысын қолдау арқылы көрсетті: ол олардың конференцияларында тұрақты спикер болды. Киелі Рухта шомылудың, Киелі Рухпен толысудан гөрі, қайта туудан өзгеше Иса Мәсіхтің жұмысы екені туралы талабынан өзге, Ллойд Джонс тоқтатушылыққа да қарсы болды, бұл ілімнің Киелі Жазуларға негізделмегенін айтты. Ол өзі бірге құрған "Ақиқаттың байрағы" баспасынан осы тақырыптағы еңбектерін өзінен кейін ғана жариялауды өтінді. Ллойд Джонстың сөздерімен айтсақ,

Уағыздау

Ллойд Джонс теледидардан тікелей эфирде уағыз айтуға сирек келісетін – нақты саны белгісіз, бірақ бір-екі рет болған шығар. Оның бұл шешімінің себебі – уағыздаудың осы түрі, «бақыланған» уағыз, уақыт шектеулерімен шектелу «Рухтың еркіндігіне кедерілді етеді». Яғни, ол уағыздаушының уағыз айтуға берілген уақытқа қатысты Құдайдың Рухының жетекшілігімен жүруі керек деп сенді. Ол бірде теледидар жетекшісінен, оған теледидарда уағыз айтуын ұсынғанда: «Егер Құдайдың Рухы кенеттен уағыздаушыға түсіп, оны иемденсе, сіздің бағдарламаларыңызға не болады?» деп сұрағанын айтқан. Ллойд Джонстың ең маңызды мұрасы – оның уағыздауымен байланысты болуы мүмкін. Ллойд Джонс – ХХ ғасырдағы ең ықпалды уағыздаушылардың бірі. Оның көптеген уағыздары «Шындықтың туы» және басқа баспа компаниялары тарапынан жарияланды. Ллойд Джонс өзінің кітабында уағыз айтуға қатысты көзқарасын, немесе оның уағыз ілімін сипаттайды. Онда ол уағыздауды «жанған логика» деп анықтайды. Бұл анықтаманың мәні – оның көп жылдық қызметінің барысында қалыптасқан уағыз айту стилі туралы жазған кітабында толық көрсетілген. Оның уағыз айту стилін бірнеше себепке байланысты «жанған логика» деп қорытындылауға болады. Біріншіден, ол уағыздаушы үшін логиканы қолдану маңызды деп санайтын, бірақ оның логикаға деген көзқарасы саяхатшылар дәуіріндегідей емес еді. Сондықтан ол оны «жанған» логика деп атады. Жанғандық – Құдайдың Рухының іс-қимылы мен күші. Ол уағыздаудың Құдай кітабының нақты бір аяттарының шындығын Құдайдың Рухының көмегімен немесе құдіретімен логикалық тұрғыдан дәлелдеу екеніне сенді. Бұл көзқарас Ллойд Джонстың уағыздарының түрінде көрінді. Ллойд Джонс нағыз уағыздың әрқашан түсіндірмелі болуы керек деп сенді. Яғни, ол уағыздың басты мақсаты қарастырылып жатқан жазбаның негізгі ойын ашу және кеңейту екеніне сенді. Негізгі ой ашылғаннан кейін, ол осы тақырыпты логикалық тұрғыдан кеңейтіп, оның Құдай кітабының басқа аяттарында да оқытылғанын көрсетіп, тыңдаушы үшін оның практикалық маңызын және қажеттілігін логика арқылы дәлелдейтін. Осыған байланысты ол «Уағыз және уағыздаушылар» кітабында жас уағыздаушыларды «түсіндірмелі стильдегі» және «тақырыптық» уағыздаудан сақтандыруға тырысты. Сондықтан Ллойд Джонстың уағыз айту стилі Құдай кітабының ілімін дұрыс түсіндіруімен және оны ынтамен жеткізуімен ерекшеленді. Осылайша ол пуритандық дәстүрдегі тәжірибелі уағыздаушы ретінде танылды.

Жазулар қоры

Ол қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай, Ллойд Джонстың уағыздарын жазып алып, оның мінберлік қызметін жалғастыру мақсатында қайырымдылық қор құрылды. Бүгінгі күні ұйымда 1600 уағыз жазылған, және осы материалдарды пайдалана отырып, апта сайын радио бағдарламасы дайындалады.

Шығармалары

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .